«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا ەيگٸلٸ قالماققىرىلعان اۋماعىندا كەشەندٸ ارحەولوگييالىق-ەتنوگرافييالىق زەرتتەۋ جۇمىستارى جٷرٸپ جاتىر, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
XVIII عاسىرداعى قاندى شايقاسقا كۋە بولعان اۋماقتاعى زەرتتەۋ جۇمىستارى 1 تامىزدا باستالىپتى.
پاۆلودار وبلىسىنىڭ ماي اۋدانىندا ورنالاسقان اۋماقتا «قازاقستان ارحەولوگييالىق قوعامى» قوعامدىق ۇيىمىنىڭ باسشىسى ۆيكتور مەرتس باستاعان زەرتتەۋشٸلەر جۇمىس ٸستەپ جاتىر.
قالماققىرىلعان تاۋلارى بٸر جاعىنان بٷكٸل سارىارقانىڭ تاعدىرىن شەشكەن اتىشۋلى شايقاستىڭ ورنى بولسا, ەكٸنشٸ جاعىنان ۇلتتىق مۇرانى بويىنا جاسىرعان تابيعي ەسكەرتكٸش دەۋگە بولادى. نىسان اۋماعىندا قولا جەنە ەرتە تەمٸر دەۋٸرٸنٸڭ ەسكەرتكٸشتەرٸ بار. ۆيكتور مەرتس ول ەسكەرتكٸشتٸ 2008 جىلى دا زەرتتەگەن. ەسكەرتكٸش قولا جەنە ەرتە تەمٸر دەۋٸرٸندەگٸ سولتٷستٸك-شىعىس سارىارقا كٶشپەلٸلەرٸنٸڭ جەرلەۋ رەسٸمدەرٸنەن حابار بەرەدٸ.
8 تامىز كٷنٸ بۇل ماڭعا ەلكەي مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگييالىق ورتالىق پەن س.تورايعىروۆ اتىنداعى پمۋ عالىمدارىنىڭ قاتىسۋىمەن پاۆلودار وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ بولات باقاۋوۆ باستاعان ەكسپەديتسييا ۇيىمداستىرىلعان. ەكسپەديتسييا كەزٸندە قالماققىرىلعان تاۋلارىنان جەرلەۋ رەسٸمٸن ەسكە سالاتىن كٶپتەگەن بەلگٸلەر تابىلىپ, جارتاستاعى جازۋلار انىقتالدى. عالىمدار ەۋليەٷڭگٸردٸ زەرتتەپ, «قىزقۇلاعان», «گاۋحار بيٸگٸ», «باس مالاي», «ورتا مالاي», «كٸشٸ مالاي», «قارناق» جەنە باسقا دا كٶپتەگەن اڭىز-داستانداردى قاعازعا تٷسٸرگەن. قالماققىرىلعان تاۋلارى مەن تٷندٸك ٶزەنٸنٸڭ ارالىعىنداعى توپنويميكالىق اتاۋلار دا عالىمداردىڭ زەرتتەۋ نىسانىنا اينالماق.
