نىعماتۋلين "تٷسٸنٸكسٸز" زەرتتەۋلەرگە ميللياردتاعان تەڭگە سۇراعان بٸلٸم مينيسترٸن سىنادى

نىعماتۋلين "تٷسٸنٸكسٸز" زەرتتەۋلەرگە ميللياردتاعان تەڭگە سۇراعان بٸلٸم مينيسترٸن سىنادى

قر مەجٸلٸسٸنٸڭ جالپى وتىرىسىندا تٶمەنگٸ پالاتا سپيكەرٸ نۇرلان نىعماتۋلين جىل سايىن ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەر مەن كونسالتينگتٸك قىزمەتكە بٶلٸنەتٸن قاراجاتتى تەكسەرۋدٸ سۇرادى, دەپ حابارلايدى Sputnik قازاقستان تٸلشٸسٸ.

مەجٸلٸستٸڭ جالپى وتىرىسىندا نۇرلان نىعماتۋلين ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە قىرۋار قارجى جۇمساپ وتىرعان بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸن سىنعا الدى. 

"ەرلان كەنجەعاليۇلى (بٸلٸم مينيسترٸ – اۆتور ەسكەرتپ.), جاۋاپتى اپاتتى مەكتەپتەردەن باستاعان ەكەنسٸز. مەن سٸزدەردٸڭ بۇل باعىتتا قالاي جۇمىس ٸستەپ جاتقانىڭىزدى ايتايىن. قازاقستاندا بٷگٸندە 45 اپاتتى مەكتەپ جۇمىس ٸستەۋٸن جالعاستىرۋدا, 127 مەكتەپ ەلٸ ٷش اۋىسىمدىق. بۇل بٸر. ەكٸنشٸسٸ, بٸزگە شىنىمەن دە وسى ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەر مەن كونسالتينگتٸك قىزمەتتەردٸڭ باسىن اشىپ الۋ كەرەك. قاراڭىزدار, 2018 جىلعا ارنالعان بيۋدجەتتە ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەر جٷرگٸزۋگە 17 مەملەكەتتٸك ورگانمەن 7,2 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. بٷگٸنگٸ ناقتىلانعان بيۋدجەتتە تاعى سول ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە قوسىمشا 3,3 ملرد تەڭگە كٶزدەلٸپ وتىر. بٸز ەرينە مۇنداي زەرتتەۋلەردٸ ٶتكٸزۋگە قارسى ەمەسپٸز, مٷمكٸن بۇل قاجەت تە شىعار. جاڭا سٸز ٶز ارگۋمەنتتەرٸڭٸزدٸ كەلتٸرۋگە تىرىستىڭىز. بٸراق, وسى تۇستا كەيبٸر كٶرسەتكٸشتەر مەن فاكتٸلەرگە نازار اۋدارعىم كەلەدٸ. مەسەلەن, بيۋدجەتتە مٷگەدەكتەردٸ كٷتٸپ-باعاتىن ادامدارعا تٶلەنەتٸن جەردەماقىعا  رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتە 2,7 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸنە ٶتكەن سۋ تاسقىنىنا بايلانىستى بيۋدجەتتٸ ناقتىلاۋ كەزٸندە 1,6 ملرد تەڭگە بٶلٸنٸپ جاتىر. قالاي سوندا, ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەر سالاسىندا سۋ تاسقىنىنا قاراعاندا شۇعىل تٶتەنشە جاعداي قالىپتاستى ما?", — دەپ اشۋلاندى سپيكەر. 

نىعماتۋلين بٸلٸم مينيسترلٸگٸنە ٶتكەن جىلى دەل وسى ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە بٶلٸنگەن سومانى مىسالعا كەلتٸردٸ. 

"جاڭا دەپۋتات جۇمادٸلداەۆا اتاپ ٶتتٸ, ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە بٶلٸنگەن 460 ملن تەڭگەگە قوسىمشا 800 ملن تەڭگە الۋدى جوسپارلاپ وتىرسىزدار. سوندا جالپى بيىلعى جىلعا 1,3 ملرد تەڭگە بٶلٸنبەك. ەرٸپتەستەر, قاراڭىزدار. بۇل قالاي جاسالادى? ٶتكەن جىلدىڭ بيۋدجەتٸن الايىق. دەل وسى مينيسترلٸكتە ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە دەل وسىنداي 1,3 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. الدىمەن 770 ملن تەڭگە بٶلٸنٸپتٸ, ناقتىلاۋ كەزٸندە تاعى 540 ملن تەڭگە قوسىلعان. سوندا سٸزدەر جىل سايىن ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەرگە ميلليارد تەڭگە جۇمساۋدى جوسپارعا اينالدىرىپ الدىڭىزدار ما? ەرينە, ەگەر وسى زەرتتەۋلەردٸ كٶرٸپ, باعالاپ, قولدانساق جاقسى عوي. ٶكٸنٸشكە قاراي, ول دا جوق. مەسەلەن, مىناداي زەرتتەۋ  "ەكسپەرتنو اناليتيچەسكوە سوپروۆوجدەنيە رەاليزاتسيي نەكوتورىح مەر گوسۋدارستۆەننوي كومۋنيكاتيۆنوي پوليتيكي ۆ ۋسلوۆيياح پروتسەسسا مودەرنيزاتسيي ۆ رامكاح سوۆرەمەننوگو كازاحستانا". بۇل زەرتتەۋ بٸلٸم جٷيەسٸندەگٸ قانداي پروبلەمانى شەشپەك سوندا? تاعى ٷلكەن سۇراق. بٸراق وسى زەرتتەۋ جۇمىسىنا قىرۋار قارجى سۇراپ وتىرسىزدار. مۇنداي مىسالداردى بٸلٸم مينيسترلٸگٸنەن عانا ەمەس, جٸتٸ تەكسەرسەك, باسقا دا مەملەكەتتٸك ورگانداردان تابۋعا بولادى", — دەدٸ نىعماتۋلين.

مەجٸلٸس تٶراعاسى وسى ورايدا ەسەپ كوميتەتٸنە ٶتٸنٸش ايتتى.

"كەلەسٸ جولى پارلامەنتكە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت بويىنشا ەسەپ بەرۋگە كەلگەندە, ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋلەر مەن كونسالتينگتٸك قىزمەتتەرگە بٶلٸنەتٸن بيۋدجەت قاراجاتىن تەكسەرۋدٸ ٶتٸنەمٸز. بۇل سوما جىلدان-جىلعا ٶسٸپ وتىرعانىن كٶرٸپ وتىرمىز. نازار اۋدارۋدى تالاپ ەتەمٸز. ەگەر وسىنداي باسسىزدىق بولسا, مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ باسشىلارىنان جاۋابىن سۇرايىق. ەر جىل سايىن وسىنداي زەرتتەۋلەرگە ميللياردتاعان قارجى قۇرتۋ جوسپارعا اينالدى ما?", — دەدٸ ول.