قىتاي قارۋلانۋ بويىنشا اقش پەن رەسەي اراسىندا جاسالاتىن جاڭا كەلٸسٸمگە قوسىلۋدان باس تارتتى. مۇنداي كەلٸسٸم بولاتىنىن اقش پرەزيدەنتٸ دونالد ترامپ مەلٸمدەگەن. بٸراق كەلٸسٸمنٸڭ جاي-جاپسارى ەزٸرگە بەلگٸسٸز.
بۇۇ-داعى قىتاي ەلشٸسٸ چجان تسزيۋن 2 تامىزدا پەكين "ورتا جەنە قىسقا قاشىقتىققا ارنالعان يادرولىق زىمىرانداردى جويۋ" كەلٸسٸمٸ كٷشٸنٸڭ جويىلعانىنا ٶكٸنٸش بٸلدٸرەدٸ, بٸراق قىتاي ترامپ شاقىردى ەكەن دەپ قارۋلانۋ بويىنشا جاڭا كەلٸسٸمگە قوسىلادى دەپ ويلامايمىن دەگەن.
2 تامىزدا وسىدان 32 جىل بۇرىن قول قويىلعان زىمىران تۋرالى كەلٸسٸمنٸڭ كٷشٸ جويىلعان ەدٸ. وعان سەيكەس, سوۆەت ٷكٸمەتٸ مەن اقش راديۋسى 500-5500 شاقىرىم بولاتىن بالليستيكالىق جەنە قاناتتى زىمىرانداردى قۇراستىرماۋعا ٶزارا كەلٸسكەن ەدٸ. كەلٸسٸمگە سول كەزدەگٸ اقش پرەزيدەنتٸ رونالد رەيگان مەن سوۆەت وداعىنىڭ جەتەكشٸسٸ ميحايل گورباچەۆ قول قويىپ, 1988 جىلى كەلٸسٸم كٷشٸنە ەنگەن.
زىمىران تۋرالى كەلٸسٸم كٷشٸنٸڭ جويىلۋىنا ۆاشينگتون مەن مەسكەۋدٸڭ بٸر-بٸرٸن "كەلٸسٸم-شارتتى بۇزدى" دەپ ايىپتاۋى سەبەپ بولعان. بۇعان دەيٸن اقش پەن ناتو رەسەيلٸك 9م729 "نوۆاتور" قاناتتى زىمىرانى (SSC-8 دەپ تە اتايدى) كەلٸسٸمدە كٶرسەتٸلگەن شەكتەن الىسقا ۇشادى دەپ مەسكەۋدٸ بٸرنەشە رەت ايىپتاعان. رەسەي مۇنى تەرٸستەپ, كەلٸسٸم شارتتارىن اقش-تىڭ ٶزٸ بۇزىپ وتىر دەپ مەلٸمدەگەن. ۆاشينگتون بۇل ايىپتى جوققا شىعارعان.
ساراپشىلار بۇل كەلٸسٸمنٸڭ جويىلۋى رەسەي مەن اقش اراسىنداعى قارۋلانۋ بەسەكەسٸن كٷشەيتەدٸ دەپ قاۋٸپتەنەدٸ.
دونالد ترامپ 2 تامىزدا جۋرناليستەرگە يادرولىق قارۋدى ازايتۋ ماقساتىندا رەسەيمەن جاڭا كەلٸسٸمگە قول قويعىسى كەلەتٸنٸن, وعان قىتاي دا قوسىلعانىن قۇپ كٶرەتٸنٸن ايتقان.
