ماڭعىستاۋ وبلىسى قاراقييا اۋدانىنىڭ جٷزگە جۋىق تۇرعىنى ايماق باسشىسىنا حات جولدادى. وندا جەرگٸلٸكتٸ تۇرعىندار تابيعاتتى قورعاۋ ٷشٸن جەنە حالىققا جۇمىس ورنىن اشىپ, تابىس تابۋىنا مٷمكٸندٸك بەرۋ ٷشٸن بوزجىرا ماڭىندا ەتنواۋىل سالۋعا, رەتتەلگەن مەدەني تۋريزمدٸ دامىتۋعا باعىتتالعان شارالاردى قولعا الۋىن سۇرادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
سەنەك اۋىلىنىڭ اۋماعىندا ورنالاسقان بوزجىرا شاتقالىنا تۋريستەردٸ قابىلدايتىن ساپار ورتالىعى سالىنادى دەگەنگە حالىق اارسىندا تٷرلٸ پٸكٸر بولدى.
اۋدان تۇرعىندارىنىڭ ايتۋىنشا, ينۆەستورلار كەلٸپ, حالىقپەن كەزدەسكەن. ولار اۋىلدىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىنا كٶپتەگەن مٷمكٸندٸك جاسالاتىنىن ايتقان.
«الايدا سوڭعى كەزدەرٸ, ەسٸرەسە جابايى تۋريزمنەن مول پايدا تاۋىپ جٷرگەندەر مەن باسقا ٶڭٸردەن كەلگەن «ەكولوگتار» جينالىستار مەن ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە ورىنسىز بايبالام سالىپ, بۇل ٷمٸتٸمٸز ٷزٸلۋگە اينالدى. ولار «تاسجول تٶسەپ, بوزجىرا قاسىنان (4 كم جەردەن) تۋريستەردٸ قابىلدايتىن قوناقٷي سالىپ, (رەتتەلگەن, مەدەني, ەكولوگييالىق) تۋريزمدٸ ۇيىمداستىرۋ زييان كەلتٸرەدٸ» دەپ حالىقتى سەندٸرۋگە تىرىسىپ, ارزان بەدەل جيناپ جٷر. جابايى تۋريزم بوزجىرا القابى مەن ونىڭ ماڭىنداعى جاندى جەنە جانسىز تابيعاتتى كٷيرەتٸپ بارا جاتقانى ولاردىڭ ويىنا كٸرٸپ-شىعاتىن ەمەس. مەملەكەتكە دە, ەلگە دە, جەرگە دە تۋريزمدٸ دامىتۋ ارقىلى پايدا كەلتٸرەتٸن وسىنداي تابيعات سىيىن باسقا جاقتاعى «جاناشىرلار» ەمەس, ٶزٸمٸز قورعاي الامىز. ماڭعىستاۋداعى قارامان اتا, شوپان اتا, شاقپاق اتا, سيسەم اتا سيياقتى قاسيەتتٸ جەرلەرگە كٷنٸنە ونداعان ادام زييارات ەتۋگە بارادى, الايدا بارلىق قوزعالىس رەتتەلگەندٸكتەن ولاردىڭ اينالاسى تاپ-تازا, اڭى دا, قۇسى دا ورنىندا. سول سيياقتى ٶلكەمٸزدەگٸ بٷكٸل مۇسىلمان ەلەمٸنە بەلگٸلٸ, كيەلٸ بەكەت اتا جەراستى مەشٸتٸنە جۇمىس كٷندەرٸ 100-200 ادام, ال دەمالىس كٷندەرٸ 100-150 اۆتوكٶلٸكپەن بەس جٷزگە دەيٸن ادام كەلٸپ, دەل قاسىنداعى قوناقٷيگە تٷنەپ, زييارات ەتەدٸ. بارلىق قوزعالىس رەتتەلگەندٸگٸ سونداي, ەشكٸم ەش نەرسەگە زييان كەلتٸرمەيدٸ. جان-جاعى تٷگەل كٷتٸمگە الىنعان. سوندىقتان دا مەشٸت باسىنداعى ٷيرەنگەن ارقارلار ادامدارمەن ارالاسىپ جٷرە بەرەدٸ. بەكەت اتا باسىندا سٸزدەر دە بولىپ, وسى ايتىلعاندارعا كٶزدەرٸڭٸز جەتكەن بولار» دەلٸنگەن حاتتا.
تۇرعىندار مەدەني تۋريزم بوزجىراداعى جارالى تابيعات پەن بەزٸپ كەتكەن جانۋارلار دٷنيەسٸن دەل وسىلاي قالپىنا كەلتٸرەتٸنٸنە سەنەمٸز دەيدٸ.
«ال جٷرٸس-تۇرىس رەتتەلمەگەن, تۋريستەر ەمٸن-ەركٸن باراتىن ايراقتى, اقمىش, شەرقالا, تامشالى, ساۋرا, سامال سەكٸلدٸ تابيعات ورىندارى جىلدان-جىلعا ازىپ بارا جاتقانىن ماڭعىستاۋ حالقى بٸلەدٸ. سوندىقتان ول جەرلەردە دە مەدەني تۋريزمدٸ ۇيىمداستىرۋ قاجەت» دەلٸنگەن حاتتا.
