جىل سايىن ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸشتٸڭ ٶسٸپ وتىرۋىنا بايلانىستى, مەملەكەتتەن بالالارعا تٶلەنەتٸن جەردەماقى دا كٶبەيەدٸ. 2020 جىلى 1 اەك 2 651 تەڭگەگە تەڭ بولادى. كەلەسٸ جىلى جەردەماقى مٶلشەرٸ قالاي ٶزگەرەدٸ?
بالا تۋعاندا بەرٸلەتٸن بٸرجولعى جەردەماقى
بالا تۋعاندا بەرٸلەتٸن بٸرجولعى مەملەكەتتٸك جەردەماقى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن جۇمىس ٸستەيتٸن جەنە جۇمىس ٸستەمەيتٸن ەيەلدەرگە تٶلەنەدٸ.
بٸرٸنشٸ, ەكٸنشٸ, ٷشٸنشٸ بالاعا – 38 اەك نەمەسە 100 738 تەڭگە;
تٶرتٸنشٸ جەنە ودان كەيٸنگٸ بالالارعا – 63 اەك نەمەسە 167 013 تەڭگە;
ال وتباسىندا ەگٸز, ٷشەم, تٶرتەم دٷنيەگە كەلسە, بٸرجولعى مەملەكەتتٸك جەردەماقى ەر سەبيگە جەكە تٶلەنەدٸ.
بٸر جاسقا دەيٸنگٸ اي سايىنعى جەردەماقى
بٸر جاسقا دەيٸنگٸ بالانىڭ كٷتٸمٸنە بايلانىستى تٶلەنەتٸن جەردەماقىنىڭ مٶلشەرٸ وتباسىنداعى بالالار سانىنا قاراي سارالانادى.
جۇمىس ٸستەمەيتٸن ەيەلدەرگە:
-
بٸرٸنشٸ بالاعا – 5,76 اەك نەمەسە 15 270 تەڭگە;
-
ەكٸنشٸ بالاعا – 6,81 اەك نەمەسە 18 054 تەڭگە;
-
ٷشٸنشٸ بالاعا – 7,85 اەك نەمەسە 20 811 تەڭگە;
-
تٶرتٸنشٸ جەنە ودان دا كٶپ بالاعا – 8,90 اەك نەمەسە 23 594 تەڭگە.
دەكرەتكە دەيٸن جۇمىس ٸستەگەن ەيەلدەرگە بالا كٷتٸمٸنە بايلانىستى تٶلەنەتٸن اي سايىنعى تٶلەم بىلاي ەسەپتەلەدٸ:
سوڭعى 2 جىل ٸشٸندەگٸ جالپى تابىستى 24 ايعا بٶلٸپ, مەملەكەت بەكٸتكەن 0,4 كوەففيتسيەنتٸنە كٶبەيتٸپ, ودان شىققان سومادان 10% زەينەتاقى جارناسىن الىپ تاستايسىز.
مەسەلەن, ەيەل بوسانعانعا دەيٸن ەكٸ جىل ٸشٸندە 3 000 000 تەڭگە تابىس تاپتى دەلٸك.
وسى سومانى 24 ايعا بٶلەمٸز: 3 000 000/24= 125 000 تەڭگە.
125 000 تەڭگە – ورتاشا ايلىق جالاقى.
125 000*0,4 = 50 000.
50 مىڭ تەڭگەنٸڭ 10%, ياعني 5 مىڭى – اي سايىنعى زەينەتاقى جارناسى.
سوندا جۇمىس ٸستەيتٸن ەيەل بالا كٷتٸمٸ ٷشٸن اي سايىن 45 000 تەڭگە الىپ وتىرادى.
جٷكتٸلٸككە جەنە بوسانۋعا بايلانىستى تٶلەم
جۇمىس ٸستەيتٸن ەيەلدەرگە جٷكتٸلٸككە جەنە بوسانۋعا بايلانىستى تٶلەنەتٸن بٸرجولعى ەلەۋمەتتٸك تٶلەمنٸڭ مٶلشەرٸ بىلاي ەسەپتەلەدٸ:
ورتاشا ايلىق تابىستى جۇمىسقا قابٸلەتسٸزدٸك كٷندەر سانىنىڭ تيٸستٸ كوەففيتسيەنتٸنە كٶبەيتٸپ, كەيٸن شىققان سومادان 10 پروتسەنت زەينەتاقى جارناسىن الىپ تاستايسىز. كوەففيتسيەنت 4,2-گە تەڭ.
مىسالى, سوڭعى بٸر جىل ٸشٸندە تابىسىڭىز 1 800 000 تەڭگە بولدى. وسى سومانى ون ەكٸ ايعا بٶلگەن كەزدە, ورتاشا جالاقى شىعادى.
1 800 000/12 = 150 000 تەڭگە;
150 000 تەڭگە * 4,2 = 630 000 تەڭگە;
وسى سومادان 10% زەينەتاقى جارناسىن شەگەرەسٸز. 630 000 – 63 000 = 567 000 تەڭگە.
ياعني, جٷكتٸلٸككە جەنە بوسانۋعا بايلانىستى بٸرجولعى تٶلەم 567 000 تەڭگەگە تەڭ بولدى.
كٶپبالالى انالار
"التىن القا", "كٷمٸس القا" القالارىمەن ماراپاتتالعان نەمەسە بۇرىن "باتىر انا" اتاعىن العان, ٸ جەنە ٸٸ دەرەجەلٸ "انا داڭقى" وردەندەرٸمەن ماراپاتتالعان كٶپبالالى انالارعا تابىسىنا قاراماستان تٶلەنەتٸن اي سايىنعى جەردەماقى 16 مىڭ تەڭگەدەن اسادى.