قر ٸٸم كريمينالدى پوليتسييا دەپارتامەنتٸ باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەرلان وماربەكوۆ ينتەرنەتتەگٸ الاياقتارعا البانباۋ جولدارىن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات تٸلشٸسٸ.
«بٷكٸل ەلەمدە جوعارى تەحنولوگييالار ەنگٸزٸلٸپ جاتىر, ماڭىزدى اقپارات كيبەرورتادا قولجەتٸمدٸ بولىپ, ينتەرنەت-الاياقتاردىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرۋدا. ٷش جىلدا مۇنداي قىلمىستاردىڭ تٸركەلۋٸ 4 مىڭنان 8 مىڭعا دەيٸن ەكٸ ەسەگە ارتقان. بيىل ٸشكٸ ٸستەر ورگاندارى 1700 ينتەرنەت-الاياقتىق قىلمىسىن اشتى, 400-گە جۋىق ادامدى ۇستادى. قىلمىستاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ ترانسشەكارالىق سيپاتتا, ياعني جەبٸرلەنۋشٸ بٸر ايماقتا بولسا, الاياق باسقا جەردە, كەيدە تٸپتٸ باسقا ەلدە بولۋى مٷمكٸن», - دەدٸ ە. وماربەكوۆ قر ٸٸم اپتالىق بريفينگٸندە.
سونداي-اق, سپيكەر كٶپتەگەن ادامداردىڭ ەلەۋسٸز شىعىن كەلدٸ دەپ پوليتسيياعا جٷگٸنبەيتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ. بۇل فاكتورلار الاياقتاردى انىقتاۋعا جەنە ولاردى جاۋاپقا تارتۋعا كەدەرگٸ كەلتٸرەدٸ.
«ولار ٶمٸردٸڭ جاڭا جاعدايلارىنا وڭاي بەيٸمدەلەدٸ, حالىققا قىزمەت كٶرسەتۋ, بانك وپەراتسييالارى, جارناما جەنە ساۋدا سالاسىنداعى ترەندتەرگە اۋىز سالادى. تٷرلٸ قۇرالدارى مەن تەسٸلدەردٸن جەتٸلدٸرەدٸ. ينتەرنەتتەگٸ الاياقتىقتىڭ تەسٸلدەرٸ دە ەرتٷرلٸ بولادى. ولاردىڭ ەڭ كٶپ تارالعان تٷرٸ – ينتەرنەت-سايتتارداعى تاۋارلاردى ساتۋ نەمەسە قىزمەتتەر ۇسىنۋ تۋرالى حابارلاندىرۋلارمەن بايلانىستى. ەدەتتە, الاياقتار ٶز قۇرباندارىن تٶمەن باعامەن, ٶنٸمدٸ نەمەسە قىزمەتتٸ جەدەل ۇسىنۋمەن قىزىقتىرادى. ساتىپ الۋشىلاردان ٷشٸنشٸ تۇلعالارعا رەسٸمدەلگەن شوتتارعا الدىن الا تٶلەم جاساۋدى سۇرايدى», - دەيدٸ ە. وماربەكوۆ.
دەپارتامەنت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, تٷرلٸ ۇيىمداردا ٷشٸنشٸ تۇلعالاردىڭ ونلاين-نەسيەلەر رەسٸمدەۋ جاعدايلارى جيٸلەي تٷسكەن.
«الاياق ينتەرنەتتەگٸ حابارلاندىرۋ يەسٸن تاۋىپ, بانك رەكۆيزيتتەرٸ بويىنشا الدىن الا تٶلەم نەمەسە تولىق تٶلەم جاساۋدى ۇسىنادى. اقشانى تەزٸرەك الۋدى ويلاعان حابارلاندىرۋ يەسٸ ٶز ەركٸمەن ونلاين-قارىز رەسٸمدەۋگە قاجەتتٸ دەربەس دەرەكتەرٸن (اتى-جٶنٸ, جسن, كارتا نٶمٸرٸ, جەكە كۋەلٸك جەنە ت. ب.) بەرەدٸ. قىلمىسكەر ەدەيٸ جارنامادا كٶرسەتٸلگەن تاۋار قۇنىنان جوعارى سومادا نەسيە رەسٸمدەيدٸ. ساتۋشىنىڭ كارتاسىنا اقشا تٷسكەن سوڭ الاياق كٶپ اقشا اۋدارىپ قويىپپىن دەپ, ايىرماسىن قايتارۋدى سۇرايدى. ويىندا ەشتەڭە جوق ساتۋشى بۇل ايىرمانى الاياقتىڭ شوتىنا اۋدارادى, سودان كەيٸن عانا ٶز اتىنا نەسيە رەسٸمدەلگەنٸن بٸلەدٸ», - دەپ تٷسٸندٸردٸ ە.وماربەكوۆ.
الاياقتاردىڭ قۇربانى بولماۋ ٷشٸن ٸٸم دەربەس دەرەكتەر مەن پلاستيكالىق كارتا رەكۆيزيتتەرٸن ەشكٸمگە ايتپاۋعا, اۋدارىمدار تۋرالى تٷبٸرتەك پەن قۇپيياسٶزدەردٸ ەشكٸمگە بەرمەۋگە جەنە تەكسەرٸلمەگەن نەمەسە كٷمەندٸ اقپارات كٶزدەرٸنە سەنبەۋگە, تەكسەرٸلمەگەن تاۋار ٷشٸن الدىن الا تٶلەم جاساماۋعا كەڭەس بەرەدٸ. تاۋاردى العاننان كەيٸن تٶلەم جاساۋعا تىرىسۋ قاجەت, كٷمەندٸ شارتتار بويىنشا اقشا اۋدارماۋ كەرەك, اشىق كٸرٸس كٶزٸ جوق قارجىلىق سحەمالاردان ساق بولعان جٶن. بانكينگ قىزمەتتەرٸنٸڭ قۇپيياسٶزدەرٸن ٷنەمٸ اۋىستىرىپ, تٶلەم جٷيەلەرٸندەگٸ قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىن پايدالانۋ كەرەك جەنە شوتتاعى اقشا اينالىمىن تەكسەرٸپ وتىرۋ قاجەت.