بٷگٸن قر ٷكٸمەتٸندە ٶتكەن باسپاسٶز كونفەرەنتسيياسىندا قر ۇلتتىق بانكٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ولەگ سمولياكوۆ ازاماتتاردىڭ بورىش جٷكتەمەسٸن ازايتۋ جٶنٸندەگٸ پرەزيدەنت جارلىعىنىڭ ورىندالۋ بارىسى تۋرالى ايتتى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
و. سمولياكوۆ اتاپ ٶتكەندەي, ۇلتتىق بانك, «مەملەكەتتٸك كرەديتتٸك بيۋرو» اق, «پروبلەمالىق كرەديتتەر قورى» اق ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەرمەن جەنە ميكروقارجى ۇيىمدارىمەن (مقۇ) بٸرلەسە وتىرىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ 26.06.2019 جىلعى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ بورىش جٷكتەمەسٸن ازايتۋ شارالارى تۋرالى» جارلىعىن ٸسكە اسىرۋ اياسىندا بارلىق قازاقستاندىقتارعا بانكتەر مەن مقۇ-داعى كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق قارىزدارى بويىنشا 2019 جىلدىڭ 1 شٸلدەسٸندەگٸ جاعداي بويىنشا ەسەپتەلگەن ايىپپۇلدار مەن ٶسٸمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادى.
«وسى جىلدىڭ 30 شٸلدەسٸندە بانكتەر مەن مقۇ 1 192 834 قارىز الۋشىعا جالپى 33 620 ملن تەڭگە سوماسىنا كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق قارىزدار بويىنشا ايىپپۇلدار مەن ٶسٸمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ جۇمىستارىن اياقتادى», — دەدٸ ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى.
ايىپپۇلدار مەن ٶسٸمپۇلدار ەڭ الدىمەن بانكتەر مەن مقۇ-نىڭ قاراجاتى ەسەبٸنەن ەسەپتەن شىعارىلدى.
بيىلعى 15 تامىزدا پروبلەمالىق كرەديتتەر قورى 10 086 ملن تەڭگە كٶلەمٸندە بانكتەر مەن مقۇ-عا ايىپپۇلدار مەن ٶسٸمپۇلدار بويىنشا ەسەپتەن شىعارىلعان سومانىڭ 30% ٶتەدٸ.
«وسىلايشا, 2019 جىلدىڭ 1 شٸلدەسٸندەگٸ جاعداي بويىنشا بارلىق ازاماتتارعا ايىپپۇلدار مەن ٶسٸمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ جۇمىستارى تولىق اياقتالدى», — دەدٸ و. سمولياكوۆ.
بانكتەر مەن مقۇ-دا كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق قارىزدار ٷشٸن 300 مىڭ تەڭگەگە دەيٸنگٸ مٶلشەردە بەرەشەكتٸ ٶتەۋ ازاماتتاردىڭ كەلەسٸ ساناتتارى بويىنشا جٷزەگە اسىرىلادى:
1) كٶپ بالالى وتباسىلار;
2) اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاعدايىنا بايلانىستى تٶلەمدەر الاتىن وتباسىلار;
3) مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالالارى, 18 جاستان اسقان بالا كەزٸنەن مٷگەدەك بالالارى بار وتباسىلار;
4) مەملەكەتتٸك اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەك الۋشىلار;
5) جەتٸم بالالار;
6) جيىرما توعىز جاسقا تولماعان, كەمەلەتكە تولعانعا دەيٸن اتا-اناسىنان ايىرىلعان بالالار.
مەملەكەتتٸك قولداۋ الۋ ٷشٸن قارىز الۋشىنىڭ كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەر بويىنشا بەرەشەك سوماسى 2019 جىلعى 1 ماۋسىمداعى جاعداي بويىنشا 3 ملن تەڭگەدەن اسپاۋى كەرەك.
وسى جىلدىڭ 20 تامىزىنداعى جاعداي بويىنشا ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸ ۇسىنعان تٸزٸمدەر نەگٸزٸندە 507 363 ازامات انىقتالدى, ولاردىڭ 105 174,8 ملن تەڭگە كٶلەمٸندە بەرەشەكتەرٸ ٶتەلەدٸ.
«بٷگٸندە اقشا بانكتەر مەن مقۇ-عا اۋدارىلدى, جاقىن ارادا بەرەشەكتەر ٶتەلەدٸ. 5 قىركٷيەككە دەيٸن بانكتەر قارىز الۋشىلاردىڭ شوتتارىنا بۇل قاراجاتتاردى تاراتۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋٸ كەرەك. ال 9 قىركٷيەكتە ٷكٸمەتكە جەنە وسى باعدارلامانىڭ وپەراتورلارىنا قاراجاتتىڭ شوتتارعا اۋدارىلعانى تۋرالى اقپاراتتى بەرۋٸ تيٸس», — دەدٸ و. سمولياكوۆ.
سونىمەن قاتار, ول قارىزدى ٶتەۋ ٷشٸن ازاماتتارعا بانكتەر مەن مقۇ-عا جٷگٸنۋدٸڭ قاجەتٸ جوق ەكەنٸن, بارلىق جۇمىستى كرەديتتٸك ۇيىمدار دەربەس جٷرگٸزەتٸنٸن باسا ايتتى.
سونداي-اق, پرەزيدەنتتٸڭ جارلىعى اياسىندا ۇلتتىق بانك ازاماتتاردىڭ قارىزدارىنىڭ باسقارىلمايتىن ٶسۋ قاۋپٸن تٶمەندەتۋگە باعىتتالعان بولاشاق شارالاردى دايىندادى. ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى قارىز الۋشىلاردىڭ نەسيەنٸ ٶتەمەك تٷگٸلٸ, ٶزدەرٸنە ٶمٸر سٷرۋگە جەتەتٸن بەلگٸلٸ بٸر مينيمالدى كٸرٸستەرٸ بولماي تۇرىپ, تۇتىنۋشىلىق كەپٸلسٸز نەسيەلەر الاتىن جاعدايلار جيٸلەپ كەتكەنٸن ايتتى.
سوندىقتان مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىنا سەيكەس تابىسى ەڭ تٶمەنگٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنەن تٶمەن ازاماتتارعا كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق نەسيە بەرۋگە تىيىم سالۋ تۋرالى شەشٸم قابىلداندى.
«ەردايىم "تابىستى قالاي انىقتاۋعا بولادى?", "ونى قالاي راستاۋعا بولادى?" دەگەن سۇراقتار تۋىندايتىن. بٸز ۇسىنىپ وتىرعان تٷزەتۋلەر جوبالارىندا تەك رەسمي كٸرٸستەر عانا ەسكەرٸلمەيدٸ. تابىستى باعالاۋ تەك رەسمي كٸرٸستەرگە عانا نەگٸزدەلمەيدٸ, سونىمەن بٸرگە شوتتاعى اقشا اينالىمىنا, جىلجىمالى جەنە جىلجىمايتىن مٷلٸكتٸڭ بولۋىنا, كوممۋنالدىق تٶلەمدەرگە دە نەگٸزدەلەدٸ. مٷمكٸندٸگٸنشە بارلىق كٸرٸس كٶزدەرٸن ەسكەرۋ كەرەك», — دەدٸ و. سمولياكوۆ.
كەپٸلسٸز تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەرگە قاتىستى كاپيتالدىڭ جەتكٸلٸكتٸ بولۋىنا تالاپتاردى ارتتىرۋ بويىنشا قوسىمشا شارالار قاراستىرىلاتىن بولادى. بۇل تٷزەتۋلەر تيٸستٸ مەملەكەتتٸك ورگاندارعا جٸبەرٸلٸپ, بانكتەرمەن تالقىلانۋدا.
