بٷگٸن ونلاين كونفەرەنتسييا اياسىندا قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ الەكسەي تسوي جەنە قر دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-مينيسترٸ اجار عينييات كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسى بويىنشا اعىمداعى جاعداي تۋرالى بايانداپ بەردٸ.
ا. تسوي اتاپ ايتقانداي, اعىمداعى ايدىڭ ٷش اپتاسىندا جالپى تٶسەك-ورىن قورى 30,4 مىڭنان 49,7 مىڭ ينفەكتسييالىق جەنە پروۆيزورلىق تٶسەك-ورىنعا دەيٸن ۇلعايدى. تٶسەك-ورىن قورىنىڭ ٶسۋٸ 19,3 مىڭ بٸرلٸكتٸ قۇرادى.
پروۆيزورلىق ستاتسيونارلاردا تٶسەك-ورىنداردىڭ بوس بولماۋى 20%-عا, رەانيماتسييالىق تٶسەك-ورىنداردىڭ بوس بولماۋى 6%-عا تٶمەندەدٸ. امبۋلاتورييالىق دەڭگەيدە ٷيدە مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋ ٷشٸن بٸرٸنشٸ رەتتٸك مەديتسينالىق-ەلەۋمەتتٸك كٶمەكتٸڭ 2 962 موبيلدٸ بريگاداسى قۇرىلدى.
بٷگٸنگٸ كٷنٸ ينفەكتسييالىق جەنە پروۆيزورلىق ستاتسيونارلاردا 1 958 ٶجج اپپاراتى بار, ەكٸمدٸكتەرمەن بٸرلەسٸپ قوسىمشا 4 183 اپپارات ساتىپ الىنادى.
21 855 تٶسەك-ورىن وتتەگٸگە قوسىلادى. ونىڭ ٸشٸندە 17 762 تٶسەك-ورىن مەملەكەت تاراپىنان دا, دەمەۋشٸلەر مەن ازاماتتاردان كەلٸپ تٷسٸپ جاتقان وتتەگٸ كونتسەنتراتورلارىمەن وتتەگٸگە قوسىلادى
قوسىمشا 100 جىلجىمالى مەديتسينالىق كەشەن جەتكٸزۋ جوسپارلانۋدا, ولار ٶڭٸرلٸك اۋقىمدا جەنە ەڭ باستىسى, اۋىلدا كٶمەك كٶرسەتە الادى. بمك-نىڭ بۇل جوسپارلى جيناعى رەنتگەن جابدىقتارىن, ۋدز, ەكگ, گينەكولوگييالىق, قاراۋ كابينەتتەرٸن, ماتەريالدى الۋ پۋنكتتەرٸن قامتيدى.
قازاقستاندا جەدەل اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ مەن جٷگٸنۋ سانىنىڭ ازايۋى بويىنشا تۇراقتى ديناميكا بايقالادى
جالپى, قابىلدانعان جەدەل شارالاردى ەسكەرە وتىرىپ, ەكٸ اپتا ٸشٸندە مىناداي وڭ نەتيجەلەرگە قول جەتكٸزٸلدٸ:
● COVID-19 جۇقتىرۋدىڭ تەۋلٸكتٸك ٶسٸمٸ 4%-دان 2,1%-عا دەيٸن تٶمەندەدٸ;
● COVID-19-دان جازىلعاندار سانى 60%-عا ارتتى;
● جەدەل جەردەم شاقىرۋلار سانى 23%-عا ازايدى;
«بۇل كٶرسەتكٸشتەر قازٸر ديناميكانىڭ تۇراقتانعانىن ايقىن كٶرسەتەدٸ. بٸز تٷرلٸ ٶڭٸرلەردە دەرٸگەرلەرمەن ەڭگٸمەلەسكەن كەزدە دەرٸگەرلەر بٸرتٸندەپ ەدەتتەگٸ جۇمىس رەجيمٸنە كٸرٸسٸپ جاتقانىن, شارالار جٷيەلٸ تٷردە جٷزەگە اسىرىلا باستاعانىن كٶرٸپ وتىرمىز. دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنٸڭ بٸردەن ازايىپ كەتپەيتٸنٸ تٷسٸنٸكتٸ, بٸراق بٸزدە ايقىن وڭ ٶزگەرٸستەر بار. بٸز جۇمىستى جٷيەلەندٸرٸپ, قولجەتٸمدٸلٸكتٸڭ ارتىپ, موبيلدٸ بريگادالاردىڭ ۇلعايعانىن كٶرٸپ وتىرمىز. ەكٸ اپتا بۇرىن بۇل موبيلدٸ بريگادالار بولعان جوق, ال قازٸر بٸز قالاي ارتقانىن كٶرٸپ وتىرمىز», — دەدٸ ا. تسوي.
ساپالى جوسپارلاۋ مەن دەرٸ-دەرمەكتەردٸ ساتىپ الۋعا اسا زور كٶڭٸل بٶلٸنەدٸ.
1) سەرتيفيكاتتاۋ جەنە تٸركەۋ رەسٸمدەرٸ, سونداي-اق بٸر رەتتٸك ەكەلۋ رەسٸمدەرٸ وڭايلاتىلدى (دەرٸ-دەرمەكتەردٸ سەرتيفيكاتتاۋ مەرزٸمدەرٸ قىسقارتىلدى جەنە 1 ايدان 3 كٷنگە دەيٸن وڭايلاتىلدى, بٸر رەتتٸك ەكەلۋ تەۋلٸك ٸشٸندە بەرٸلەدٸ, COVID-19 ەمدەۋگە ارنالعان جاڭا پرەپاراتتاردى تٸركەۋ رەسٸمٸ جەدەلدەتٸلدٸ).
2) ارنايى بورتتار ەسەبٸنەن دەرٸلٸك زاتتارمەن بٶلشەك ساۋدانى مولىقتىرۋ جٷرگٸزٸلۋدە (رەسەي مەن ٷندٸستانعا 4 ملن قوراپ دەرٸ-دەرمەك ەكەلۋگە 6 ارنايى اۆيارەيس ۇيىمداستىرىلدى, ولار ٶڭٸرلەر ەكٸمدٸكتەرٸ اراسىندا تەڭدەي بٶلٸنگەن).
3) ٶڭٸرلەردە ارنايى تۇراقتاندىرۋ قورلارى قۇرىلدى.
4) امبۋلاتورلىق دەرٸ-دەرمەكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ تٸزٸمٸن كەڭەيتۋ جٷرگٸزٸلۋدە (COVID-19 نوزولوگيياسى امبۋلاتورييالىق دەڭگەيدە ەنگٸزٸلەدٸ, ونىڭ ٸشٸندە 8,6 ملرد تەڭگەدەن استام سوماعا الىنعان دەرٸلٸك زاتتاردىڭ 5 اتاۋى شامامەن 1 ملن ادامدى قامتيتىن بولادى.
5) سق-فارماتسييا دەرٸ-دەرمەكتەردٸڭ ايلىق قورىن قالىپتاستىردى (شٸلدە ايىنىڭ سوڭىنا دەيٸن بارلىق ٶڭٸرلٸك اۋرۋحانالارعا دەرٸ-دەرمەك جٶنەلتٸلەدٸ, ودان ەرٸ نارىقتى جەنە اۋرۋحانالاردى مەديتسينالىق پرەپاراتتارمەن تولىقتىرۋ ٷشٸن سق-فارماتسييا قويمالارىنا ەكٸ ايلىق قوردى تولتىرۋ جوسپارلانۋدا).
«بٶلشەك ساۋدا بويىنشا بٸز وتاندىق كٶتەرمە جەتكٸزۋشٸلەرگە كٶمەك كٶرسەتتٸك. رەسەي مەن ٷندٸستانعا 6 ارنايى ەۋە رەيسٸن ۇيىمداستىردىق. قازٸر قازاقستانعا 4 ملن-نان استام قوراپ دەرٸ-دەرمەك جەتكٸزٸلدٸ. سونىمەن قاتار, ەر ايماق وسى مەسەلەمەن اينالىسىپ جاتىر, قوسىمشا بورتتار وسى پرەپاراتتاردىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ ٷشٸن قويىلادى. بۇل پرەپاراتتار پايدا بولدى. يە, كەي جەرلەردە بٸز ەلٸ دە بەلگٸلٸ بٸر تاپشىلىق بارىن كٶرٸپ وتىرمىز, بٸراق جالپى جاعداي تۇراقتاندى. بۇل پرەپاراتتار تٷسٸپ جاتىر. بٸز نارىققا وڭاي كٸرٸپ, وسى دەرٸ-دەرمەكتەردٸ ەكەلۋ ٷشٸن وسىنداي ارنايى جاعداي جاسادىق. بۇل پروتسەسس رەتتەلۋٸ كەرەك. بٸزدٸڭ كومپانييالار قاجەتتٸ دەرٸ-دەرمەكتەردٸ نارىققا ۋاقىتىلى جەتكٸزەتٸن بولادى دەپ ويلايمىن», — دەدٸ مينيستر.
سونىمەن قاتار ٷي جاعدايىندا جەنە امبۋلاتورييالىق جاعدايدا كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييانى جەنە كوروناۆيرۋستىق پنەۆمونييانى ەمدەۋگە ارنالعان 5 نەگٸزگٸ فارمپرەپاراتتى قوسۋ مەسەلەسٸ پىسىقتالۋدا. ا. تسويدىڭ ايتۋىنشا, اتالعان پرەپاراتتاردى پاتسيەنتتەر ٶز اۋرۋىن اۋرۋحاناعا جەتكٸزبەي, ٷيدە كٶمەك الا الاتىنداي جەتكٸزۋ مەسەلەسٸ قاراستىرىلۋدا.
سونداي-اق مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس, اعىمداعى جىلدىڭ قىركٷيەگٸنە قاراي زەرتحانالاردىڭ قۋاتىن تەۋلٸگٸنە 64 مىڭ پتر-عا دەيٸن ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا.
«بٸز اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸنٸڭ پتر اپپاراتتارى بار كەيبٸر ۆەتەرينارييالىق زەرتحانالارىن قايتا باعىتتايمىز, ولاردى دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنٸڭ قاجەتتٸلٸكتەرٸ ٷشٸن قايتا بەيٸمدەيمٸز. بۇل جەردە اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸ بٸزگە قولداۋ جاساپ, ٷي-جاي, ماماندار, اناليزاتورلار بٶلٸپ بەرەدٸ, ولار قازٸر تەستٸلەۋ بويىنشا تاپشىلىق بار ايماقتارعا بٶلٸنەدٸ جەنە بۇل جۇمىس جالعاسادى», — دەپ تٷسٸندٸردٸ مينيستر.
نۇر-سۇلتان جەنە الماتى قالالارىندا مودۋلدٸك زەرتحانالاردىڭ قۋاتىن ۇلعايتۋ جوسپارلانۋدا. وسى قالالاردىڭ ەكٸمدٸكتەرٸ قازٸر بۇل مەسەلەنٸ پىسىقتاپ جاتىر جەنە ەكٸ قالا بويىنشا ەكٸ زەرتحانانىڭ جالپى قۋاتتىلىعىن تەۋلٸگٸنە 10 مىڭ تەستٸگە دەيٸن ۇلعايتۋدى كٶزدەپ وتىر.
«بٸز قازٸر ستاتسيونارعا جاتقىزۋ سانىنىڭ ازايۋى, جەدەل مەديتسينالىق جەردەمگە جٷگٸنۋدٸڭ تٶمەندەۋٸ بويىنشا تۇراقتى ديناميكانى كٶرٸپ وتىرمىز. بۇل شەكتەۋ شارالارىنىڭ, دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ باستاپقى بۋىنىنىڭ ٸس-قيمىلىنىڭ, نارىقتىڭ دەرٸ-دەرمەكپەن مولىعۋىنىڭ كٶرسەتكٸشٸ. بەلگٸلٸ بٸر دەرٸلٸك پرەپاراتتار جوق, بٸراق جالپى جاعداي بٸرشاما نەمەسە قانداي دا بٸر شامادا تۇراقتانعانىن مويىنداۋ كەرەك. مۇنى بٸز تانىستارىمىز بەن ەرٸپتەستەرٸمٸزدەن بايقاپ وتىرمىز», — دەدٸ ا. تسوي.
قازاقستان تٷرلٸ ەلدەردەن ۆاكتسينا ساتىپ الۋ مەسەلەسٸن زەردەلەۋدە
جۋرناليستەردٸڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرە وتىرىپ, ا. تسوي زاڭنامالىق تۇرعىدا ٶتەماقى تەك جۇمىس ورنىندا جٷرٸپ كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىمەن اۋىرعان, سونىمەن قاتار COVID-19 جۇمىستا جۇقتىرعان سوڭ قايتىس بولعان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنە تٶلەنەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«قازٸر باسقا نورماتيۆتٸك اكتٸلەر جوق. بٸراق بٸز بۇل مەسەلەنٸ قاراستىرىپ جاتىرمىز, ستاتيستيكانى بٸرٸكتٸرگەن سوڭ بٸزدە ناقتى شيفر بولادى. بۇل تەسٸلدٸ قازٸر قاراستىرۋدامىز», — دەدٸ مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازٸرگٸ ۋاقىتتا مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردٸڭ كۆي-دى تٸكەلەي جۇمىس ورىندارىندا جۇقتىرعانى راستالعان, 123 جەنە 59 ٶلٸم-جٸتٸم بار, قازٸر بۇل ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸ دەڭگەيٸندە قارالىپ جاتىر.
«يە, شىنىمەن بٸز وسىنداي تٸزٸمدٸ ٶڭٸرلەردەن الىپ, ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸنە باعىتتادىق. بۇدان ەرٸ تٶلەمدەر مەملەكەتتٸك زەينەتاقى تٶلەۋ قورى ارقىلى جٷرگٸزٸلەدٸ, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مٸندەتٸ - تٸزٸمدەردٸ جيناۋ جەنە تاپسىرۋ, سونداي-اق, وسى مەديتسينا قىزمەتكەرٸنٸڭ اۋرۋدى ٷيدە مە, جۇمىستا ما, ياعني قايدا جۇقتىرعانىن زەرتتەيتٸن جەكە ەپيدەميولوگييالىق كارتالار بار», — سكازال ا. تسوي.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ سونداي-اق ٷمٸتكەرلەردٸڭ سانى ارتۋى مٷمكٸن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ, ٶيتكەنٸ ٶڭٸرلەردە بۇل مەسەلە ەلٸ پىسىقتالۋدا.
«بۇل - ٶڭٸرلەردەن كەلٸپ تٷسكەن تٸزٸمدەر, قازٸر ٶڭٸرلەر ەربٸر مەديتسينا قىزمەتكەرٸ بويىنشا جۇمىس ٸستەپ جاتىر, مٷمكٸن ولاردىڭ سانى ارتادى, بٸراق قازٸرگٸ ۋاقىتتا ورتالىق دەڭگەيدە قولىمىزدا بارى وسى», — دەدٸ مينيستر.
سونىمەن قاتار ا. تسوي قازاقستاننىڭ تٷرلٸ ەلدەردەن ۆاكتسينا ساتىپ الۋ مەسەلەسٸن زەردەلەپ جاتقانىن مەلٸم ەتتٸ. قازٸر بۇل پرەپاراتتار كلينيكالىق سىناقتاردىڭ تٷرلٸ ساتىلارىنان ٶتكٸزٸلۋدە.
«رەسەيلٸك ۆاكتسينا تۋرالى بٸلەمٸز, بٸز رەسەيلٸك ەرٸپتەستەرٸمٸزبەن بەلسەندٸ ىنتىماقتاستىق ورناتقانبىز. جەتكٸزۋ كٷنٸ ۆاكتسينانىڭ كلينيكالىق سىناقتاردىڭ بارلىق كەزەڭدەرٸنەن ٶتٸپ, جاپپاي حالىق ٷشٸن قولدانۋعا جٸبەرٸلگەنٸن رەسمي راستاۋدىڭ شىعۋىنا بايلانىستى بولادى. مۇنداي دەرەكتەر تٷسكەن سوڭ, بٸز ونى قاراستىراتىن بولامىز», — دەدٸ مينيستر.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, سىناق ساتىسىندا تۇرعان ۆاكتسينالاردى ٶندٸرۋشٸلەرمەن, ونىڭ ٸشٸندە باە-مەن بٸرگە كلينيكالىق سىناقتاردان ٶتٸپ جاتقان قىتايلىق ۆاكتسينالارعا قاتىستى دا كەلٸسٸمدەر بار.
ۋچاسكەلٸك دەرٸگەرلەردٸڭ بارلىق كەڭەستەرٸ ونلاين رەجيمدە ٶتكٸزٸلەدٸ
قر دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-مينيسترٸ اجار عينيياتتىڭ ايتۋىنشا, ەمحانالار مەن امبۋلاتورييالارداعى بٸرٸنشٸ رەتتٸك مەديتسينالىق-سانيتارلىق جەلٸ دەڭگەيٸندە ينفەكتسييانى بولدىرماۋ ٷشٸن ۋچاسكەلٸك قىزمەتتەردٸڭ جۇمىسى ديستانتسييالىق فورماتقا اۋىستىرىلدى. ۋچاسكەلٸك دەرٸگەرلەرمەن, مەدبيكەلەرمەن بارلىق كەڭەستەر ونلاين ٶتكٸزٸلەدٸ. شۇعىل جاعدايلاردا, قانداي دا بٸر شاعىمدار بولعاندا, سوزىلمالى اۋرۋلار كەزٸندە ٷيگە كەلٸپ كەڭەس بەرەتٸن موبيلدٸ بريگادالار قۇرىلدى. 5 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا وسىنداي بٸر بريگادادان كەلەدٸ. ەگەر ەمحانالاردا ورتا ەسەپپەن 50 مىڭ حالىققا قىزمەت كٶرسەتٸلسە, وندا مەديتسينالىق مەكەمە جانىنان 10-نان استام موبيلدٸ بريگادا قۇرىلادى.
كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييا, جرۆي بەلگٸلەرٸ بار ناۋقاستارعا باراتىن بريگادالار بار. ولار اناليز الادى, تەكسەرەدٸ, قارايدى, جاعدايدىڭ اۋىرلىعىنا قاراي ەم تاعايىندايدى. بارىپ, پتر-عا اناليز الاتىن بريگادالار بار. «تازا» بريگادالار بار. ولار باسقا اۋرۋلارمەن اۋىراتىن ناۋقاستارعا, مىسالى, سوزىلمالى اۋرۋلارمەن اۋىراتىن ناۋقاستارعا, جٷكتٸ ەيەلدەردٸ جەنە بالالاردى تەكسەرۋ ٷشٸن بارادى.
سونداي-اق ەمحانالار مەن امبۋلاتورييالاردا كولل-ورتالىقتار قۇرىلۋدا, ولار ارقىلى بەيٸندٸ دەرٸگەرلەر تۇرعىندارعا ەمدەۋ تۋرالى كەڭەس بەرەدٸ, سۇراقتارعا جاۋاپ بەرەدٸ.
بٶلەك فيلتر ورناتىلعان. ەگەر پاتسيەنت ەمحاناعا بارسا, وعان فيلتر-كابينەت ارقىلى قىزمەت كٶرسەتٸلەدٸ. وندا ناۋقاستىڭ دەنە قىزۋى, بارلىق فيزيكالىق دەرەكتەرٸ ٶلشەنەدٸ. ماماندار تولىق قورعالعان كوستيۋمدەردە جۇمىس ٸستەيدٸ.
ەمحانالاردا جٷكتٸ ەيەلدەر ٷشٸن جەكە كٸرەتٸن جەنە شىعاتىن ەسٸگٸ بار بٶلٸمشەلەر ۇيىمداستىرىلعان. ولار سونداي-اق جوسپار بويىنشا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ بۇيرىعىنا سەيكەس مونيتورينگتەن, سكرينينگتەن ٶتەدٸ.
قازاقستاندا كوروناۆيرۋس قۇرباندارى قالاي جەرلەنەدٸ?
ا. عينييات سونىمەن قاتار كوروناۆيرۋستان كٶز جۇمعانداردى جەرلەۋ ەرەجەلەرٸ تۋرالى ايتىپ بەردٸ. ۆيتسە-مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, جەرلەۋ ٷشٸن ەشقانداي ارنايى رۇقساتتىڭ كەرەگٸ جوق. باس سانيتارلىق دەرٸگەردٸڭ جارلىعىنا سەيكەس, COVID-19-دان قايتىس بولعان ادامنىڭ مٷردەسٸ سول قايتىس بولعان مەكەمەنٸڭ پاتولوگواناتومييا بٶلٸمشەسٸندە زارارسىزداندىرىلادى, سودان كەيٸن دەنەسٸ تۋىستارىنا بەرٸلەدٸ. تۋىستارى قايتىس بولعان ادامدى جەرلەيتٸن جەردٸ ٶزدەرٸ تاڭدايدى.
سونىمەن قاتار ۆيتسە-مينيستر جەرلەۋ كەزٸندە قاراپايىم سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق تالاپتاردى ساقتاۋ قاجەت ەكەنٸن ايتتى.
«ەلەۋمەتتٸك قاشىقتىقتى ساقتاپ, ماسكا كييۋ كەرەك. مٷردەنٸ بەرەتٸن ادامدار وسى ەرەجەلەردٸ ۇستانۋى كەرەك. مۇنى مينيسترلٸك جانىنداعى ٶڭٸرلٸك كوميتەتتەردٸڭ دەپارتامەنتتەرٸ باقىلايدى. سونداي-اق نورمالاردىڭ ساقتالۋىن مٷردەنٸ بەرەتٸن ۆەدومستۆو باسشىلىعى باقىلاپ وتىرۋى تيٸس. ەرەكشە ەرەجەلەر جوق», — دەدٸ ول.
COVID-19 ٸندەتٸنەن بٸر دە بٸر بالا كٶز جۇمعان جوق
اجار عينييات ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەگٸ كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنان بالالار ٶلٸمٸنٸڭ ٶسۋٸ تۋرالى جالعان پٸكٸرلەردٸ جوققا شىعاردى.
جۋرناليستەردٸڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرە وتىرىپ, سپيكەر كەلەسٸ ستاتيستيكانى كەلتٸردٸ:
«قازٸر ەلٸمٸز بويىنشا 73 400 COVID-19 وقيعاسى راستالعان. ولاردىڭ 61,8% ەمدەلدٸ. اۋرۋحانالاردا پنەۆمونييامەن اۋىرىپ جاتقان ناۋقاستار سانى 8 مىڭعا جۋىق. مامىر ايىنان بەرٸ مىڭنان استام بالا اۋىرىپ, ساۋىقتى. اۋرۋحانالاردا 100-دەن استام بالا بار. ولاردىڭ بارلىعى كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىمەن جەڭٸل اۋىرعان, اۋىرىپ تا جاتىر. بالالار اراسىندا بۇل اۋرۋدان ٶلٸم-جٸتٸمنٸڭ بٸردە-بٸر وقيعاسى تٸركەلگەن جوق», — دەدٸ ۆيتسە-مينيستر.
سونىمەن قاتار ول كٷزگٸ ۋاقىتتا تۇماۋ, پاراگريپپ جەنە باسقا دا ۆيرۋستى جۇقپالاردىڭ ٶرشيتٸنٸنە نازار اۋداردى. ولاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ ۆيرۋستىق پنەۆمونييامەن اۋىرۋعا ەكەپ سوعادى. سوندىقتان ٷكٸمەت كٷزگٸ كەزەڭدە بالالار اراسىندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىمەن اۋرۋدىڭ ٶسۋٸن بولدىرماۋ ٷشٸن بالالاردى وقشاۋلاۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋدا.
«لوپيناۆير» جەنە «گيدروكسيحلوروحين» كوروناۆيرۋستى ەمدەۋ پروتوكولىنان الىنىپ تاستالدى
قر دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-مينيسترٸ اجار عينييات قازاقستاندا كوروناۆيرۋستى ەمدەۋ پروتوكولىنا قانداي ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸلگەنٸ تۋرالى ايتىپ بەردٸ.
«بٷكٸل ەلەم جاڭا تيٸمدٸ ەمدەۋ ەدٸستەرٸن ٸزدەپ جاتىر. بٸز وسى ۆيرۋسقا قارسى ەتيوتروپتى ەمدەۋ جوق ەكەنٸن بٸلەمٸز. سوندىقتان بٸزدٸڭ قازاقستاندىق عالىمدار بٷكٸل حالىقارالىق تەجٸريبە مەن ٷزدٸك ەدٸستەمەلەردٸ زەرتتەپ, پروتوكولدى جاقسارتۋدا. 15 شٸلدەدە جەتەكشٸ مامانداردىڭ قاتىسۋىمەن ساپا جٶنٸندەگٸ بٸرٸككەن كوميسسييا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىن ەمدەۋ پروتوكولىنىڭ 10-شى رەداكتسيياسىنا تولىقتىرۋلار مەن ٶزگەرٸستەر ەنگٸزدٸ», — دەدٸ اجار عينييات.
بٸرٸنشٸ كەزەكتە, ونىڭ ايتۋىنشا, «لوپيناۆير» جەنە «گيدروكسيحلوروحين» پرەپاراتتارى الىنىپ تاستالدى. ددسۇ ۇسىنىمى بويىنشا بۇل پرەپاراتتار تيٸمسٸز دەپ تانىلدى, سوندىقتان قازاقستاندىق ماماندار ۆيرۋستى ەمدەيتٸن وسى پرەپاراتتاردى كوميسسييالىق الىپ تاستاۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادى.
«بٷگٸنگٸ كٷنٸ «رەمدەسەۆير» جەنە «فاۆيپيراۆير» پرەپارتتارىنىڭ كۆي-مەن اۋىرۋدىڭ اۋىر جاعدايلارىندا تيٸمدٸ ەسەر ەتەتٸن پرەپاراتتار ەكەنٸ تۋرالى مەلٸمەتتەر بار. سوندىقتان بۇل پرەپاراتتار كلينيكالىق حاتتاماعا كلينيكالىق زەرتتەۋ ماقساتىندا قوسىمشا ەنگٸزٸلدٸ جەنە كۆي-مەن اۋىر اۋىرعان جاعدايدا وسى ۆيرۋسقا قارسى پرەپاراتتار قولدانىلادى. سونداي-اق العاش رەت ەمدەۋدٸڭ امبۋلاتورلىق كەزەڭدەرٸ ەنگٸزٸلدٸ. امبۋلاتورييالىق ەمدەۋ دەڭگەيٸندە دەنە قىزۋىن تٷسٸرەتٸن پرەپاراتتار مەن پەرورالدى انتيكواگۋليانتتار قوسىلعان. ولار امبۋلاتورييالىق ەمدەۋ تٸزٸمٸنە ەنگٸزٸلدٸ», — دەدٸ اجار عينييات.
بۇل پرەپاراتتار ەمحانالار دەڭگەيٸندە ەمدەلۋ ٷشٸن تەگٸن بەرٸلۋٸ تيٸس.
COVID-19 قايتا جۇعا ما?
سونىمەن قاتار, ا. عينييات كوروناۆيرۋسپەن اۋىرىپ جازىلعانداردىڭ يممۋنيەتٸ قانشا ۋاقىت قورعاي الاتىنى تۋرالى ايتىپ بەردٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا كوروناۆيرۋسپەن قايتا سىرقاتتانۋ وقيعاسى تٸركەلگەن جوق.
«ناۋقاستار اۋىرىپ جازىلعان سوڭ, جەدەل كەزەڭنەن ٶتكەن سوڭ, قايتا الىنعان اناليز نەتيجەسٸ تەرٸس بولدى, ال بٸراز ۋاقىتتان كەيٸن ول وڭ نەتيجە كٶرسەتكەن وقيعالار بولدى. بۇل جاعدايدا بٸزدٸڭ ماماندار مۇنىڭ پتر رەاكتسييا بەرەتٸن ۆيرۋستىڭ "جارىقشاقتارى" بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتادى, اناليز كلينيكالىق بەلگٸلەرٸ بولماعان كەزدە وڭ نەتيجە كٶرسەتەدٸ, سوندىقتان قايتا جۇقتىرۋ دەپ سانالمايدى. قازٸر كوروناۆيرۋستى قايتا جۇقتىرۋعا بولادى دەگەن مۇنداي دەرەكتەر جوق», — دەدٸ اجار عينييات.
سپيكەر بٷكٸل ەلەمدە عالىمدار قازٸر اۋىرىپ جازىلعان ادامداردىڭ يممۋنيتەتٸنٸڭ ساقتالۋ ۇزاقتىعى مەسەلەسٸن زەرتتەپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ.
«قىسقا مەرزٸمدٸ يممۋنيتەت 6 اپتاعا دەيٸن پايدا بولادى, بٸراق ناقتى جاۋاپ جوق, بۇل اۋرۋدىڭ اعىمىنا بايلانىستى. ادامنىڭ اۋرۋدى جەڭٸل نەمەسە اۋىر ٶتكەرۋٸنە قاراماستان, يممۋنيتەتكە قاتىستى عالىمداردىڭ ناقتى پٸكٸرٸ جوق», — دەدٸ ا. عينييات.
قازاقستاندا بۋبون وباسى تارالۋى مٷمكٸن بە?
سونىمەن قاتار ا. عينييات قازاقستاندا بۋبون وباسىنىڭ تارالۋ قاۋپٸنە قاتىستى مەسەلەگە تٷسٸنٸك بەردٸ.
«بۋبون وباسى ٶكپە وباسىمەن نەمەسە سەپتيكالىق فورماسىمەن اسقىنباسا, ادامنان ادامعا جۇقپايدى», — دەدٸ ۆيتسە-مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا وبانىڭ تابيعي وشاقتارى بار. بٷكٸل ەل بويىنشا وباعا قارسى كٷرەس ستانتسيياسىنىڭ سانيتارلىق قىزمەتتەرٸ سانيتارلىق الدىن الۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ, بۇل جاعدايدى باقىلاۋدا ۇستاپ وتىر.
«ال موڭعولييادان شىققان بۋبون وباسىن تەك ەگەر ٶكپە وباسىن نەمەسە اسقىنعان تٷرٸن جۇقتىرعان ادام بٸزدٸڭ ەلٸمٸزگە كەلمەسە, قازاقستاندىقتار جۇقتىرمايدى», — دەپ تٷسٸندٸردٸ ول.
