بٸزدٸڭ الدىمىزدا تۇرعان ەڭ نەگٸزگٸ مٸندەت – تەۋەلسٸزدٸكتٸ نىعايتۋ. بۇل تۋرالى سەنات تٶراعاسى مەۋلەن ەشٸمباەۆ جەلٸدەگٸ پاراقشاسىندا جازدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
«بٸزدٸڭ الدىمىزدا تۇرعان ەڭ نەگٸزگٸ مٸندەت – تەۋەلسٸزدٸكتٸ نىعايتۋ. ول ٷشٸن ۇلتتىڭ تاريحي ساناسىن جاڭعىرتۋ اسا ماڭىزدى. ال, تاريحي سانانى جاڭعىرتۋ – حالقىمىزدىڭ دەۋٸرلەگەن كەزەڭدەرٸمەن بٸرگە, «تار جول تايعاق كەشۋلەرٸن» دە ۇمىتپاي, وزىق تۇستارىمىزدان ٶنەگە تاۋىپ, قينالعان سەتتەردەن قورىتىندى شىعارۋ دەگەن سٶز.
وسى رەتتە شەجٸرەمٸزگە قاسٸرەتتٸ جىلدار رەتٸندە جازىلعان اشارشىلىق تاقىرىبىن كٶتەرۋ ٶتە ورىندى. ەسٸرەسە, ازاتتىقتىڭ 30 جىلدىعى اياسىندا اتالعان اقتاڭداقتى زەرتتەۋگە باسىمدىق بەرٸلۋٸن زاڭدى دەپ قابىلدايمىز. ٶيتكەنٸ بۇل مەسەلەدە ەلٸ دە بولسا اشىلماعان اششى اقيقاتتار از ەمەس.
سوندىقتان الداعى ۋاقىتتا مەملەكەتتٸڭ قولداۋىمەن وسى باعىتتاعى جٷيەلٸ جەنە كەشەندٸ جۇمىستار جالعاسا بەرەدٸ. بۇعان پرەزيدەنتٸمٸز باسا مەن بەرٸپ وتىر. سوعان سەيكەس عىلىمي ينستيتۋتتاردى جۇمىلدىرۋ, ارحيۆ ماتەريالدارىنا قولجەتٸمدٸلٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ, اقپاراتتىق قولداۋ كٶرسەتۋ سيياقتى باعىتتار بويىنشا تيٸستٸ مينيسترلٸكتەرگە تاپسىرمالار بەرٸلدٸ.
وسىنداي مەسەلەلەردٸ تالقىلاۋ ٷشٸن پارلامەنت سەناتى مەملەكەت تاريحى جەنە ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى تاريح جەنە ەتنولوگييا ينستيتۋتتارىمەن بٸرلەسٸپ, وسى اپتادا ارنايى دٶڭگەلەك ٷستەل ٶتكٸزگەنٸ بەلگٸلٸ. ٸس-شارا بارىسىندا اتالعان باعىتتا اتقارىلۋعا تيٸس شارالار جان-جاقتى سٶز بولدى.
جالپى, زەرتتەۋ جۇمىستارى كەزٸندە, الدىمەن, اشارشىلىق قۇرباندارىن تٷگەندەۋدٸڭ جەنە ولاردىڭ ناقتى سانىن انىقتاۋدىڭ ماڭىزى زور. ەرينە, قۇربانداردىڭ اتى-جٶندەرٸن انىقتاۋ وڭاي شارۋا ەمەس. ول ٷشٸن مٷمكٸندٸگٸنشە ەر ەۋلەتتٸڭ شەجٸرەسٸن دە جٸتٸ زەردەلەگەن جٶن. بۇل جۇمىسقا ٶڭٸرلەردەگٸ ۋنيۆەرسيتەتتەردٸڭ ۇستازدارى مەن ستۋدەنتتەرٸن دە جۇمىلدىرعان دۇرىس بولار ەدٸ. الاپات اشتىققا ارنالعان دٶڭگەلەك ٷستەل بارىسىندا عالىمدار تاراپىنان وسىنداي ويلار ايتىلدى», - دەدٸ م. ەشٸمباەۆ.
سونىمەن قاتار, ول وسى نەۋبەتتٸ باستان ٶتكەرگەن كۋەگەرلەردٸڭ ەستەلٸكتەرٸن جيناۋ دا كٶپ جايتتى انىقتاۋعا سەپتٸگٸن تيگٸزەتٸندٸگٸن جەتكٸزدٸ.
«مەكەمتاس مىرزاحمەتۇلى اعامىزدىڭ «قۇنداقتاعى قارىنداسى» جايلى ايانىشتى وقيعا كٶپشٸلٸككە بەلگٸلٸ. ەل اراسىندا ايتىلىپ جٷرگەن وسىنداي ەستەلٸكتەردٸ جازىپ الۋىمىز كەرەك. سەبەبٸ, بۇل جادىمىزدى جاڭعىرتۋعا تىڭ سەرپٸن بەرەتٸن نەگٸزگٸ تەتٸكتەردٸڭ بٸرٸ.
ٶتكٸزٸلگەن ٸس-شارا قورىتىندىسى بويىنشا عالىمدارىمىز بەن زييالى قاۋىم ٶكٸلدەرٸ ايتقان پٸكٸرلەردٸڭ نەگٸزٸندە ارنايى ۇسىنىمدار دايىندالدى جەنە ول تيٸستٸ مەملەكەتتٸك ورگاندارعا جولدانادى. وندا جوعارىدا ايتىلعان مەسەلەلەرمەن بٸرگە, بٸرقاتار ۇسىنىستار كٶرسەتٸلگەن. اتاپ ايتقاندا, اشتىق سالدارىن انىقتاۋ, قۇربانداردىڭ تسيفرلىق بازاسىن جاساۋ, شەتەل ارحيۆتەرٸندەگٸ قۇجاتتاردى زەردەلەۋ, ەلدەن بوسىپ كەتۋگە مەجبٷر بولعانداردىڭ كەيٸنگٸ تاعدىرلارىنا نازار اۋدارۋ جەنە ناقتى دەرەكتەرگە سٷيەنگەن كٸتاپتار شىعارۋ, فيلمدەر تٷسٸرۋ, تەاترلىق قويىلىمداردى ساحنالاۋ سيياقتى باستامالار بار.
سونداي-اق, تاقسٸرەتتٸ كەزەڭنٸڭ تاۋقىمەتٸن ۇلت جادىندا ساقتاۋ, ەسٸرەسە, جاستارىمىزدىڭ ساناسىنا سٸڭٸرۋ ماقساتىمەن «ازا سارايى» مەموريال-كەشەنٸن سالۋ جۇمىستارى دا نازاردان تىس قالمادى. مۇنىڭ بەرٸن اشارشىلىق جىلدارىندا قۇربان بولعان بابالار رۋحىنا تاعزىم ەتۋگە ارنالعان شارالار دەپ قابىلدايمىز. الداعى ۋاقىتتا وسى باعىتتار بويىنشا جٷيەلٸ جۇمىستار قولعا الىنادى دەپ سەنەمٸز», - دەدٸ سەنات تٶراعاسى.
ايتا كەتسەك, بارلىق جۇمىستار سەناتتىڭ قولداۋىمەن جەنە سەناتورلاردىڭ باقىلاۋىمەن ٸسكە اسىرىلماق.
«بارلىق ٸس-ەرەكەت سەناتتىڭ قولداۋىمەن جەنە سەناتورلاردىڭ باقىلاۋىمەن ٸسكە اسىرىلاتىنىن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. شىن مەنٸندە, بۇل باستامالار ەلدٸگٸمٸزدٸڭ ەڭسەلٸ, ەگەمەندٸگٸمٸزدٸڭ مەڭگٸلٸك بولۋىنا ٶز ٷلەسٸن قوساتىن ماڭىزدى دٷنيە ەكەنٸ سٶزسٸز. وسى جازباعا سول دٶڭگەلەك ٷستەلدە سٶيلەگەن قورىتىندى سٶزٸمنٸڭ ۆيدەو نۇسقاسىن قوسىپ وتىرمىن. وندا اشارشىلىق تاقىرىبىن زەرتتەۋ كەزٸندە ەسكەرٸلۋٸ كەرەك شارالار قامتىلعان», - دەپ تولىقتىردى ول.
