قازاقستان 1-2 جىل ٸشٸندە كوروناۆيرۋسقا قارسى وتاندىق ۆاكتسينالىق پرەپاراتتى ٶندٸرۋ تەحنولوگيياسىنا قول جەتكٸزەدٸ. قر بعم عىلىم كوميتەتٸ بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك مەسەلەلەرٸ عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى كٷنسۇلۋ زاكاريا وسىلاي دەيدٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«2020 جىلدىڭ 31 ناۋرىزىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان حالقىنا مەلٸمدەمە جاساپ, كوروناۆيرۋس ٸندەتٸ دٷنيەجٷزٸنٸڭ 177 مەملەكەتٸنە تارالعانىن, 800 مىڭعا جۋىق ادام دەرتكە شالدىققانىن ايتتى. بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدە تٶتەنشە جاعداي جارييالانىپ, ۆيرۋستىڭ جاپپاي تارالۋىنا جول بەرٸلمەگەنٸن ايتىپ ٶتتٸ. بۇعان دەيٸن داعدارىسقا قارسى العاشقى شارالار توپتاماسىنىڭ جارييالانعانىن ەسكە سالعان پرەزيدەنت ٸندەتكە شالدىققان ادامدارعا جان-جاقتى كٶمەك كٶرسەتٸلەتٸنٸن, ٸندەتپەن كٷرەسۋ بارىسىندا الدىڭعى شەپتە جٷرگەن دەرٸگەرلەر مەن مەديتسينا قىزمەتكەرلەردٸڭ جالاقىسىنا ٷستەم اقى تٶلەنەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ. ينفلياتسييانىڭ ارتۋىنا بايلانىستى زەينەتاقى, مەملەكەتتٸك جەردەماقى جەنە اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەك مٶلشەرٸن 10 پايىزعا يندەكساتسييالاۋدى, تابىسىنان ايىرىلعان ازاماتتارعا ەڭ تٶمەنگٸ جالاقى مٶلشەرٸندە قولداۋ كٶرسەتٸپ, 42500 تەڭگە كٶلەمٸندەگٸ كٶمەكتٸ الاتىن ازاماتتاردىڭ ساناتىن كەڭەيتۋدٸ تاپسىرعانى دا بەلگٸلٸ. پرەزيدەنتتٸڭ بۇل تاپسىرمالارى ۋاقىتىلى جەنە دۇرىس شەشٸم دەپ ەسەپتەيمٸن», - دەدٸ ول.
جامبىل وبلىسىنداعى وتاردا ورنالاسقان كٷنسۇلۋ دالتونقىزى باسقاراتىن قر بعم عك بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك پروبلەمالارىنىڭ عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى 1958 جىلى قۇرىلعان جەنە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادامنىڭ, جانۋارلار مەن قۇستاردىڭ اسا قاۋٸپتٸ اۋرۋلارىنان قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ جٶنٸندەگٸ بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك سالاسىنداعى مەملەكەتتٸك مٸندەتتەردٸ شەشۋگە قابٸلەتتٸ جالعىز ۇلتتىق عىلىمي ورتالىق سانالادى.
بۇل بٸرەگەي ينستيتۋت بۇرىنعى كسرو-نىڭ ٸرٸ ۆيرۋسولوگييالىق ورتالىقتارىنىڭ بٸرٸنٸڭ «مۇراگەرٸ» دەسەك تە بولادى. 60 جىلدان استام تاريحى بار بقپعزي-ىندا ۆيرۋسولوگييا, ميكروبيولوگييا, يممۋنولوگييا جەنە بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸك سالاسىندا ٷلكەن جۇمىس تەجٸريبەسٸ جيناقتالعان. بقپعزي جۇمىسىنىڭ نەتيجەلەرٸ قازاقستاننان تىس جەرلەردە دە بەلگٸلٸ.
ينستيتۋت پرەپاراتتاردىڭ 67 اتاۋىن, ونىڭ ٸشٸندە 30 ۆاكتسينا اتاۋىن, 16 تەست-جٷيەسٸن جەنە 15-تەن استام تٷرلٸ بيوپرەپاراتتى ەزٸرلەدٸ جەنە ەنگٸزدٸ. ينستيتۋت جىل سايىن ەرتٷرلٸ ۆاكتسينالاردىڭ 27 ميلليوننان استام دوزاسىن جەتكٸزەدٸ, سونىڭ ٸشٸندە شەت ەلدەرگە. ينستيتۋتتىڭ اسا قاۋٸپتٸ ينفەكتسييالاردىڭ پاتوگەندەرٸمەن جۇمىس ٸستەۋگە رۇقساتى جەنە اسا قاۋٸپتٸ ينفەكتسييالاردىڭ پاتوگەندەرٸمەن جۇمىس ٸستەۋگە ارنالعان بيولوگييالىق قاۋٸپسٸزدٸگٸ 2 جەنە 3-دەڭگەيلٸ زەرتحانالارى (BSL-2+, BSL-3) بار.
بقپعزي عالىمدارى ددسۇ باقىلاۋىمەن قىسقا مەرزٸمدە (3 جىلدىڭ ورنىنا 6 اي ٸشٸندە) قازاقستان جاعدايىنا بەيٸمدەلگەن العاشقى وتاندىق «قازاقستان-15» قۇس تۇماۋىنا قارسى ۆاكتسينانى ەزٸرلەپ, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸنٸڭ تاپسىرىسى بويىنشا 7 ملن دوزا ۆاكتسينا جەتكٸزدٸ. نەتيجەسٸندە, كٶپتەگەن باسقا مەملەكەتتەرگە قاراعاندا قازاقستان قۇس سانىنىڭ 95 پايىزىن ساقتاپ قالدى. بقپعزي-دا Kazfluvac, Refluvac ادامعا ارنالعان وتاندىق ۆاكتسينا ەزٸرلەندٸ.
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا سوVID-19 كوروناۆيرۋسىمەن كٷرەسۋ ٷشٸن بقپعزي عالىمدارى ۆاكتسينا ەزٸرلەۋگە كٸرٸستٸ. بٷگٸنگٸ تاڭدا ۆيرۋستى بٶلٸپ الۋ عىلىمي زەرتتەۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە. اتالعان عىلىمي زەرتتەۋلەر نەتيجەلٸ بولسا 1-2 جىل ٸشٸندە كوروناۆيرۋسقا قارسى وتاندىق ۆاكتسينالىق پرەپاراتتى ٶندٸرۋ تەحنولوگيياسىنا قول جەتكٸزەمٸز», - دەدٸ كٷنسۇلۋ دالتونقىزى.
