ەكٸ جىل بۇرىن مەملەكەتٸمٸزدٸڭ بٷكٸل اقپاراتتىق-يدەولوگييالىق جۇمىسى ينۆەستيتسييالار جەنە دامۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ بايلانىس, اقپاراتتاندىرۋ جەنە اقپارات كوميتەتٸ سيياقتى كٸشٸگٸرٸم مەكەمەنٸڭ قۇزىرىندا بولدى. ول سالانى پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى قاداعالاعان بولاتىن.
اتالمىش تۇلعاعا ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەرمەن بٸرگە يدەولوگييا مەنەن باق ساياساتى سالاسى دا ٶتكەن بولاتىن. كەيٸن اقپارات جەنە كوممۋنيكاتسييالار مينيسترلٸگٸ قايتا قۇرىلعان كەزدە بۇل كوميتەت اكم-نٸڭ قاراماعىنا ٶتتٸ, سول كٷنٸ, وسىعان قوسا “يدەولوگييالىق باعىتتى كٷشەيتۋ” ماقساتىندا جاڭا – دٸن ٸستەرٸ جەنە ازاماتتىق قوعام مينيسترلٸگٸ قۇرىلدى.
2017 جىلدىڭ باسىنا دەيٸن تۇتاستاي ەكٸ مينيسترلٸكتٸڭ قولىنان ساياسي جۇمىستى جٷرگٸزۋ تولىققاندى كەلمەدٸ. باسپاسٶز بەن ساياساتتانۋشىلاردىڭ بارلىعى دەرلٸك وسى مەسەلەنٸ كٶتەرٸپ, جوعارعى بيلٸككە سۇراقتى تٶتەسٸنەن قويعانى ەسٸمٸزدە.
ٶتكەن جىلدىڭ باسىنان بۇل قۇرىلماردىڭ دا بەتٸ بەرٸ قاراپ, ٸشكٸ ساياساتتاعى احۋال دا ٶزگەرگەندەي بولدى. قىسقاشا ايتساق, ليبەرالدى جىلىمىقتىڭ لەبٸ سەزٸلە باستادى.
جاڭاٶزەن تراگەديياسى ورىن العان سوڭ, پرەزيدەنت نازارباەۆ: «مەن باياعىدا كەلەتٸن ەدٸم. ويباي, بارلىعى دۇرىس بولىپ جاتىر. بارماي-اق قويىڭىز, قازٸر شەشٸلەدٸ. …بارلىعى دا الدادى» دەپ ايتقانى بار.
ەلەۋمەتتٸك مەسەلەنٸڭ شەشٸلمەي, كەرٸسٸنشە ۋشىقتىرىلىپ ونىڭ ساياسيلانۋى ٷلكەن قايعىعا ەكەپ سوققانىنان مەملەكەتتٸك اپپارات ورىن العان جاعدايدان بٸردەن ساباق الماي, ەكٸنشٸ ٷلكەن داۋعا – “جەر مەسەلەسٸنە” ورىن بەردٸ. تەك وسى افتەرشوكتان كەيٸن ٸشكٸ ساياساتتا پاراديگمانى ٶزگەرتۋ كٷن تەرتٸبٸنە شىقتى..
اقپاراتتىق ساياساتتا جٷيەلٸ ٶزگەرٸستەر باستالدى. مەملەكەتتٸڭ اقپاراتتىق ساياساتى جاڭاردى. مەملەكەتتٸك باق كەز كەلگەن قوعامدىق مەسەلەنٸ نازاردان تىس قالدىرمايدى. قوعامدىق پٸكٸرگە قۇلاق تٷرەتٸن بولدى.
مەملەكەت پەن بيلٸك داعدارىسى نەگٸزگٸ شەشٸم قابىلدايتىن باستى تۇلعانىڭ اقپارات كٶزدەرٸنەن اجىراتىلىپ, ونىڭ جەتكٸلٸكتٸ تٷردە ماڭىزدى مەسەلەلەردەن بەيحابار بولۋىنان تۋىنداپ جاتادى. بٸزدٸڭ تاريحىمىزدا دا وڭداي كەزدەر بولدى. جوعارىدا اتالىپ ٶتكەن جاڭاٶزەن وقيعاسى – سونىڭ بٸر دەلەلٸ.
بۇل مەسەلەگە جاۋاپتى – سول ۋاقىتتاعى پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ باسشىلىعى ەكەنٸ كٷمەنسٸز. اقپاراتتىق ساياساتتى تەك ناسيحات قۇرالى عانا رەتٸندە قاراستىرىلعان كەزەڭ سول باسشىلىقتىڭ ٶتكەن جىلدىڭ باسىندا قۇرىقتالعان كٷنٸمەن اياقتالدى. سوڭعى جىلى كٶپتەگەن قوردالانىپ كەلگەن پروبلەمالاردان مەملەكەت باسشىسىنىڭ حاباردار ەكەنٸنە كٶزٸمٸز جەتتٸ.
بۇل رەتتە رەسمي اقپارات قۇرالدارىنىڭ كەلەسٸدەي ٷيلەستٸرۋ جٷيەسٸ بويىنشا ٸسكە اسىپ جاتقانىنىڭ دەلەلٸ: مەملەكەتتٸك باق – پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸ – ٷكٸمەت – ٶڭٸرلەر – رەسمي باق. بۇل ٷيلەستٸرۋ جٷيەسٸ بولاشاقتا جوعارعى بيلٸكتٸڭ اقپاراتتان قۇر قالىپ, بيلٸك داعدارىسى ورناۋىنان ساقتايدى.
بيلٸك قازاق قوعامىن الاڭداتاتىن مەسەلەلەردٸ شەشۋگە ۇمتىلاتىنىن بايقاعانىمىزدى دا اتاپ ٶتەيٸك. جاقىندا عانا مەجٸلٸستە ٶتكەن جۇمىسپەن قامتۋعا قاتىستى پارلامەنتتٸك تىڭداۋ قازاق تٸلٸندە جٷرگٸزٸلٸپ, باياندامالاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ مەملەكەتتٸك تٸلدە جاسالدى. جالپى پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ ٸشكٸ ساياسي بلوگى مٷلدە جاڭا ساياسي جاعدايدى قالىپتاستىرىپ, ساياسي پروتسەستەگٸ كٷن تەرتٸبٸن انىقتاۋدى ٶز قولىنا الدى. مۇنى مويىنداۋ كەرەك.
نۇرعالي نۇرتاي,
.jpeg)