مۇعالٸمگە دەگەن قۇرمەت ونىڭ كەسٸبي شەبەرلٸگٸ مەن جەكە قاسيەتتەرٸنٸڭ نەتيجەسٸندە قالىپتاسادى. بۇل تۋرالى ويىمەن 50 جىلدىق ۇستازدىق تەجٸريبەسٸ بار الماتىلىق مۇعالٸم, قر بٸلٸم بەرۋ ٸسٸنٸڭ ٷزدٸگٸ راۋشان توقباەۆا بٶلٸستٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
راۋشان توقباەۆا - شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ تۋماسى, كٶپبالالى وتباسىندا مۇعالٸمدٸك جولدى تاڭداعان جالعىز بالا.
«1968 جىلى مەكتەپ بٸتٸردٸم. انام ىلعي ايتىپ وتىراتىن, ماماندىقتاردىڭ ٸشٸندەگٸ ەڭ جاقسىسى مۇعالٸم بولۋ دەپ. قاراپايىم, كٶپبالالى وتباسىنان شىققانمىن. اتا-انام اۋىلدا شارۋاشىلىقپەن اينالىساتىن. ينستيتۋتقا تٷسەتٸن ۋاقىت كەلگەندە انامنىڭ كەڭەسٸمەن مۇعالٸمدٸككە تٷستٸم.
1968 جىلى ارمان قۋىپ الماتىعا كەلدٸم. سول جىلى قازاق قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتٸنە «ورىس تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ مۇعالٸمٸ» ماماندىعىنا باعىم جانىپ وقۋعا تٷستٸم», - دەدٸ ول.
تەجٸريبەلٸ پەداگوگ سول كەزدە ەڭ ٸرگەلٸ, ەڭ تەرەڭ بٸلٸمدٸ, ٶز ٸسٸنٸڭ ماماندارىنان تەرەڭ بٸلٸم العانىن ايتتى.
«ينستيتۋتتا وقىپ جٷرگەن كەزٸمٸزدە الماتىنىڭ مەكتەپتەرٸندە تەجٸريبەدەن ٶتەتٸنبٸز. بارلىق تەورييالىق بٸلٸمٸمٸزدٸ تەجٸريبە جٷزٸندە جٷزەگە اسىرۋعا مٷمكٸندٸك بولدى. ينستيتۋتتى بٸتٸرگەن سوڭ مەن تۋعان جەرٸمە ورالدىم.
كٶكپەكتٸ اۋدانىنان 75 شاقىرىمدا ٷلگٸلٸ مالشى اۋىلىنا اباي اتىنداعى مەكتەپكە مۇعالٸم بوپ كەلدٸم. 1972 جىلدان ەڭبەك جولىم باستالدى», - دەپ جالعادى ەڭگٸمەسٸن.
ٶمٸر اعىنى راۋشاندى ٶز مەكتەبٸنە ەكەلدٸ. 22 جاسىندا ول ٶز وقىعان مەكتەبٸنە وقۋ ٸسٸنٸڭ مەڭگەرۋشٸسٸ بولىپ ورالعان.
«22 جاسىمدا مەن تۇرمىس قۇردىم. وتاعاسىنىڭ كٶشپەلٸ قىزمەت بابىنا سەيكەس جيٸ جۇمىس اۋىستىرۋىما تۋرا كەلدٸ. «بۋكون» اۋىلىنا مۇعالٸم بولىپ باردىم, ودان ازدان سوڭ اۋدان ورتالىعىنا كەلدٸك. سول جىلدارى مۇعالٸمدەر اۋدانداردى ارالاپ اعارتۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزەتٸن. مەن دە سولاردىڭ قاتارىندا بولدىم. قۇرمەت تاقتاسىندا اۋداننىڭ ٷزدٸك مۇعالٸمٸ دەگەن اتىم تۇردى», - دەدٸ كەيٸپكەر.
جاس مامان 1984 جىلى وتباسىمەن الماتى وبلىسىنا كٶشٸپ كەلگەن.
«قاسكەلەڭ اۋدانىنداعى «بەرەكە» اۋىلىندا مەنٸڭ ماماندىعىم بويىنشا بوس ورىن جوق ەدٸ. ەڭبەك ٶتٸلٸم جوعالماۋى ٷشٸن باستاۋىش سىنىپقا ساباق بەردٸم», - دەدٸ ول.
الماتى وبلىسىندا راۋشان توقباەۆا ٶزٸنٸڭ بٸلٸكتٸلٸگٸ مەن كەسٸبيلٸگٸنٸڭ ارقاسىندا مەكتەپ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتٸنە, 1992 جىلى ديرەكتوردىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى قىزمەتٸنە تاعايىندالعان.
2000 جىلى قازاقستاندا جاڭا وقۋ ستاندارتى جاسالعان ەدٸ. بۇل پروتسەسكە ەلدەگٸ ەڭ بٸلٸكتٸ ۇستازدار قاتىسقان. راۋشان توقباەۆا دا ەڭبەگٸ سٸڭگەن پەداگوگ رەتٸندە وسى ماڭىزدى قۇجاتقا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋگە بەلسەنە اتسالىسقان.
ونىڭ ايتۋىنشا, بۇرىن مۇعالٸم مەرتەبەسٸ ٶتە بيٸك بولعان.
«بٸزدٸڭ زامانىمىزدا مۇعالٸمدٸ ٶتە سىيلايتىن. ول كەزدە بٸز كٸتاپ تاپشىلىعىنان باستاپ بارلىق قيىندىقتى باستان ٶتكەرٸپپٸز. ول كەزدە قازٸرگٸدەي ينتەرنەت جوق. قازٸر نەمەرەلەرٸمدٸ وقىتا وتىرىپ, بٸلٸم بەرۋ سالاسىندا كٶپ ٶزگەرٸس بارىن بايقايمىن. بالالار بٸرٸنشٸ كلاستان باستاپ اعىلشىن تٸلٸن وقيدى. مەنٸڭشە, بۇل بالا ٷشٸن تىم اۋىر بولادى. ٶسكەلەڭ ۇرپاقتا تٸل مەدەنيەتٸ قالىپتاسۋى كەرەك. ولار بٸرٸنشٸ كەزەكتە قازاق جەنە ورىس تٸلدەرٸن مەڭگەرۋٸ كەرەك. شەت تٸلٸن 4 كلاستان ەنگٸزۋگە بولادى», - دەدٸ ول.
قۇرمەتتٸ ەڭبەك دەمالىسىنا كەلگەن كەزدە مەكتەپ ۇجىمى راۋشان حاسەنقىزىنان قاتارداعى پەن وقىتۋشىسى بوپ قالۋىن ٶتٸنگەن. وسىلايشا تەجٸريبەلٸ ۇستاز تاعى 5 جىل بالالاردى بٸلٸم نەرٸمەن سۋسىنداتقان.
بيىل راۋشان توقباەۆا 70 جاسقا تولادى. وسى جاسىنا دەيٸن بلوكنوت پەن قالامسابى قولىنان تٷسپەيدٸ.
«مەن كەيدە ٶلەڭ جازامىن. ەن ايتامىن. تٷرلٸ تاقىرىپتارعا ەسسە, رەتسەنزييا جازىپ تۇرامىن»,- دەدٸ ول.
مۇعالٸم ەشقاشان بالانى قورقىتىپ قۇرمەتتٸ بولا المايدى. ول تەك جەكە قاسيەتتەرٸ مەن كەسٸبي شەبەرلٸگٸنٸڭ ارقاسىندا وقۋشىلاردىڭ ەسٸندە قالادى.
«مەن ەشقاشان وقۋشىلارعا ەكٸلٸك قويماپپىن. ەگەر بالادا قيىندىق بولسا, جاعدايىن بٸلۋگە تىرىساتىنمىن. بٸزدٸڭ اۋىل كٸشكەنتاي. ادامدار بارلىعى بٸرٸن بٸرٸ تانيدى. كٶپشٸلٸك وتباسىندا نە بولىپ جاتقانىن بٸلەمٸن. بالالارمەن اشىق سٶيلەسۋگە تىرىساتىنمىن. وقۋشىلارمەن كەزدەسۋگە جٸتٸ دايىندالاتىنمىن. سەبەبٸ, ولاردىڭ كەز-كەلگەن سۇراعىنا جاۋاپ بەرۋٸم كەرەك»,- دەدٸ ول.
راۋشان توقباەۆا 49 جىل مۇعالٸمدٸك ەتكەن. ۇستازدىق عۇمىرىندا بٸرنەشە العىس حاتتارمەن ماراپاتتالعان, بٸلٸم بەرۋ ٸسٸنٸڭ ٷزدٸگٸ اتانعان.
«مەنٸڭ وقىتقان 16 وقۋشىم التىن بەلگٸ يەگەرٸ اتاندى. كٶپتەگەن وقۋشىلارىم ٶز ٸسٸنٸڭ مامانىنا اينالدى. ادەلييا امراەۆا دەگەن وقۋشىم قازٸر بالالار جازۋشىسى. فيزيكا پەنٸنەن مەيٸرجان مەن رۋسلان بايماحانوۆتار بولاشاق باعدارلاماسىمەن شەتەلدە وقىپ كەلدٸ. ولاردىڭ بارلىعى ٶمٸردەن ٶز جولىن تاپقانىنا قۋانامىن», - دەدٸ ۇستاز.
