فوتو: ۇلتتىق جەنە ات سپورتى تٷرلەرٸ ورتالىعىنان
2026 جىلدىڭ قىركٷيەگٸندە قىرعىزستاندا ٶتەتٸن VI دٷنيەجٷزٸلٸك كٶشپەندٸلەر ويىندارىنىڭ رەسمي باعدارلاماسىنا قازاقتىڭ ۇلتتىق كٶكپار ويىنى ەنگٸزٸلمەيتٸن بولدى, دەپ حابارلايدى Ult.kz.
بۇل تۋرالى Kaktus.media قىرعىزستاننىڭ دەنە شىنىقتىرۋ جەنە سپورت اگەنتتٸگٸنٸڭ جەتەكشٸسٸ ايبەك ابدىمومۋنوۆ تىڭ سٶزٸنە سٸلتەمە جاساپ اقپارات تاراتتى.
ابدىمومۋنوۆتىڭ ايتۋىنشا, الداعى ويىنداردا تەك قانا قىرعىزدىڭ كٶك-بٶرٷ سايىسى ٶتەدٸ. بۇدان بٶلەك, جارىس فورماتىنا ەلەۋلٸ ٶزگەرٸس ەنگٸزٸلمەك — ۇلتتىق قۇرامالار ەمەس, كلۋبتىق جٷيە بويىنشا كوماندالار جارىسقا تٷسەدٸ. جاڭا فورماتقا سەيكەس, بٸر كلۋبتىڭ قۇرامىندا تٷرلٸ ەلدٸڭ سپورتشىلارى بٸرگە ويناي الادى. مىسالى, بٸر كوماندادا قىرعىزستان, قازاقستان, ٶزبەكستان نەمەسە ۆەنگرييا ويىنشىلارى بٸرگە باق سىناۋى مٷمكٸن.
«بۇل — كٶك-بٶرٷدٸ حالىقارالىق دەڭگەيدە دامىتىپ, ونى ساياسي داۋدان ارىلتۋ جولىنداعى قادام», — دەدٸ ابدىمومۋنوۆ.
كەي ساراپشىلار بۇل شەشٸمدٸ ۇلتتىق سپورت تٷرلەرٸن بٸرٸزدەندٸرٸپ, حالىقارالىق ستاندارتتارعا بەيٸمدەۋ ەرەكەتٸ دەپ باعالايدى. الايدا بۇل رەتتە دەستٷرلٸ ەرەكشەلٸكتەر ەسكەرۋسٸز قالۋى مٷمكٸن.
قازاق كٶكپارى مەن قىرعىز كٶك-بٶرٷسٸنٸڭ ايىرماشىلىعى — ەرەجەدە عانا ەمەس, ويىن مەنەرٸ, سپورتتىق دامۋى مەن ۇلتتىق بولمىستا جاتىر. وسى ەرەكشەلٸكتەر ساقتالماسا, بٸر حالىقتىڭ سپورتى ەكٸنشٸسٸنٸڭ اياسىندا جۇتىلىپ كەتۋٸ ىقتيمال.
الدىڭعى ويىندارداعى داۋ-داماي ەسەر ەتتٸ مە?
بۇل شەشٸمگە 2024 جىلى استانادا ٶتكەن V كٶشپەندٸلەر ويىندارىندا بولعان جانجالدىڭ ەسەرٸ بولۋى مٷمكٸن. سول جولى فينالدا قازاقستان مەن قىرعىزستان قۇرامالارى كٶكپاردا كەزدەسكەن ەدٸ. ويىن بارىسىندا قازاقستاندىق سپورتشى قارسىلاسىنا قامشى سەرمەپ, ەكٸ تاراپ اراسىندا تٶبەلەس شىققان. ماتچ ۋاقىتشا توقتاپ, كەيٸن قايتا جالعاسقان.
جانكٷيەرلەردٸڭ ەسٸندە — قىرعىزستان 3:1 ەسەبٸمەن الدا تۇرعانىمەن, سايىس سوڭىندا قازاقستان 5:4 ەسەبٸمەن جەڭٸسكە جەتتٸ. نارازى بولعان قىرعىز ويىنشىلارى كٷمٸس مەدالدارىن ساحنادا شەشٸپ تاستاپ, ماراپاتتاۋ رەسٸمٸنەن كەتٸپ قالدى. ارتىنشا قىرعىزستان فەدەراتسيياسى رەسمي حات جولداپ, ىستىقكٶلدە رەۆانش ٶتكٸزۋدٸ ۇسىنعان, بٸراق قازاقستان قۇراماسى وعان قاتىسپادى.
مىڭجىلدىق مەدەنيەت — كٶكپار
كٶكپار ويىنىنىڭ ناقتى پايدا بولعان جىلى بەلگٸسٸز, الايدا ونىڭ تٷپ-تامىرى ساق, عۇن, كٶنە تٷركٸلەردٸڭ ەسكەري-جاۋىنگەرلٸك دەستٷرٸنە نەگٸزدەلگەن. بۇل ويىن ب.ز.د. ٸ مىڭجىلدىقتاردا پايدا بولعان دەپ ەسەپتەلەدٸ جەنە تٷركٸ حالىقتارىنىڭ بارلىعىندا دەرلٸك ۇقساس نۇسقالارمەن ساقتالعان.
"كٶك" – كەي دەرەكتەردە "اسپان", ال كەيبٸر ەتنوگرافتار "كٶك سەركە" (جاس, مىقتى سەركە) دەگەن ماعىنادا قولدانعان دەيدٸ. "پار" – كەي تۇجىرىمداردا "جىرتىپ الۋ", "تارتۋ" دەگەن ماعىنادا كەزدەسەدٸ. دەمەك, "كٶكپار" – "كٶك سەركەنٸ تارتىپ الۋ" نەمەسە "جٷلدە ٷشٸن تالاس" دەگەن ماعىنانى بٸلدٸرەدٸ.
