فوتو: Pexels.com
1992 جىلدان باستاپ بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمى بەكٸتكەن حالىقارالىق مٷگەدەكتەر كٷنٸ جىل سايىن 3 جەلتوقساندا اتاپ ٶتٸلەدٸ. بۇل كٷن ينكليۋزيۆتٸ قوعام قالىپتاستىرۋ مەسەلەسٸنە نازار اۋدارۋعا, سونداي-اق ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار ازاماتتاردى مەملەكەتتٸك قولداۋدىڭ جٷيەلٸ شارالارىن تانىستىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ, دەپ حابارلايدى Ult.kz.
قر ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, بٷگٸندە قازاقستاندا 743,9 مىڭ مٷگەدەكتٸگٸ بار ادام تۇرادى. ولاردىڭ 55,7%-ى – ەڭبەككە قابٸلەتتٸ جاستا, 28,6%-ى – زەينەتكەرلەر, 15,7%-ى – 18 جاسقا دەيٸنگٸ بالالار.
ينكليۋزيۆتٸ قوعام قۇرۋ ماقساتىندا مەملەكەت ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ جٷيەسٸن كەزەڭ-كەزەڭٸمەن جاڭارتىپ كەلەدٸ. ەلەۋمەتتٸك كودەكس اياسىندا مٷگەدەكتٸگٸ بار ادامدارعا جەردەماقىلار مەن ەلەۋمەتتٸك تٶلەمدەر, وڭالتۋ قۇرالدارى, ارنايى ەلەۋمەتتٸك قىزمەتتەر, جۇمىسپەن قامتۋ شارالارى جەنە كەدەرگٸسٸز ورتا قۇرۋ باعىتتارى بويىنشا قولداۋ كٶرسەتٸلەدٸ.
مەملەكەتتٸك جەردەماقىلار مەن تٶلەمدەر
2025 جىلعى 1 قاراشاداعى جاعداي بويىنشا مٷگەدەكتٸك بويىنشا مەملەكەتتٸك ەلەۋمەتتٸك جەردەماقى الۋشىلار سانى 542,8 مىڭ ادامدى قۇرادى. بيىل وسى ماقساتقا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 424 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ. مٷگەدەكتٸك بويىنشا مەج-نٸڭ ورتاشا مٶلشەرٸ – 78 283 تەڭگە.
بۇدان بٶلەك:
– 114,5 مىڭ ازامات مٷگەدەكتٸگٸ بار بالانى كٷتۋگە ارنالعان جەردەماقى الدى;
– 53,3 مىڭ ادام ٸ توپتاعى مٷگەدەكتٸ كٷتۋگە بەرٸلەتٸن جەردەماقىنى رەسٸمدەدٸ;
– 99 مىڭنان استام ادام ەڭبەككە قابٸلەتتٸلٸگٸنەن ايىرىلۋىنا بايلانىستى مەملەكەتتٸك ەلەۋمەتتٸك ساقتاندىرۋ قورىنان تٶلەم الدى. ورتاشا مٶلشەرٸ – 72 003 تەڭگە.
مەديتسينالىق-ەلەۋمەتتٸك ساراپتاما مەن وڭالتۋدى تسيفرلاندىرۋ
50-دەن استام اۋرۋ تٷرٸ بويىنشا مٷگەدەكتٸكتٸ سىرتتاي, پرواكتيۆتٸ فورماتتا بەلگٸلەۋ ەنگٸزٸلدٸ. 2025 جىلى وسى تەسٸلمەن 99,6 مىڭ ٶتٸنٸم قارالعان. قايتىمسىز پاتولوگييالار (امپۋتاتسييالار, داۋن سيندرومى, ت.ب.) بويىنشا شەشٸم قابىلداۋ مەرزٸمٸ 1 كٷنگە دەيٸن قىسقارتىلدى.
وڭالتۋ قۇرالدارى مەن قىزمەتتەر ەلەۋمەتتٸك قىزمەتتەر پورتالى ارقىلى ۇسىنىلادى. پورتالدا 1085 وتق جەتكٸزۋشٸ, 589 قىزمەت كٶرسەتۋشٸ جۇمىس ٸستەيدٸ. جىل باسىنان بەرٸ 562,9 مىڭ تاپسىرىس ورىندالعان.
ەل بويىنشا 2027 جىلعا دەيٸن 12 ٶڭٸردە جاڭا وڭالتۋ ورتالىقتارى اشىلادى. قازٸردٸڭ ٶزٸندە سەمەي, تاراز, كەنتاۋ جەنە ورال قالالارىندا ورتالىقتار پايدالانۋعا بەرٸلدٸ.
جۇمىسپەن قامتۋ
2025 جىلعى 1 قاراشاداعى مەلٸمەت بويىنشا 111 مىڭ مٷگەدەكتٸگٸ بار ازامات جۇمىسپەن قامتىلعان. بۇل – ەڭبەككە قابٸلەتتٸ جاستاعى مبا-نىڭ 30%-ى.
بيىل كۆوتا ارقىلى 7,1 مىڭ ادام, تۇراقتى جۇمىسقا 4,8 مىڭ ادام ورنالاستىرىلدى. سونىمەن قاتار, 1,4 مىڭنان استام ازامات جەكە بيزنەس اشۋ ٷشٸن 400 اەك-كە دەيٸن مەملەكەتتٸك گرانت العان.
كەدەرگٸسٸز ورتا قۇرۋ
2023–2027 جىلدار ارالىعىندا بەيٸمدەلۋٸ تيٸس 43 مىڭ نىساننىڭ 25 مىڭنان استامى قولجەتٸمدٸ ورتا تالاپتارىنا سەيكەستەندٸرٸلدٸ. ەلەۋمەتتٸك ينسپەكتورلار جىل باسىنان بەرٸ 1356 تەكسەرۋ جٷرگٸزٸپ, 701 نۇسقاما بەرگەن.
