قاسىم-جومارت توقاەۆ ٷكٸمەتتٸڭ كەڭەيتٸلگەن وتىرىسىن ٶتكٸزدٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقورداعا سٸلتەمە جاساپ.
جيىنعا پرەمەر-مينيستر اسقار مامين, مەملەكەتتٸك حاتشى قىرىمبەك كٶشەرباەۆ, پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ باسشىسى ەرلان قوشانوۆ, ٷكٸمەت مٷشەلەرٸ, وبلىستاردىڭ جەنە نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالارىنىڭ ەكٸمدەرٸ, ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ جەنە ۇلتتىق كومپانييالاردىڭ باسشىلارى قاتىستى.
مەملەكەت باسشىسى ٶز سٶزٸندە ٷكٸمەتتٸڭ باستى مٸندەتٸ ەكونوميكالىق ٶسٸمدٸ قالپىنا كەلتٸرۋ, ينۆەستيتسييا تارتۋ جەنە قازاقستاندىقتاردىڭ تابىسىن ارتتىرۋ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. پرەزيدەنت پاندەمييا مەن شەكتەۋ شارالارىنان, سونداي-اق, ساۋدا بايلانىستارىنىڭ ٷزٸلۋٸنەن ايتارلىقتاي زارداپ شەككەن شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸ قولداۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا نازار اۋداردى.
– بيىل شاعىن جەنە ورتا بيزنەسكە قولداۋ كٶرسەتۋ ەڭ باستى نازاردا بولۋعا تيٸس. ٷكٸمەتكە «اتامەكەن» ۇلتتىق كەسٸپكەرلەر پالاتاسىمەن بٸرلەسٸپ, بٸر ايدىڭ ٸشٸندە وسىعان قاجەتتٸ ٸس-شارالار توپتاماسىن ەزٸرلەۋدٸ تاپسىرامىن. «ەڭبەك» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى – حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ نەگٸزگٸ قۇرالى. ونىڭ «باستاۋ-بيزنەس» باعىتى بويىنشا 150 مىڭنان استام ادام وقىپ شىقتى. بٸراق تەك 10 پايىزى نەسيەگە, 19 پايىزى گرانتقا يە بولدى. 100 مىڭنان استام ادام مەملەكەت قولداۋىنان تىس قالدى. ەسٸرەسە, باعدارلامانىڭ اۋىلداعى تٷلەكتەرٸنە قارجى جەتپەي جاتىر. سوندىقتان باعدارلامانىڭ قارجى كٶلەمٸن عانا ەمەس, ونى جٷزەگە اسىرۋ ۇستانىمدارى مەن تەتٸكتەرٸن قايتا قاراۋىمىز كەرەك. حالىققا بەرٸلەتٸن شاعىن نەسيەلەردٸڭ ستاۆكاسى 6 پايىزدان اسپاۋعا تيٸس, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ٷكٸمەت مٷشەلەرٸ مەن ەكٸمدەردٸڭ ساتىپ الۋداعى جەرگٸلٸكتٸ ٶنٸمدەردٸڭ ٷلەسٸن ارتتىرۋ بويىنشا جٷرگٸزٸلگەن جۇمىستارىن سىنعا الدى. بىلتىر 9 ايدا تاۋارعا, جۇمىسقا جەنە قىزمەت كٶرسەتۋگە قاتىستى ساتىپ الۋلاردى رەتتەۋدٸڭ جالپى كٶلەمٸ 12,5 تريلليون تەڭگەنٸ قۇرادى. جەرگٸلٸكتٸ تاۋارلار مەن قىزمەت كٶرسەتۋگە بار بولعانى 6,4 تريلليون تەڭگە نەمەسە قارجىنىڭ 52 پايىزى بٶلٸنگەن. ەكونوميكاعا اتالعان قاراجاتتىڭ جارتىسىنا جۋىعى جۇمسالماعان.
– بيۋدجەتتٸڭ تريلليونداعان قارجىسىن يمپورتقا جۇمساۋعا قاقىمىز جوق. سوندىقتان بيۋدجەتتٸڭ ەكٸمشٸلەرٸ تٸكەلەي جاۋاپ بەرەتٸن بولادى. بۇل ورايدا بٸزگە «سەمٸز» تسيفرلار قاجەت ەمەس. ماڭىزدىسى – دۇرىس ەسەپتەۋ. قازاقستاندا تٸركەلگەن زاڭدى تۇلعانىڭ كەز كەلگەن ٶنٸمٸ جيٸ ەسەپكە الىناتىنى تۋرالى اقپارات بار. ول ٶزٸنٸڭ تاۋارىن جەتكٸزە مە, ەلدە يمپورتتان ەكەلە مە, ونى باقىلاپ وتىرعان ەشكٸم جوق. يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلٸگٸنە بەرٸلگەن تسيفرلاردى بەكٸتٸلگەن ەدٸستەمەگە سەيكەس قايتا تەكسەرۋدٸ تاپسىرامىن, – دەدٸ پرەزيدەنت.
حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ مەسەلەسٸ بويىنشا دا بەرٸلگەن ەسەپ پەن جاسالعان جۇمىستاردىڭ اراسىندا ايتارلىقتاي ايىرماشىلىقتار بار. جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن جٷزەگە اسىرۋعا 1 تريلليون تەڭگە بٶلٸندٸ. بۇل قارجىنىڭ 98,2 پايىزى يگەرٸلگەن. باعدارلاما حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋدا جەنە ٸسكەرلٸك بەلسەندٸلٸكتٸ قولداۋدا ماڭىزدى رٶل اتقاردى. بٸراق ونداعان, جٷزدەگەن مىڭ جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلعانى تۋرالى مەلٸمەتتٸ تەكسەرۋ كەزٸندە ايىرماشىلىق بار ەكەنٸ انىقتالدى.
– ازاماتتاردى قاعاز جٷزٸندە عانا جۇمىسقا ورنالاستىرۋ بەلەڭ الىپ وتىر. بٸرىڭعاي اقپاراتتىق جٷيەگە بٸر ادام تۋرالى مەلٸمەت قايتا-قايتا ەنگٸزٸلەدٸ. دەل وسىنداي 15 مىڭ جاعداي تٸركەلگەن. جۇمىسقا ورنالاستى دەگەن ادامداردىڭ ٷشتەن بٸرٸ زەينەتاقى قورىنا قارجى اۋدارماعان بولىپ شىقتى. مۇنداي جاعداي, ەسٸرەسە, تٷركٸستان (79%), قىزىلوردا (43%) جەنە جامبىل وبلىستارىندا (36%) انىقتالىپ وتىر. جالپى, ەڭبەكپەن قامتىلعانداردىڭ 40 پايىزعا جۋىعى «كٶلەڭكەدە» قالىپ قويعان. جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىنا بٶلٸنگەن 1 تريلليوننان نەبەرٸ 5,5 ميلليارد تەڭگە سالىق تٶلەنگەن. بۇل – جارتى-اق پايىز دەگەن سٶز! مەملەكەتتٸك كٸرٸسكە جاۋاپتى ورگاندار مەسەلەنٸ قاتاڭ باقىلاۋعا الۋى كەرەك. قاجەت بولسا, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىن دا وسى جۇمىسقا تارتامىز, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ٷكٸمەتكە سالىقتىق-بيۋدجەتتٸك ساياساتتى جەتٸلدٸرۋ جٶنٸندە ۇسىنىستار ەزٸرلەۋ تاپسىردى. بىلتىر سالىق جەنە كەدەن سالاسىنان تٷسكەن قارجىنىڭ كٸرٸس كٶلەمٸ 47 پايىزعا قىسقارعان. ەيتسە دە, الدىڭعى جىلى بۇل كٶرسەتكٸش 65 پايىزعا جەتكەن. كەدەندٸك تٶلەمدەردٸڭ جيناقتىق دەڭگەيٸ تٶمەن ەكەنٸ بايقالادى. تەك قىتايمەن اراداعى شەكارادا 50 مىڭعا جۋىق جالعان دەكلاراتسييا تولتىرىلعانى تۋرالى دەرەك انىقتالدى. قىتايمەن اراداعى اشىق ستاتيستيكا بويىنشا ايىرماشىلىق 5 ميلليارد دوللاردان استام قارجىنى قۇرايدى.
پرەزيدەنت جالعان كەسٸپورىندار مەن ەدەيٸ سالىق تٶلەمەيتٸندەرگە قارسى جۇمىستى جٷيەلٸ تٷردە كٷشەيتۋدٸ تالاپ ەتتٸ. رەسمي باعالاۋلار بويىنشا ٸشكٸ جالپى ٶنٸمنٸڭ تٶرتتەن بٸرٸنە, ال دٷنيەجٷزٸلٸك بانكتٸڭ دەرەكتەرٸ بويىنشا 40 پايىزعا جۋىعى «كٶلەڭكەلٸ» ايماقتا ەكەن. «كٶلەڭكەلٸ» ەكونوميكاعا قارسى كٷرەس جٶنٸندەگٸ شارالاردى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ەكونوميكالىق قىلمىستارمەن كٷرەس اگەنتتٸگٸ قۇرىلادى.
– ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگاندار باسشىلارىنىڭ اۆتوپاركٸن ۇستاپ تۇرۋ ٷشٸن ايتارلىقتاي بيۋدجەت قاراجاتى جۇمسالادى. بٸر عانا اۆتوموبيل ٷشٸن ورتاشا ەسەپپەن جىلىنا 6 ميلليون تەڭگەدەن استام قارجى شىعىندالادى. بٸرقاتار ەلدە جەكە قىزمەتتٸك كٶلٸكتٸڭ ورنىنا اقشالاي ٶتەماقى تٶلەۋ تەجٸريبەسٸ ەنگٸزٸلگەن. بۇل تەجٸريبە بٸزدٸڭ ەلدە دە, ناقتى ايتقاندا ەلوردا ەكٸمدٸگٸندە قولدانىلعان. مۇنداي ەدٸس «سامۇرىق-قازىنا» قورىندا اپروباتسييادان سەتتٸ ٶتتٸ. بۇل قىزمەتتٸك كٶلٸكتەردٸڭ سانىن ەدەۋٸر قىسقارتۋعا جەنە ەكٸمشٸلٸك شىعىنداردى 1,5 ميلليارد تەڭگە كٶلەمٸندە ازايتۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ. ٷكٸمەتكە پرەزيدەنتتٸڭ ٸس باسقارماسىمەن بٸرلەسٸپ, مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ باسشىلارىن قىزمەتتٸك كٶلٸكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدٸڭ جاڭا جوباسى بويىنشا ۇسىنىستار ەنگٸزۋدٸ تاپسىرامىن. بۇل جۇمىس ناقتى قىسقارتۋدى قاجەت ەتەدٸ, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى پرەمەر-مينيستردٸڭ جاڭادان تاعايىندالعان ورىنباسارى – سىرتقى ٸستەر مينيسترٸنە اقپان ايىنىڭ سوڭىنا دەيٸن ينۆەستيتسييالاردى باسقارۋ جٷيەسٸن رەفورمالاۋ جٶنٸندە ناقتى ۇسىنىستار ەنگٸزۋدٸ تاپسىردى. ەربٸر ەركٸن ەكونوميكالىق ايماقتاردىڭ لايىقتىلىعىنا تالداۋ جاساپ, ولاردىڭ جاڭا جۇمىس مودەلدەرٸن ەزٸرلەۋ قاجەت.
– ٶزدەرٸنٸڭ ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتارىن ناقتى دامىتۋمەن اينالىسپايتىن ەكٸمدەردٸڭ جاعدايى قىل ٷستٸندە تۇرعانىن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. بٸز ونداي ايماقتاردى جابامىز جەنە ولارعا بيۋدجەت قارجىسىن شىعىندامايمىز. بٸز بۇل پروبلەمانى تەز ارادا شەشۋٸمٸز كەرەك. ەكونوميكانى قايتا قالپىنا كەلتٸرۋدەگٸ ينۆەستيتسييانىڭ ەكٸنشٸ كٶزٸ – بانكتەردٸڭ نەسيەلەرٸ جەنە قور نارىعى. بٸراق ول دا اقساپ تۇر. ينفلياتسييانىڭ ورنىقتى تٶمەندەۋٸ, ينفلياتسييا مەن دەۆالۆاتسييانىڭ تۇراقتانۋى – اقشا-كرەديت ساياساتىن جۇمسارتۋدىڭ ماڭىزدى شارتى. سوندىقتان ٷكٸمەت پەن ۇلتتىق بانك ينفلياتسييانى 2021-2022 جىلدارى 4-6 پايىزعا قايتارىپ, 2025 جىلى 3-4 پايىزعا دەيٸن تٶمەندەتۋٸ كەرەك. قارجى سەكتورىنىڭ ورنىقتىلىعى – ەكونوميكانى دامىتۋدىڭ انىقتاۋشى فاكتورى, – دەدٸ پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ پٸكٸرٸنشە, ازىق-تٷلٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ اسا ماڭىزدى مٸندەت بولىپ وتىر. ٶتكەن جىلى حالىقتىڭ تابىسى ازايعان كەزدە ازىق-تٷلٸك باعاسى ارزانداي تٷسۋدٸڭ ورنىنا, كەرٸسٸنشە, قىمباتتاعان. مەملەكەتتٸك ورگاندار تاراپىنان باعالاردى ۇستاپ تۇرۋ, ونىڭ ٸشٸندە ساۋدا جەلٸلەرٸن جەڭٸلدٸكپەن نەسيەلەۋ جەنە ساۋدا ٷستەمەلەرٸن ورناتۋ سيياقتى قابىلدانعان شارالار وڭ نەتيجە بەرگەن جوق. ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار ازىق-تٷلٸك باعاسى 11 پايىزعا ٶستٸ. ونىڭ جالپى ينفلياتسيياعا قوسقان ٷلەسٸ 60 پايىزدان استى. ٷكٸمەت جوعارىدا اتالعان مەسەلەلەردٸ شەشۋ بارىسىندا نارىق تەتٸكتەرٸن نەگٸزگە الا وتىرىپ, ٸس-قيمىل جيىنتىعىن ەزٸرلەۋٸ تيٸس.
سونىمەن قاتار پرەزيدەنت جەر كودەكسٸنٸڭ كەيبٸر نورمالارىنا جارييالانعان موراتورييدٸڭ بيىل اياقتالاتىنىنا نازار اۋداردى. وسىعان بايلانىستى ٷكٸمەتكە جەر كوميسسيياسىنىڭ جۇمىسىن قايتا جانداندىرۋدى جەنە قاراشا ايىنا دەيٸن تٷزەتۋلەردٸ قابىلداۋدى تاپسىردى. ۇسىنىستار بايىپپەن تالقىلانىپ, ناقتى شەشٸم قابىلدانۋى تيٸس.
– جايىلىمدار مەسەلەسٸنە ارنايى توقتالعىم كەلەدٸ. بۇل جەرلەر, ەڭ الدىمەن, اۋىل تۇرعىندارىنا قولجەتٸمدٸ بولۋى كەرەك. جەرگٸلٸكتٸ ەكٸمدٸكتەر جۇمىستى دۇرىس ۇيىمداستىرماي وتىر. سونىڭ سالدارىنان, اۋىل تۇرعىندارى مال جاياتىن جايىلىم تاپپاي قينالۋدا. ەسٸرەسە, الماتى, تٷركٸستان وبلىستارىنان ارىز-شاعىمدار كٶپ تٷسۋدە. جايىلىمداردىڭ 99 پايىزى شارۋا قوجالىقتارىنىڭ يەلٸگٸندە. الايدا, ونىڭ 36 پايىزىندا عانا مال جايىلادى. قالعان 46 ميلليون گەكتار جايىلىمدىق جەر بوس جاتىر. ٷكٸمەتكە باس پروكۋراتۋرامەن بٸرلەسٸپ, بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن وسىنداي جايىلىمداردى قايتارىپ الۋدى تاپسىرامىن. ونى اۋىل تۇرعىندارىنىڭ يگٸلٸگٸنە بەرگەن جٶن, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنت سۋ رەسۋرستارىن ساقتاپ, تيٸمدٸ پايدالانۋدى ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك پەن ورنىقتى دامۋدىڭ كەپٸلٸ ەكەنٸن ايتتى. وسىعان وراي مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ الدىندا سۋ رەسۋرستارىن باسقارۋ جٶنٸندەگٸ ۇلتتىق جوبانى قابىلداپ, قارجىلاندىرۋدى جەدەلدەتۋ مٸندەتٸ تۇر. ەكولوگييا مەسەلەسٸ ٷكٸمەت پەن قوعامنىڭ ۇدايى باقىلاۋىندا بولۋى كەرەك.
– قوعامدىق باقىلاۋ قۇرالى رەتٸندە ينتەراكتيۆتٸ كارتا دايىنداۋ قاجەت. سول ارقىلى ەكولوگييا سالاسىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ بارىسى مەن تيٸمدٸلٸگٸن قاداعالاۋعا بولادى. ٷكٸمەتكە 2021-2025 جىلدارعا ارنالعان «جاسىل قازاقستان» ۇلتتىق جوباسىن ەزٸرلەۋدٸ تاپسىرامىن. ەسٸرەسە, قورشاعان ورتانى قورعاۋ ٸسٸنە قاجەتتٸ بارلىق كٶرسەتكٸشتەردٸ تسيفرلاندىرۋ – ماڭىزدى مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستاندىقتاردىڭ باسپانا مەسەلەسٸن شەشۋ ٷشٸن زەينەتاقى جيناقتارىن پايدالانۋ جٶنٸندەگٸ باستاماعا دا توقتالدى. ەندٸگٸ كەزەكتە تۇرعىن ٷي نارىعىنداعى دٷرمەك پەن باعالاردىڭ ٶسۋٸنە جول بەرمەۋ ٷشٸن ناقتى شارالار قابىلداۋ قاجەت.
پرەزيدەنتتٸڭ پٸكٸرٸنشە, مەملەكەتتٸك ورگاندار تۇرعىندار مەن قۇرىلىس كومپانييالارىنىڭ باسشىلارىنا تٷسٸندٸرمە جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ, نارىقتاعى الىپ-ساتارلىق وپەراتسييالارعا شەكتەۋ قويۋى كەرەك. ٷكٸمەتكە ەكٸ اپتا ٸشٸندە تۇرعىن ٷي ساياساتىن جەتٸلدٸرۋ بويىنشا جاڭا ۇسىنىستار توپتاماسىن ەنگٸزۋ جٶنٸندە تاپسىرما بەرٸلدٸ.
دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋ مەسەلەسٸ ەرەكشە باقىلاۋدا. پاندەمييا كەزٸندە اتالعان جٷيە كٷردەلٸ سىناقتان ٶتٸپ, سالاداعى بارشا ولقىلىقتار ايقىن كٶرٸندٸ. ٶتكەن جىلى 156 انا ٶلٸمٸ تٸركەلٸپ, ٶلٸم-جٸتٸم 2,8 ەسەگە ارتقان.
– ٷكٸمەتكە وبلىس ەكٸمدٸكتەرٸمەن بٸرلەسٸپ جەنە كەسٸبي قاۋىمداستىق مٷشەلەرٸن تارتا وتىرىپ, بارلىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىندا ينۆەنتاريزاتسييا جٷرگٸزۋدٸ تاپسىرامىن. بۇل رەتتە, بوساندىرۋ جەنە جانساقتاۋ بٶلٸمدەرٸنە, ولاردىڭ مەديتسينالىق جابدىقتارمەن, دەرٸ-دەرمەكپەن, قاجەتتٸ بۇيىمدارمەن قامتاماسىز ەتٸلۋٸنە باسىمدىق بەرۋ كەرەك. باس پروكۋراتۋراعا وسى مەسەلە بويىنشا ٸرٸكتەلگەن تەكسەرۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋ تاپسىرىلدى. ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا كٸنەلٸ ادامدارعا قاتىستى شارا قابىلداۋ قاجەت, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ جاعدايدان ساباق الۋىمىز كەرەك. پاندەمييانىڭ باستالعانىنا بٸر جىل بولدى. جيناقتالعان تەجٸريبەنٸ ەسكەرە وتىرىپ, ەرەكەت ەتۋ قاجەت. ٷكٸمەتكە «اتامەكەن» ۇلتتىق كەسٸپكەرلەر پالاتاسىمەن بٸرلەسە وتىرىپ, بٸر ايدىڭ ٸشٸندە ەپيدەميياعا قارسى شارالارعا تەڭدەستٸرٸلگەن تەسٸلدٸ قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا يممۋندىق مەرتەبە تۋرالى اقپارات قامتىلاتىن QR كودتاردى ەنگٸزۋ مەسەلەسٸن پىسىقتاۋ تاپسىرىلدى.
– ەرينە, جاپپاي ۆاكتسيناتسييالاۋ داعدارىستى ەڭسەرۋدٸڭ ناقتى ەرٸ جٷيەلٸ شاراسى بولىپ وتىر. ونى ساپالى ٶتكٸزۋ ٷشٸن بارلىق جاعداي جاسالۋى قاجەت. دايىندىق جۇمىستارىن زەرتتەۋ كەزٸندە ۆاكتسينانى ساقتاۋعا ارنالعان توڭازىتقىش جابدىقتارىنىڭ قاجەتتٸ كٶلەمٸ جەتٸسپەيتٸنٸ انىقتالدى. باتىس قازاقستان, ماڭعىستاۋ جەنە تٷركٸستان وبلىستارىندا اسا كٷردەلٸ جاعداي قالىپتاسىپ وتىر. ٷكٸمەتكە ەكٸمدەرمەن بٸرلەسٸپ, دايىندىق جۇمىستارىن تولىق قامتاماسىز ەتٸپ, 1 اقپاننان باستاپ جاپپاي ۆاكتسيناتسييالاۋعا كٸرٸسۋدٸ تاپسىرامىن. وتاندىق ۆاكتسينانىڭ تەستٸلەۋٸ وڭ قورىتىندى بەرەدٸ دەپ ٷمٸتتەنەمٸز. وسى رەتتە, ٶزٸم وتاندىق ەكپە ەكتٸرەمٸن, – دەدٸ پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى وقۋشىلاردىڭ بٸلٸم ساپاسىنىڭ حالىقارالىق باعالاۋىنا دا نازار اۋدارىپ, مەكتەپتەردەگٸ بٸلٸم ساپاسىنىڭ جٷيەلٸ تٷردە ناشارلاعانىن ايتتى. سوندىقتان بۇل سالاعا تٷبەگەيلٸ ٶزگەرٸس كەرەك.
– بٷگٸندە وقۋ باعدارلاماسىنا جاڭا پەندەر ەنگٸزۋ جٶنٸندە ۇسىنىستار ٶتە كٶپ. سوڭعى ون جىلدا 9 پەن ەنگٸزٸلگەن. بٸلٸم بەرۋ – تەجٸريبە الاڭى ەمەس. مۇنىڭ بەرٸ نەگٸزگٸ پەندەرگە بٶلٸنگەن ساعاتتىڭ قىسقارۋىنا ەكەپ سوعادى. سونىڭ ٶزٸندە ەلٸمٸزدە وقىتۋ جٷكتەمەسٸ تىم جوعارى – 67 ساعات. ال فينيلياندييا مەن وڭتٷستٸك كورەيادا وقىتۋ جٷكتەمەسٸ – 39 ساعات, اقش-تا – 55 ساعات. شەكٸرتتەردٸ وقىتۋ مەن باسقا دا دامىتۋ شارالارىنىڭ اراسىندا تەپە-تەڭدٸك بولۋى اسا ماڭىزدى. ەلەمدٸك ٷدەرٸستەردٸ ەسكەرە وتىرىپ, ماتەماتيكا, تٸل مەڭگەرۋ جەنە ينفورماتيكا سەكٸلدٸ پەندەرگە ەرەكشە باسىمدىق بەرگەن جٶن, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
سونىمەن قاتار قازاقستان تاريحى جەنە دٷنيەجٷزٸ تاريحى پەندەرٸ بويىنشا بٸرىڭعاي وقۋلىق ەزٸرلەپ, ونى ەنگٸزۋ كەرەك. «Nur Otan» پارتيياسىنىڭ سايلاۋالدى تۇجىرىمداماسىندا 2025 جىلعا دەيٸن جاڭا 800 مەكتەپ سالۋعا ۋەدە بەرٸلگەن. پرەزيدەنت وسى جۇمىسقا شۇعىل كٸرٸسۋدٸ جەنە بيىل 200 جاڭا مەكتەپ سالۋدى تاپسىردى.
سونداي-اق قاسىم-جومارت توقاەۆ «حالىق ٷنٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسى بويىنشا ازاماتتاردىڭ ٶتٸنٸشتەرٸمەن جۇمىس جاساۋدى قايتا جاڭعىرتۋ ماڭىزدى دەپ سانايدى. ٶتٸنٸش بەرۋشٸلەرمەن جۇمىس جاساۋدىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ ٷشٸن «ە-ٶتٸنٸش» جاڭا اقپاراتتىق جٷيەسٸن جەنە «نەتيجە» ورتالىقتارىن اشۋ تاپسىرىلدى. 1 شٸلدەگە دەيٸن جٷيە بارلىق مەملەكەتتٸك ورگانداردا ٸسكە قوسىلۋى تيٸس.
قاسىم-جومارت توقاەۆ سٶزٸنٸڭ سوڭىندا ەڭ باستى مٸندەت – ازاماتتاردىڭ ٶمٸر ساپاسىن جاقسارتىپ, تابىستارىن ارتتىرۋ ەكەنٸن تاعى دا اتاپ ٶتتٸ. مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ ەربٸر شەشٸمٸ, ەربٸر ەرەكەتٸ ەكونوميكانى دامىتۋعا جەنە حالىق يگٸلٸگٸنە باعىتتالۋعا تيٸس.
