نازارلارىڭىزعا تانىمال فرانتسۋز اقىنى ارتيۋر رەمبونىڭ "جەتٸمدەردٸڭ جاڭا جىلدىق سىيلىقتارى" اتتى تۋىندىسىن ۇسىنعالى وتىرمىز. ٶلەڭدٸ قازاق تٸلٸنە اۋدارعان بەلگٸلٸ اقىن سۆەتقالي نۇرجان.
جەتٸمدەردٸڭ جاڭا جىلعا سىيلىقتارى
I
بٶلمە كٷڭگٸرت قويمالجىڭ,
قارا قانات تٷن كٸرگەن,
ەكٸ بالا بٶلمەدە سىبىرلايدى مۇڭدى ٷنمەن.
بوزعىلت پەردە ارتىنان كٶرٸنەدٸ باستارى,
ەڭسەلەرٸن ەزەدٸ ٷرەيلٸ ەلەس باسقالى.
تىرناعىمەن قاھارلى بٷرگەن كەزدە سۇر اسپان,,
توڭعان تەننٸڭ دٸرٸلٸ قورقىنىشقا ۇلاسقان.
بارادى ٶتٸپ جاڭا جىل نٶكەرٸمەن تۇماندى,
قارلى تونىن سٷيرەتٸپ,
كٷلەدٸ ٶزٸ كٷمەندٸ.
قۇس قاناتى,
اعاشتىڭ بۇتاقتارى جارقىراپ,
ەن سالادى جاڭا جىل جىلايدى ەرٸ قالتىراپ.
II
قوس بٶبەكتٸ تاس تٷنەك ەزگٸلەيدٸ سان باتپان,
شىعارمايدى ٷن – داۋىستى اۋلاعانداي جان-جاقتان.
تٷرشٸگەدٸ ەستٸلسە – التىن ەۋەن تاڭ الدى,
شويىن بالعا تٷرتكەندەي شىنىلانعان قامالدى.
بٶلمە – سۋىق.
تٷن شاشىن تارايدى تاڭ تاراعى,
جەردە جاتىر شاشىلىپ كٸلەڭ كيٸم قارالى.
تٷن سەرپٸلدٸ ۇيىتقىعان تاڭنىڭ سۋىق جەلٸنەن,
تولتىرادى بٶلمەنٸ جەل ٶزٸنٸڭ دەمٸمەن.
جانارىڭنان ساۋال بوپ تٸرٸلگەندە ٸشكٸ ٷمٸت,
«مىنا جەردە كٸم جوق?» - دەپ سۇرارسىز سٸز قىستىعىپ.
سالتاناتتى مەيٸرٸم شٷپٸلدەگەن جانىندا,
جوق سيياقتى اناسى بٶبەكتەردٸڭ ماڭىندا.
كەتتٸ مە ەكەن ۇمىتىپ قاربالاستا كەشتەگٸ,
وتتى كٶسەپ قويۋدى كٷل ٸشٸنەن پەشتەگٸ?
ٷيدٸ تاستاپ باراتىپ بٸرجولاتا ەرتەسٸن,
بەيباق بٶبەكتەرٸنٸڭ قىمتاسا ەتتٸ كٶرپەسٸن?..
قايدا كەتتٸ اناسى? –
بٸلمەيدٸ ونى جۋىق ماڭ.
قوس قوزىسىن كەتتٸ مە قورعاي الماي سۋىقتان?
قايران انا ەلەسٸ!
جىلى ەدٸ عوي مامىقتان,
بوراپ جاتتى جۇپارى كەشە سۋىق تابىتتان.
تەتتٸ تٷستٸ كٶرٸپ كٸل, اپپاق نۇرعا بويانعان,
باقىت ەدٸ-اۋ سەتتەرٸ قۇشاعىندا ويانعان.
زۇلىمىقتىڭ جاسىنى سوققان كەزدە سورعالاپ,
ۇياسىنىڭ ٷستٸنە تٶسەۋشٸ ەدٸ ول قانات.
سول قاناتتىڭ استىندا قوس بالاپان شىرلايتىن,
ۇياسىنىڭ ۇيىتقىسى شاتتىق جىرىن تىڭدايتىن.
ەتتەڭ!
ەندٸ ۇيادا جىلۋ دا جوق, مامىق تا,
توڭىپ جاتىر بٶبەكتەر تاڭىلعانداي تابىتقا.
تاڭ دا ٷرەيلٸ ولارعا.
اناسىنان ٷزدٸ ٷمٸت.
تۇل بٶلمەنٸ كەزٸپ جٷر تاڭعى دٷلەي ىزعىرىق.
III
بۇلار – جەتٸم...
ەندٸ-ەندٸ قاندىڭىز با مەن-جايعا? –
انالارىن جەر قۇشتى.
ال ەكەسٸ – شالعايدا.
كەمپٸرگە دە كٷتۋشٸ
بالا باعۋ وڭاي ما?! –
كٶبٸنە ونىڭ ەلەسٸ كٶرٸنبەيدٸ ماڭايدا.
وتىرادى ەگٸلٸپ, اتقاندا تاڭ تومسارىپ,
ىزعارلى ٷيدٸڭ ٸشٸندە كٷندٸ ەكەۋٸ قارسى الىپ.
ٶتكەن كٷنٸن ويلايدى قاباقتارىن تاس تٷيٸپ,
ەستەلٸكتەر – ەشقاشان تٷگەسٸلمەس تاسپيح.
ۋەدە ەتكەن سىيلىقتار شاشۋدى ەدٸ نۇر عاجاپ,
تىلسىم تەتتٸ سەۋلەلٸ تٷس كٶرەتٸن تٷندە ازات.
ەركٸم تٷسٸن كٶرەتٸن – نە كٶرگٸسٸ كەلسە ەگەر,
التىن قاعاز ورالعان تەتتٸ ۇسىنعان قول شەبەر!
ويىنشىقتار بي بيلەپ, مىڭ بۇرالىپ ايتادى ەن,
جوق بوپ كەتٸپ بٸرەسە, جارق ەتە قاپ قايتادان.
ەرتە ويانىپ ازاندا, ايىققاندا پەك تۇمان,
ەلٸ كەتپەي جاتۋشى ەد ەرٸندەگٸ تەتتٸ دەم.
مەرەكە كٷن جەتكەندە - جارق-جۇرق ەتٸپ جانارى,
اتا-انانىڭ ٷستٸنە قاقپاي كٸرٸپ بارادى.
ال بۇلاردى ول جەردە قارسى الاتىن سٷيٸسپەن,
ماس بولاتىن جىميعان جۇپارى بار يٸستەن.
مەرەكەنٸڭ سىلتاۋى ەمەس ەدٸ از باقىت,
تەنتەكتٸكتٸڭ وشاعىن جٸبەرەتٸن مازداتىپ.
IV
وھ, ولاردىڭ سٶزدەرٸ تاماشا ەدٸ-اۋ, تاماشا! –
قۇلپىراتىن سەت سايىن ٷيدٸڭ ٸشٸ جاڭاشا.
پەشتەگٸ وت تا گٷل قۇساپ جايناۋشى ەدٸ ۋىستا,
كٶلەڭكەلەر بٸر سەتكە تىعىلا قاپ قۋىسقا.
كٶلەڭكەلەر بيٸنەن جالىنى وتتىڭ شالقىر-دى,
جيھاز بەتٸ ەلەسكە تولۋشى ەدٸ سان تٷرلٸ.
بٸر قىزىعى, كٸلتٸ جوق...
يە, كٸلتٸ جوق شانتاقتىڭ,
كٶز الا الماي دەل سودان, كەلدٸ تالاي دەم تاتقىڭ.
كٸلتتەۋلٸ ەسٸك ار جاعى قۇپييا بٸر عالام بوپ,
اشتى قييال كٸرپٸگٸن – سول تىلسىمعا الاڭ بوپ.
تەسٸگٸنەن قۇلىپتىڭ قاراڭعىنى قاق جارىپ,
ەستٸلەتٸن بٸر گۋٸل, تٷنگٸ تىلسىم جاندانىپ...
اتا-انانىڭ بٶلمەسٸ قاڭىراپ تۇر ال, بٷگٸن,
جۇتتى تٷنەك ەسٸككە جۇققان سەۋلە قالدىعىن.
ەندٸ, مٸنە, پەش تە جوق,
سٷيۋ دە جوق ٶرتەنٸپ,
اتا-انامەن بٸرگە ٶشٸپ, قالدى ادىرا ەركەلٸك.
جاڭا جىلدىڭ تٷنٸ دە قايعى بولىپ باستالماق,
قارسى الادى ەگٸلٸپ, جانارلاردان جاس پارلاپ.
سىبىرلايدى ەكەۋٸ پەشتٸڭ تٷبٸن مەكەندەپ:
«الىستاعى انامىز قاشان كەلەر ەكەن?» - دەپ...
V
بارادى ۇيىقتاپ بٶبەكتەر تٷك قورعانسىز پٸشٸندە,
جىلاپ جاتقان سىقىلدى ولار, تٸپتٸ, تٷسٸندە.
جٷرەگٸڭدٸ بۇل قايعى الادى وراپ جالىنشا,
تٷن ٸشٸندە ٶكسٸگەن بٶبەك ٷنٸ شالىنسا.
سەبي شاقتىڭ, الايدا, پەرٸشتەسٸ ەمسەك-تٸ,
قوس جەتٸمگە تەپ-تەتتٸ تٷستەردٸ ەكەپ كٶرسەتتٸ.
مٷمكٸن ەمەس بٶلٸسۋ ول تٷستەردٸڭ شاتتىعىن,
شالىقتايدى جىميىپ, شاشىپ ماڭعا پەكتٸگٸن.
قولدارىمەن جەر تٸرەپ, كٶتەرەدٸ باستارىن,
شولادى كەپ كٶزدەرٸ قىزعىلت جۇماق اسپانىن.
كەتٸرگەندەي تەتتٸ تٷس كٶڭٸلدەگٸ قاياۋىن,
شاشۋ قىلىپ وينايدى كەمپٸرقوساق بوياۋىن.
پەشتە جالىن لاۋلايدى, كٶڭٸلدٸ بٸر ەن الىپ,
تەرەزەدەن كٶك اسپان ٷڭٸلەدٸ تامسانىپ.
كٷن نۇرىنا ماسايىپ كٷللٸ عالام وياندى,
ىستىق سٷيٸس قىزدىرعان جەر شاپاققا بوياندى.
ٷي - جاپ-جارىق...
ٷرەي جوق.
تۇر قاناتىن جايىپ كٶك,
قارا كيٸم جەردەگٸ كەتكەن بەرٸ, عايىپ بوپ.
قويدى ٷرۋٸن جىرتقىش جەل ٷي ەسٸگٸن تىرنالاپ,
پەريزاتتار جٷرگەندەي شەكەسٸنە گٷل قاداپ.
قوس بٶبەكتٸڭ شىقتى ٷنٸ –
قۋانىشتى ٷن بال تٶككەن...
مٸنە, انانىڭ تٶسەگٸ...
نە نەرسە وندا جالت ەتكەن?
كەرەۋەتتٸڭ ٷستٸنەن قويا بەردٸ كٷلٸمدەپ,
اق كٷمٸستٸڭ جٷزٸندە قىزعىلت سەۋلە دٸرٸلدەپ.
كٸل زەرگەرلٸك بۇيىمدار جارقىراپ تۇر, جانىپ تۇر,
مارجان قىرىن
جۇزاقتىڭ سەۋلەسٸ ٶتتٸ قارىپ بٸر.
وندا التىنعا امانات – سٶز جازىپتى مٷسٸندەپ:
ەڭ اسىل سٶز ويىلعان:
«بەرٸ انامىز ٷشٸن!» - دەپ.
سۆەتقالي نۇرجان,
ۇلت پورتالى