ٸلە-بالقاش رەزەرۆاتىندا قىزىل كٸتاپقا ەنگەن بۇعىنى ەنگٸزۋ سانى رەكوردتىق كٶرسەتكٸشكە جەتتٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" قر ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
ٸلە-بالقاش رەزەرۆاتىنا بۇقار بۇعىلارى ٷشٸنشٸ رەت جٸبەرٸلگەلٸ وتىر. بۇعىلاردىڭ بۇل جولعى سانى بۇعان دەيٸن جٸبٸرٸلگەندەرٸنەن كٶپ. ەستەرٸڭٸزگە سالا كەتەيٸك, العاشقى ەنگٸزٸلٸم 2019 جىلى, رەزەرۆات اۋماعىنا العاشقى 5 بۇقار بۇعىسى قونىستانعان كەزدە جٷزەگە اسقان بولاتىن. 2020 جىلى ولارعا تاعى 14 ەرەسەك بۇعى مەن 1 بۇعىنىڭ لاعى قوسىلدى.
"ەكولوگييا مينيسترلٸگٸ جابايى تابيعات قورىمەن (WWF) بٸرگە 61 بۇعى ەنگٸزۋدٸ جوسپارلاپ وتىر جەنە بۇل بٸر جىلداعى رەكوردتىق كٶرسەتكٸش. شىعارۋ ايماعىندا تابيعاتقا شىققان بۇعىلاردى باقىلاۋ ٷشٸن فوتو تۇزاقتار قويىلدى. بۇعىلاردىڭ پوپۋلياتسيياسىن باقىلاۋدى كٷشەيتۋ ٷشٸن جالپى العاندا 9 سپۋتنيكتٸك جاعاباۋ پايدالانىلادى", - دەپ حابارلادى الماتى وبلىستىق ورمان شارۋاشىلىعى جەنە جانۋارلار دٷنيەسٸ اۋماقتىق ينسپەكتسيياسىنىڭ بٶلٸم باسشىسى لەونيد سيدورەنكو.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, بۇل تەحنولوگييالار بٷكٸل ەلەمدە قولدانىلادى, ولاردىڭ كٶمەگٸمەن بۇعىنىڭ قوزعالىسىن باقىلاۋعا بولادى. قۇرىلعىلار اۋىرتپالىقسىز ورناتىلادى جەنە جانۋارلارعا ەشقانداي زييان كەلتٸرمەيدٸ.
بۇقارا بۇعىسى الماتى وبلىسى بالقاش اۋدانىنىڭ اۋماعىندا كەڭ تارالعان. الايدا, ٶتكەن عاسىردىڭ باسىندا بۇل تٷر جوعالا باستادى. بٸرنەشە ونجىلدىق ٶتكەن سوڭ, ول قازاقستاننىڭ تابيعاتىنان مٷلدەم جوعالىپ كەتكەن بولاتىن. بٷگٸنگٸ تاڭدا بۇحارا بۇعىسىنىڭ جالپى سانى بٷكٸل ەلەمدە 3500-عا جەتٸپ جىعىلادى.
"ٸلە-بالقاش رەزەرۆاتىندا بۇحار بۇعىلارىنىڭ پوپۋلياتسيياسىن قالپىنا كەلتٸرۋ ٶتە تابىستى ٶتۋدە. بٸز بۇعىلاردىڭ بەيٸمدەلگەنٸن جەنە بۇعىلاردىڭ سەتتٸ تٶلدەۋٸن كٶرٸپ ورتىرمىز. الدىن-الا باعالاۋ بويىنشا, قازٸرگٸ شىعارىلىم مەن تۋىلعان بۇعىلاردى ەسكەرە وتىرىپ, تابيعاتتا 100-گە جۋىق بۇعى بار", - دەيدٸ ٶز سٶزٸندە WWF ورتالىق ازييا باعدارلاماسىنىڭ ديرەكتورى گريگوريي مازمانيانتس.
توعاي نەمەسە بۇقار بۇعىسى قازاقستاننىڭ قىزىل كٸتابىنا ەنگٸزٸلگەن جەنە بۇقار بۇعىلارىن ساقتاۋ جەنە قالپىنا كەلتٸرۋ مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى مەموراندۋممەن حالىقارالىق دەڭگەيدە قورعالادى. دٷنيەجٷزٸلٸك جابايى تابيعات قورىنىڭ ارقاسىندا بۇعى 100 جىل ٸشٸندە العاش رەت وڭتٷستٸك بالقاش ايماعىندا پايدا بولدى. بۇقار بۇعىلارىنىڭ بالقاش اۋدانىنىڭ جابايى تابيعاتىنا ورالۋى جولبارىس رەينترودۋكتسيياسى باعدارلاماسىنىڭ ماڭىزدى كەزەڭٸ بولىپ تابىلادى, ونى رەسەيدٸڭ WWFجەنە قر ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلٸگٸ بٸرلەسٸپ جٷزەگە اسىرىپ كەلەدٸ.
ٸلە-بالقاش رەزەرۆاتىنىڭ اۋماعىندا جولبارىستىڭ مەكەندەيتٸن جەرٸنە جارامدى ەكوجٷيەنٸ قالپىنا كەلتٸرۋ جوسپارلانىپ وتىرعانى بەلگٸلٸ. رەينترودۋكتسييالاۋ باعدارلاماسىنا ساقتالىپ قالعان جابايى تابيعاتتى قورعاۋ جەنە جولاقتى جىرتقىش, سونداي-اق قۇلان, اقبٶكەن جەنە قاراقۇيرىق راتسيونىنىڭ نەگٸزٸ بولىپ تابىلاتىن تۇياقتى جانۋارلار (توعاي بۇعىسى, ەلٸك, جابايى قابان) پوپۋلياتسيياسىن قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندەگٸ ٸس-شارالار جوسپارلانعان.
