بٷگٸن قر پرەمەر-مينيسترٸ باقىتجان ساعىنتاەۆتىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن قر ٷكٸمەتٸ وتىرىسىندا «نۇرلى جەر» مەملەكەتتٸك تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى باعدارلاماسىنىڭ وسى جىلدىڭ توعىز ايىندا جٷزەگە اسىرىلۋ بارىسى قارالدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
ينۆەستيتسييالار جەنە دامۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنە قاراعاندا, وسى جىلدىڭ 9 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا «نۇرلى جەر» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى ارقاسىندا 8,8 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ٷي پايدالانۋعا بەرٸلدٸ, بۇل 2017 جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 11,6%-عا ارتىق.
«77 مىڭنان استام وتباسى تۇرعىن ٷي جاعدايىن جاقسارتتى, ونىڭ ٸشٸندە 9,5 مىڭعا جۋىق وتباسى مەملەكەتتٸك قارجى ەسەبٸنەن سالىنعان باسپاناعا قول جەتكٸزدٸ», — دەيدٸ قر ينۆەستيتسييالار جەنە دامۋ مينيسترٸ ج. قاسىمبەك.
تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا سالىنعان ينۆەستيتسييا ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 31,5%-عا ارتىپ, 818,9 ملرد تەڭگەگە جەتتٸ. مەملەكەتتٸك ينۆەستيتسييانىڭ 1 تەڭگەسٸنە جەكە ينۆەستيتسييالاردان 8 تەڭگە سالىندى. بيىلعى 9 ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا, تۇرعىن ٷيدٸ پايدالانۋعا بەرۋ كٶلەمٸ جاعىنان استانا (1,8 ملن م2), الماتى (1,3 ملن م2) قالالارى مەن ماڭعىستاۋ وبلىسى (910,5 مىڭ م2) كٶش باستاپ تۇر.
«بيىل 12,1 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ٷيدٸ ٸسكە قوسۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز, ونىڭ 1,3 ملن م2 نەمەسە 22 مىڭ پەتەرٸ مەملەكەتتٸك ينۆەستيتسييالار اياسىندا جٷزەگە اسىرىلادى», — دەپ اتاپ ٶتتٸ ج. قاسىمبەك ٶز بايانداماسىندا.
مينيسترلٸكتٸڭ مەلٸمەتٸنە سٷيەنسەك, 2018 جىلى مەملەكەتتٸك باعدارلامانى ٸسكە اسىرۋعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 148,6 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. قارجىلاندىرۋ جوسپارىنا سەيكەس تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى اۋماعىنا ينجەنەرلٸك كوممۋنيكاتسييالاردى جەتكٸزۋ ٷشٸن 44,6 ملرد تەڭگە اۋدارىلعان, ونىڭ 40,8 ملرد تەڭگەسٸ نەمەسە 91,7% يگەرٸلدٸ. 500 كم ينجەنەرلٸك جەلٸ سالىندى.
سونىمەن قاتار, ج. قاسىمبەك باعدارلامانىڭ بٶلەك باعىتتارىنىڭ قالاي جٷزەگە اسىپ جاتقانى تۋرالى باياندادى.
بيىل «حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك ەلسٸز توپتارى ٷشٸن ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى» باعىتى بويىنشا 3470 پەتەر سالۋ جوسپارلانۋدا.
«بيىلعى 1 قازانداعى جاعداي بويىنشا, جالعا بەرٸلەتٸن 1176 پەتەر تاپسىرىلدى. بٶلٸنگەن 26,9 ملرد تەڭگەنٸڭ ٶڭٸرلەرگە 21,3 ملرد تەڭگەسٸ جەتتٸ. ونىڭ 20,1 ملرد تەڭگەسٸ نەمەسە 96,7%-ى يگەرٸلدٸ. جالپى, مەملەكەت باسشىسىنىڭ جولداۋى اياسىندا جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىن قارجىلاندىرۋدى 50 ملرد تەڭگەگە دەيٸن ۇلعايتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز»,— دەدٸ مينيستر.
«نەسيەلٸك تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى» اتتى ەكٸنشٸ باعىتقا وبليگاتسييالىق قارىزدىڭ بٸر بٶلٸگٸ رەتٸندە 2 جىل سايىن اينالىمعا 207 ملرد تەڭگە باعىتتالادى. ج. قاسىمبەكتٸڭ ايتۋىنشا, اتالعان باعىتتى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن ۇلتتىق قوردان بەيتەرەك حولدينگٸ ارقىلى 2016 جىلى ەكٸمدٸكتەرگە 67 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ. 2017 جىلدان باستاپ ەكٸمدٸكتەرگە بەيتەرەك حولدينگٸ مەن سامۇرىق-قازىنا قورىنان بٶلٸنگەن قوسىمشا قاراجاتتار قايتا باعىتتالدى. بيىل مينيسترلٸك 141 جوبانى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن ەكٸمدٸكتەرگە 100,9 ملرد تەڭگە قارجى بەرۋدٸ جوسپارلاپ وتىر. بۇل قاراجات 9793 پەتەردٸڭ قۇرىلىسىنا جۇمسالادى. 2018 جىلدىڭ 5-قاراشاسىنداعى ەسەپ بويىنشا, ەكٸمدٸكتەر 93 ملرد تەڭگە تارتقان. 180,5 مىڭ م2 تۇرعىن ٷي نەمەسە 3096 پەتەر پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. جىل سوڭىنا دەيٸن 6697 پەتەر حالىق يگٸلٸگٸنە بەرٸلەدٸ.
«جەكە تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىن دامىتۋ» باعىتى اياسىندا بيىل شامامەن 40 مىڭ جەر ۋچاسكەسٸ ينجەنەرلٸك كوممۋنيكاتسييامەن قامتاماسىز ەتٸلەدٸ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا شامامەن 16,5 مىڭ جەر تەلٸمٸ بەرٸلگەن.
«جەكە قۇرىلىس سالۋشىلاردى تۇرعىن ٷي سالۋعا ىنتالاندىرۋ» تٶرتٸنشٸ باعىتىن ٸسكە اسىرۋ وپەراتورى — «دامۋ» كەسٸپكەرلٸكتٸ دامىتۋ قورى. قور دەرەكتەرٸنە سەيكەس, قۇرىلىس سالۋشىلارعا سۋبسيدييالاناتىن نەسيەلەردٸ بەرۋ جوسپارى 600 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا شاققاندا 152 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايدى. بٷگٸندە جەكە قۇرىلىس سالۋشىلار 138,5 مىڭ ش.م. تۇرعىن ٷيدٸ پايدالانۋعا بەرگەن. جالپى, باعدارلاما ٸسكە اسىرىلا باستاعاننان بەرٸ بانكتەر 67,2 ملرد تەڭگە سوماسىنا نەسيەلەر سوماسىنا 77 جوبانى ماقۇلداعان, ونىڭ ٸشٸندە 42,9 ملرد تەڭگەگە سۋبسيدييالاۋ بويىنشا 46 كەلٸسٸمشارت جاسالعان.
بەسٸنشٸ «كۆازيمەملەكەتتٸك سەكتور سۋبەكتٸلەرٸن تارتۋ ارقىلى تۇرعىن ٷي سالۋ» باعىتى بويىنشا ج. قاسىمبەكتٸڭ ايتۋىنشا, بۇرىن باستالعان جوبالار بويىنشا تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىن اياقتاۋ قاراستىرىلعان. «بايتەرەك دەۆەلوپمەنت» اق 2016 ج. ۇلتتىق قوردان بٶلٸنگەن قاراجات ەسەبٸنەن 95,6 ملرد تەڭگەگە كەلٸسٸمشارت جاسالدى, 93,5 ملرد تەڭگە نەمەسە 97,8% يگەرٸلدٸ.
«بٷگٸندە 578,4 مىڭ ش.م. نەمەسە 9669 پەتەر پايدالانۋعا بەرٸلگەن. “سامۇرىق-قازىنا” قورى 2016 جىلى بٶلٸنگەن 97 ملرد تەڭگەدەن 75,9 ملرد تەڭگەگە كوممەرتسييالىق تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا كەلٸسٸمشارتتار جاساسقان. جىل سوڭىنا دەيٸن “سامۇرىق-قازىنا” قالعان 50,3 ملرد تەڭگەنٸ قايتارۋى تيٸس. بۇل قاراجاتتى جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندار نەسيەگە بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىن قارجىلاندىرۋعا جۇمسايدى», — دەدٸ مينيستر ج. كاسىمبەك.
بٷگٸندە قور قۇرىلىس سالۋشىلارعا 68,8 ملرد تەڭگە (96,9%) اۋداردى, 162,7 مىڭ ش.م. كوممەرتسييالىق تۇرعىن ٷي ەنگٸزٸلدٸ. تاپسىرىلعان تۇرعىن ٷيدەن باسقا, 22 مىڭ تۇرعىن ٷيدٸڭ قۇرىلىسىن اياقتاۋ جوسپارلانعان (ونىڭ ٸشٸندە مەملەكەتتٸك ينۆەستيتسييالار اياسىندا 13 133 پەتەر بار).
«جالپى, تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى مەن قاراجاتتىڭ يگەرٸلۋٸ تۇراقتى باقىلاۋعا الىنعان. تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى بەلسەندٸ دامىپ جاتىر, بۇل ازاماتتاردىڭ تۇرعىن ٷي جاعدايلارىنىڭ بٸرشاما جاقسارۋىنا, قۇرىلىستىڭ ٶسۋ قارقىنىنىڭ ارتۋىنا, سونىمەن قاتار كەسٸپكەرلٸك باستامالاردىڭ دامۋىنا سەپتٸگٸن تيگٸزەدٸ», — دەپ تٷيٸندەدٸ ج. قاسىمبەك.
«بەيتەرەك» ۇبح اق تٶراعاسى ا. ەرٸپحانوۆ «بايتەرەك دەۆەلوپمەنت» اق جەلٸسٸ بويىنشا 2016 ج. بٶلٸنگەن 113 ملرد تەڭگەدەن 95,6 ملرد تەڭگەگە كەلٸسٸمشارتتار جاسالعانىن ايتتى, ا.ج. 1 قازانداعى جاعداي بويىنشا 94,9 ملرد تەڭگە نەمەسە 99,2% يگەرٸلگەن. 2018 جىلى جوسپاردا 34 مىڭ ش.م., 24,9 مىڭ ش.م. نەمەسە 73% سالىنعان. قوسىمشا 2018 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 9,9 مىڭ ش.م. تۇرعىن ٷي تاپسىرىلادى.
ٶز كەزەگٸندە تۇرعىنٷيقۇرىلىسجيناقبانكٸ ٶز سالىمشىلارى ٷشٸن سۇرانىس پەن سالىنعان تۇرعىن ٷيدٸ ساتۋدى ىنتالاندىرادى. جىلدىق جوسپار — 270 ملرد تەڭگە, تۇرعىندارعا 274 ملرد تەڭگە سوماسىنا 30 مىڭ جەڭٸلدٸكپەن زايم بەرٸلگەن. قازٸرگٸ تاڭدا تۇرعىنٷيقۇرىلىسجيناقبانكٸ جٷيەسٸ بويىنشا 568 ملرد تەڭگە جيناقتاۋ سوماسىمەن 1,2 ملن كەلٸسٸمشارت جاسالعان.
«تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى جيناقتارىن ودان ەرٸ ىنتالاندىرۋ ٷشٸن ونلاين-بانكينگ جٷيەسٸ جەنە BASPANA.KZ جىلجىمايتىن مٷلٸك ينتەرنەت-پورتالى بەلسەنە دامىپ جاتىر. پورتال پلاتفورماسىندا بارلىق سالىمشىلار, قۇرىلىس سالۋشىلار مەن مەملەكەتتٸك ورگاندار بٸرٸكتٸرٸلگەن. ەندٸ قازاقستاندىقتار “نۇرلى جەر” باعدارلاماسىنىڭ قىزمەتتەرٸ بويىنشا ونلاين-كەڭەس, دايىن بولعان جەنە سالىنىپ جاتقان نىساندار, بٸر شارشى مەترٸنٸڭ قۇنى جەنە بانك ٶنٸمدەرٸ تۋرالى اقپاراتتى الا الادى. بٷگٸندە پورتال ارقىلى تۇرعىندارعا بەكٸتٸلگەن باعا بويىنشا 80 ملرد تەڭگەگە 11 مىڭ پەتەر ساتىلعان», — دەدٸ ا. ەرٸپحانوۆ.
ٶڭٸرلەردە مەملەكەتتٸك باعدارلامالاردىڭ ٸسكە اسىرىلۋ بارىسى تۋرالى ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ ە. توعجانوۆ, اتىراۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ ن. نوعاەۆ, الماتى قالاسىنىڭ ەكٸمٸ ب. بەيبەك پەن استانا قالاسىنىڭ ەكٸمٸ ب. سۇلتانوۆ باياندادى.