ەل دامۋىنا سەرپٸن سىيلار باستاما

شۋاققا تولى ناۋرىز ايىندا ەلباسى حالىققا ارناعان «پرەزيدەنتتٸڭ بەس ەلەۋمەتتٸك باستاماسى» اتتى ٷندەۋٸن جارييالاپ, «بٸز جاڭا ەلەۋمەتتٸك جوبالارعا جول اشامىز» دەدٸ. بۇل, ەرينە, قازاقستاندىقتارعا ٷلكەن جٸگەر مەن سەرپٸن بەردٸ. قاي ٶڭٸردە بولسىن, باسپانا مەسەلەسٸنٸڭ ٶزەكتٸلٸگٸ باسىم.

ال, العاشقى باستاما بويىنشا ۇسىنىلعان «7 – 20 – 25» باعدارلاماسى جۇمىس ٸستەيتٸن ەربٸر قازاقستاندىققا جىلىنا 7 پروتسەنتتەن اسپايتىن نەسيە ٶلشەمٸنٸڭ مٶلشەرلەمەسٸمەن 25 جىلعا دەيٸنگٸ مەرزٸمدە پەتەر ساتىپ الۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ەرينە, مۇنداي جەڭٸلدٸك وسى ۋاقىتقا دەيٸن سانداعان ازاماتتاردىڭ ارمانى بولىپ كەلگەن ەدٸ. ارماندار ەندٸ اقيقاتقا اينالماق. بٷگٸندە سىر ەلٸ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنىڭ كٶلەمٸ بويىنشا قاراعاندى, وڭتٷستٸك قازاقستان جەنە شىعىس قازاقستان وبلىستارى سەكٸلدٸ «ميلليوندىق»ايماقتاردىڭ الدىنا شىقتى. ال, ٶڭٸر تۇرعىندارىنىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توبىن مەيلٸنشە قولجەتٸمدٸ تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ٶتكەن جىلى ٷش جىلعا ەسەپتەلگەن «وردا» تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنىڭ جول كارتاسى ەزٸرلەندٸ. نەسيەلٸك تۇرعىن ٷيدٸڭ كٶپبالالى وتباسىلار, مٷگەدەكتەر مەن تۇرعىنداردىڭ بارلىعىنا بٸردەي قولجەتٸمدٸ ەمەستٸگٸن ەسكەرٸپ, «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا سالىنىپ جاتقان نەسيەلٸك تۇرعىن ٷيلەردٸ جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەت ەسەبٸنەن ساتىپ الۋعا جىل سايىن وبلىستىق بيۋدجەتتەن 2 ملرد تەڭگەدەن قارجى بٶلۋ تۋرالى شەشٸم قابىلداندى. بۇل – ەربٸر وتباسىنا باسپانا الۋدىڭ جاڭا مٷمكٸندٸكتەرٸن تۋعىزىپ وتىر.

ال, ەلدٸ گازبەن قامتاماسىز ەتۋدٸ جالعاستىرۋ تۋرالى باستامانىڭ ەسٸرەسە, ورتالىق جەنە سولتٷستٸك ٶڭٸرلەر ٷشٸن قۋانىشى مول بولدى. وسىدان ونشاقتى جىل بۇرىن پرەزيدەنتتٸڭ تاپسىرماسىمەن قىزىلوردا قالاسىندا گازداندىرۋ جۇمىسى باستالعان ەدٸ. بٷگٸندە وبلىس حالقىنىڭ 63 پروتسەنتٸ كٶگٸلدٸر وتىندى تۇتىنىپ وتىر. ارالدىڭ حالقى دا بٸرنەشە جىلدان بەرٸ يگٸلٸگٸن كٶرۋدە. مٸنە, ەندٸ سىردان سارىارقاعا گاز قۇبىرى تارتىلماق.

جانى قالاعان كەسٸبٸمەن اينالىسىپ, ادال ەڭبەك ەتكەن جاننىڭ عانا تٸرشٸلٸگٸ بەرەكەلٸ, نەسٸبٸ مول بولاتىنى انىق. ەلباسى باستامالارىندا ٶزٸن-ٶزٸ ەڭبەكپەن قامتىعان جەنە جۇمىسسىز تۇرعىنداردىڭ اراسىندا جاپپاي كەسٸپكەرلٸكتٸ دامىتۋ ٷشٸن شاعىن نەسيە بەرۋدٸ كٶبەيتۋ دە باستى نازارعا الىنعان. ٶتكەن جىلى جالپى سوماسى 32 ميلليارد تەڭگە بولاتىن 7200 شاعىن نەسيە بەرٸلسە, بيىل قوسىمشا 20 ميلليارد تەڭگە بٶلٸپ, شاعىن نەسيەلەردٸڭ جالپى سوماسىن 62 ميلليارد تەڭگەگە جەتكٸزۋ كٶزدەلدٸ. بۇل اۋىل-ايماقتار ٷشٸن, اۋىلداعى كەسٸپكەرلٸكتٸ دامىتۋ ٷشٸن ٷلكەن قولداۋ. ايماقتاشاعىن كەسٸپكەرلٸك ٶرٸس الىپ, دامۋ ٷستٸندە. بيىلعى جىل وبلىستا «جاپپاي كەسٸپكەرلٸكتٸ قولداۋ جىلى» دەپ جارييالاندى. ال, «باستاۋ بيزنەس» جوباسى بويىنشا وبلىستا 1600 ادامدى وقىتۋ كٶزدەلۋدە.

ايلىق جالاقىسى 25 ەسەلەنگەن ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸشتٸڭ مٶلشەرٸنەن تٶمەن قىزمەتكەرلەر ٷشٸن تابىس سالىعىنىڭ مٶلشەرٸن 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ 10 ەسەگە ازايتۋ ۇسىنىلدى. ەگەر قازٸرگٸ كەزدە 50 مىڭ تەڭگە جالاقى الاتىن قىزمەتكەردٸڭ جالاقىسىنان ۇستالاتىن تابىس سالىعى سالىق سالىنبايتىن تابىسىن جەنە شەگەرٸمدەرٸن قوسا ەسەپتەگەندە, 1672 تەڭگەنٸ قۇراسا, كەلەسٸ جىلى 167 تەڭگەگە تەڭ بولادى ەكەن. قانشاما جەڭٸلدٸك ەكەندٸگٸن وسىدان بايقاۋعا بولادى.

سونىمەن بٸرگە, جوعارى بٸلٸم الۋدىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸ مەن ساپاسىن ارتتىرىپ, ستۋدەنت جاستاردىڭ جاتاقحاناداعى جاعدايىن جاقسارتۋ باعىتىنداعى شارالار دا دا تٶرتٸنشٸ ٶنەركەسٸپتٸك رەۆوليۋتسييا جاعدايىنداعى جاڭا ەكونوميكادا زور سۇرانىسقا يە بولاتىن مىڭداعان جاڭا مامانداردى دايارلاۋعا دەگەن زامان تالابىنان تۋىپ وتىرعان باستاما.

بەس باستامانى جٷزەگە اسىرۋ ماقساتىندا جۇمىستار دا باستالدى. ەلباسى ايتقانداي, جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ سەزٸنٸپ, بارشا ۇلىستاردىڭ ۇيىتقىسى بولىپ, ٶزگەگە ٶنەگە كٶرسەتە بٸلسەك قانا ەلٸمٸز كٶركەيٸپ, داميدى, حالقىمىزدىڭ تۇرمىسى جايلى بولادى.