كونستيتۋتسييالىق كەڭەس توقاەۆتىڭ ٶتٸنٸشٸ بويىنشا شەشٸم قابىلدادى

كونستيتۋتسييالىق كەڭەس توقاەۆتىڭ ٶتٸنٸشٸ بويىنشا شەشٸم قابىلدادى


كونستيتۋتسييالىق كەڭەس رەسپۋبليكا پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ "قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيياسىنا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى" قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭى جوباسىنىڭ كونستيتۋتسييانىڭ 91-بابىنىڭ 2-تارماعىنا سەيكەستٸگٸن تەكسەرۋ تۋرالى ٶتٸنٸشٸن قارادى, - دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" كەڭەستٸڭ رەسمي سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.

ٶزٸنٸڭ قورىتىندىسىندا كونستيتۋتسييالىق كەڭەس زاڭ جوباسىنىڭ رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ "جاڭا قازاقستان: جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋ جولى" اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ اياسىندا ەزٸرلەنگەنٸن اتاپ ٶتتٸ.        

كەڭەستٸڭ پٸكٸرٸنشە, ۇسىنىلعان شارالار قوعامنىڭ تەز ترانسفورماتسييالانۋعا باعىت العان كەزەڭٸندە جٷرگٸزٸلٸپ جاتقان رەفورمالاردىڭ بەرٸك ساياسي-قۇقىقتىق ٸرگەتاسىن قالاۋعا ارنالعان. 

زاڭ جوباسىمەن مەملەكەت باسشىسىنىڭ ٶكٸلەتتٸكتەرٸ ناقتىلانعان, پارلامەنتتٸڭ, مەسليحاتتاردىڭ رٶلٸ نىعايتىلعان, بۇل "حالىق ٷنٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت" تۇجىرىمداماسىن تابىستى ٸسكە اسىرۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورىنا اينالماق. جاڭعىرتىلعان پرەزيدەنتتٸك باسقارۋ نىسانىنىڭ قۇرىلىمى بيلٸك ينستيتۋتتارىنىڭ وڭتايلى تەڭگەرٸمٸن قامتاماسىز ەتەدٸ.

كونستيتۋتسييالىق كەڭەستٸڭ پايىمداۋىنشا, بٸرقاتار ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار بيلٸكتٸڭ زاڭ شىعارۋشى (ٶكٸلدٸ) تارماعىن قايتا فورماتتاۋعا باعىتتالعان. بۇلار مەملەكەتتٸڭ كٷشتٸ پارلامەنتتٸك مەدەنيەتٸ مەن ينستيتۋتسيونالدىق تۇراقتىلىعىن ارتتىرادى.   

سەنات پەن مەجٸلٸستٸ قۇرۋدىڭ جاڭا تەرتٸبٸنە وڭ باعا بەرٸلدٸ. مەجٸلٸس سايلاۋىندا ارالاس سايلاۋ جٷيەسٸن ەنگٸزۋ ۋاقىت تالابىنان تۋىندايدى. سونداي-اق, بٸر مانداتتى اۋماقتىق سايلاۋ وكرۋگٸ بويىنشا سايلانعان مەجٸلٸس دەپۋتاتىن سايلاۋشىلاردىڭ كەرٸ قايتارىپ الۋ قۇقىعى دا ورىندى ەنگٸزٸلگەن. پارلامەنتتٸڭ پرەزيدەنتتٸڭ قول قويۋىنا زاڭدى ۇسىنۋى; سەناتتىڭ مەجٸلٸس قابىلداعان زاڭداردى ماقۇلداۋ نەمەسە ماقۇلداماۋ قۇقىعى; ٷكٸمەتكە كونستيتۋتسييالىق قۇندىلىقتارعا قاتەر تٶندٸرەتٸن جاعدايلاردا زاڭ كٷشٸ بار ۋاقىتشا نورماتيۆتٸك قۇقىقتىق اكتٸلەردٸ قابىلداۋعا قۇقىق بەرۋ جەنە باسقالار دا ۋاقىت تالابىنان تۋعان ٶزگەرٸستەر. 

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ اتقارىلۋ ساپاسىنا پارلامەنتتٸك باقىلاۋ كٷشەيتٸلدٸ.   

كونستيتۋتسييالىق كەڭەس جەرگٸلٸكتٸ مەملەكەتتٸك باسقارۋ جەنە ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ كەپٸلدٸكتەرٸ كٷشەيتٸلگەنٸن اتاپ ٶتتٸ. وعان وبلىستار, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالار جەنە استانا ەكٸمدەرٸن تاعايىنداۋدىڭ جاڭا تەرتٸبٸ كۋە. سونىمەن قاتار, رەسپۋبليكا پرەزيدەنتٸنٸڭ اتالعان ەكٸمدەردٸڭ اكتٸلەرٸنٸڭ كٷشٸن جويۋ نەمەسە قولدانىلۋىن توقتاتا تۇرۋ قۇقىعى جويىلدى.  

كەڭەس ٶز قورىتىندىسىندا ٶلٸم جازاسىن جويۋدى, ادام قۇقىقتارى جٶنٸندەگٸ ۋەكٸلدٸڭ كونستيتۋتسييالىق مەرتەبەسٸن كٷشەيتۋدٸ, پروكۋراتۋرا تۋرالى جەكە كونستيتۋتسييالىق زاڭ قابىلداۋدى ادام قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى پروگرەسسيۆتٸ ٶزگەرٸستەر دەپ اتاپ ٶتتٸ.  

كونستيتۋتسييالىق كەڭەس كونستيتۋتسييالىق سوتتى قۇرۋعا وڭ باعا بەردٸ. كونستيتۋتسييالىق سوتقا ٶتٸنٸش سۋبەكتٸلەرٸ قاتارىنا ازاماتتاردى, باس پروكۋرور مەن ادام قۇقىقتارى جٶنٸندەگٸ ۋەكٸلدٸ قوسۋ ەدٸل جەنە قۇقىقتىق مەملەكەت قۇرۋداعى ماڭىزدى قادام بولاتىنىنا ەرەكشە نازار اۋداردى. بۇنداي قادام تەجەمەلٸك ەرٸ تەپە-تەڭدٸك جٷيەسٸن, ازاماتتاردىڭ كونستيتۋتسييالىق قۇقىقتارىن قورعاۋدى ينستيتۋتسيونالدى تٷردە نىعايتادى دەپ سانايدى. 

جەر مەن تابيعي رەسۋرستاردىڭ مەنشٸك يەسٸ حالىق ەكەندٸگٸ تۋرالى نورمانى ناقتى بەكٸتۋ بولاشاقتا  وسى تۇرعىدا ەر تٷرلٸ تٷسٸنۋلەرگە جول بەرمەيتٸن بولادى.    

وسى ورايدا, كونستيتۋتسييالىق كەڭەس "قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيياسىنا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى" زاڭ جوباسى كونستيتۋتسييادا بەلگٸلەنگەن تالاپتارعا سەيكەس دەپ سانايدى.   

كونستيتۋتسييالىق كەڭەس قورىتىندىسىنىڭ تولىق مەتٸنٸ باسپاسٶزدە جەنە كەڭەس سايتىندا جارييالانادى.