ۇلتتىق قولجازبالار جەنە سيرەك كٸتاپتار ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸنە جامبىل وبلىسىنداعى عىلىمي ەكسپەديتسييا بارىسىندا اراب, پارسى, شاعاتاي تٸلدەرٸندەگٸ 40-قا جۋىق كٶنە قولجازبا مەن سيرەك كٸتاپتار تابىستالدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" قر مەدەنيەت جەنە اقپارات مينيسترلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
كٶنە كٸتاپتاردىڭ ٸشٸندە XVIII ع. ورتاسىندا ٶمٸر سٷرگەن اللايار سوپىنىڭ ٶلەڭدەرٸ جازىلعان قولجازبا, پايعامبارلار ٶمٸربايانى ٶلەڭ تٷرٸندە جازىلعان قولجازبا, قازاندا باسىلعان قاسيەتتٸ قۇران كەرٸمنٸڭ بٸرنەشە داناسى, تٷرٸك-وسمان اۆتورى مۋحامماد چەلەبيدٸڭ 1894 ج. قازاندا باسىلعان «مۋحاممادييا» كٸتابىنىڭ بٸرنەشە داناسى, «مەۋلٸت» كٸتابى, فيزۋلي ٶلەڭدەرٸ, حانافي مازھابى بويىنشا ٸرگەلٸ ەڭبەكتەردٸڭ بٸرٸ «شارح ەل-ۆيكايا», 1893 جىلى ستامبۋلدا باسىلعان «شارح ەل-كافييا لي-يسفاحاندي» بار. سونداي-اق قوجا حافيز شيرازيدٸڭ پارسى تٸلٸندەگٸ عازالدارى, مۋحامماد سالياحتىڭ 1902 ج. قازاندا باسىلعان «تاردجاما مۋحتاسار ەل-ۆيكايا» ەڭبەگٸ, سونداي اق يسلام تاريحىنا قاتىستى, اراب, تٷركٸ گرامماتيكاسىنا قاتىستى كٸتاپتار مەن مۇسىلمان كٷنتٸزبەسٸ دە قۇندى مۇرالار قاتارىن تولىقتىردى.
سونىمەن قاتار, قولجازبالار ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸنە كٸتاپتار ساقتالعان قۇندى جەدٸگەر قارا بىلعارىمەن قاپتالعان ساندىقشا قوسا بەرٸلدٸ.
عىلىمي-زەرتتەۋ ەكسپەديتسييا بارىسىندا ورتالىق قىزمەتكەرلەرٸ ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى جامبىل وبلىستىق ەمبەباپ عىلىمي كٸتاپحاناسى, تاريحي-مەدەني ەسكەرتكٸشتەردٸ قورعاۋ جەنە قالپىنا كەلتٸرۋ ديرەكتسيياسى مەن جامبىل وبلىستىق تاريحي-ٶلكەتانۋ مۋزەيٸ جەنە «ەجەلگٸ تاراز ەسكەرتكٸشتەرٸ» مەملەكەتتٸك تاريحي-مەدەني مۋزەي-قورىعى, شەرحان مۇرتازا اتىنداعى رۋحانييات جەنە تاريحتانۋ ورتالىعىندا بولعان قىزمەتكەرلەر بٸرنەشە قۇندى كٸتاپتاردىڭ كٶشٸرمەسٸن الدى.
