2021 جىلى 4 قاراشادا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ ەربول قاراشٶكەەۆ امەريكا قۇراما شتاتتارىنا رەسمي ساپارى اياسىندا اقش اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸنٸڭ حالىقارالىق مەسەلەلەر جٶنٸندەگٸ اۋىل شارۋاشىلىعى قىزمەتٸنٸڭ باسشىسى دەنيەل ۋيتليمەن كەزدەستٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" ۆەدومستۆونىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
تاراپتار اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى ەكٸجاقتى ىنتىماقتاستىق, ينۆەستيتسييالار, كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸ مەسەلەلەرٸن تالقىلادى.
«قازاقستان مەن امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىعى ايتارلىقتاي جاقسى قالىپتاسىپ كەلەدٸ. بٸز اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸنٸڭ ساۋداسى سالاسىنداعى قارىم-قاتىناستارىمىزدىڭ كەڭەيٸپ جاتقانىنا قۋانىشتىمىز جەنە ىنتىماقتاستىقتىڭ جاڭا مٷمكٸندٸكتەرٸن ٸزدەۋدٸ جالعاستىرۋعا نيەتتٸمٸز. ايتا كەتۋ كەرەك, اٶك ٶنٸمدەرٸنٸڭ تاۋار اينالىمى وسى جىلدىڭ 8 ايىندا 77,5 ملن دوللاردى قۇرادى. اقش-قا ەكسپورت 86 ەسە ارتىپ, 1,9 ملن دوللاردى قۇرادى, قازاقستان ٶڭدەلگەن اۋىل شارۋاشىلىعى ٶنٸمدەرٸن جەتكٸزۋ كٶلەمٸن ودان ەرٸ ارتتىرۋعا دايىن ەكەنٸن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. قازاقستانعا يمپورتتىڭ 12,4%-عا تٶمەندەگەنٸن اتاپ ٶتكەن جٶن, ول 75,5 ملن دوللاردى قۇرادى», - دەدٸ ەربول قاراشٶكەەۆ.
ۆەدومستۆو باسشىسى دەنيەل ۋيتليدٸ قازاقستاننىڭ اگرارلىق سەكتورىن دامىتۋدىڭ باسىم باعىتتارى تۋرالى حاباردار ەتٸپ, نەتيجەسٸندە اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ٶنٸمٸ كٶلەمٸنٸڭ 1,3 ەسەگە ۇلعايۋى جەنە 2025 جىلعا قاراي ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار نەگٸزگٸ ازىق-تٷلٸك تاۋارلارىنا جەرگٸلٸكتٸ قاجەتتٸلٸكتەردٸ 100% قامتاماسىز ەتۋ كٷتٸلٸپ وتىرعانىن ايتتى.
«امەريكاندىق وزىق تەحنولوگييالار مەن باي تەجٸريبەلەردٸ ەنگٸزۋ ٶزارا تيٸمدٸ پروتسەسس بولار ەدٸ. وسىلايشا, بٸز بٸرلەسكەن عىلىمي زەرتتەۋلەر جٷرگٸزۋدٸ, كادرلار دايارلاۋ جەنە ەكستەنشن بويىنشا امەريكاندىق تەحنولوگييالار مەن بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ترانسفەرتٸن ۇسىنامىز», - دەدٸ ەربول قاراشٶكەەۆ.
كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸ مەسەلەلەرٸن تالقىلاۋ كەزٸندە مينيستر الداعى 35 جىلدا ەلەمدٸك اۋىل شارۋاشىلىق سالاسى ەرتٷرلٸ قىسىم تٷرلەرٸمەن تاپ كەلەتٸنٸن, سونىڭ ٸشٸندە ەلەم حالقىنىڭ ٶسۋٸ, جەر, سۋ جەنە ەنەرگەتيكالىق رەسۋرستار ٷشٸن بەسەكەلەستٸكتٸڭ كٷشەيۋٸ جەنە كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸنٸڭ ەكزيستەنتسيالدى قاتەرٸنٸڭ تەڭدەسسٸز ٷيلەسٸمٸنە تاپ بولاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
«سوندىقتان دامىعان ەلدەردٸڭ اگرارلىق ساياساتى ازىق-تٷلٸك سەكتورىن تۇراقتى دامىتۋ تۇجىرىمداماسىنا نەگٸزدەلەدٸ. تۇراقتىلىق ٷش كومپونەنتتٸڭ تەڭگەرٸمدٸ دامۋىنا نەگٸزدەلگەن - تۇراقتى ٶندٸرٸس, تۇراقتى ەكولوگييا جەنە تۇراقتى ەلەۋمەتتٸك كومپونەنت. ولاردىڭ بٸرٸن ەلەمەۋ جٷيەنٸڭ تەپە-تەڭدٸگٸن بۇزادى», - دەدٸ ەربول قاراشٶكەەۆ.
سونداي-اق, ۆەدومستۆو باسشىسى قر ٷكٸمەتٸ 2030 جىلعا دەيٸنگٸ اٶك دامىتۋ تۇجىرىمداماسى جەنە 2025 جىلعا دەيٸنگٸ اٶك دامىتۋدىڭ ۇلتتىق جوباسى اياسىندا اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى تٶمەن كٶمٸرتەكتٸ دامىتۋ ٷشٸن نەگٸز قالاعانىن ايتىپ, مينيسترلٸكتٸڭ تابىستى ەدٸستەمەلەر مەن اقش تەجٸريبەسٸن پايدالانۋدى قاراستىرۋعا دايىن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
كەزدەسۋ قورىتىندىسى بويىنشا تاراپتار كەلٸسسٶزدەر نەتيجەلەرٸنە قاناعاتتانعاندىقتارىن بٸلدٸرٸپ, بارلىق اسپەكتٸلەر بويىنشا ىنتىماقتاستىقتى جالعاستىرۋ تۋرالى ۋاعدالاستى, كەزدەسۋ سىندارلى جەنە ەرٸپتەستٸك ديالوگ جاعدايىندا ٶتكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. تاراپتار بۇل ساپار قازاقستان-امەريكا ىنتىماقتاستىعىنا قوسىمشا سەرپٸن بەرەتٸنٸنە جەنە اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى ٶزارا ٸس-قيمىلدى تيٸمدٸ دامىتۋعا ىقپال ەتەتٸنٸنە سەنٸم بٸلدٸردٸ.
ساپار بارىسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترٸ ەربول قاراشٶكەەۆ دٷنيەجٷزٸلٸك بانكتٸڭ باسشىلىعىمەن, تۇراقتى دامۋ جٶنٸندەگٸ ۆيتسە-پرەزيدەنتٸ يۋرگەن فەگەلەمەن, ورنىقتى دامۋ جٶنٸندەگٸ ٶڭٸرلٸك ديرەكتورى ستيۆەن شونبەرگەرمەن, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى جەنە ازىق-تٷلٸك سالاسىنداعى جاھاندىق پراكتيكا جٶنٸندەگٸ ديرەكتورى مارتيەن ۆان نيۋكۋوپپەن كەزدەستٸ.
تاراپتار نەتيجەگە باعدارلانعان مال شارۋاشىلىعىن تۇراقتى دامىتۋ جٶنٸندەگٸ جوبانى ٸسكە اسىرۋ بويىنشا الداعى قادامداردى تالقىلادى. قر ٷكٸمەتٸ جوبا شەڭبەرٸندە 2021 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن قارىز تۋرالى كەلٸسٸمدٸ راتيفيكاتسييالاۋ بويىنشا بارلىق رەسٸمدەردٸ اياقتاۋدى جوسپارلاپ وتىر.
«بٸز ٸسكەرلٸك ىنتىماقتاستىقتى ايتارلىقتاي كەڭەيتۋگە مٷددەلٸمٸز جەنە سالانى دامىتۋ سالاسىنداعى ٶزارا ٸس-قيمىل بويىنشا جاڭا ۇسىنىستاردى تالقىلاۋعا دايىنبىز. دٷنيەجٷزٸلٸك بانك ساراپشىلارى بولاشاقتا پلانەتانى تاماقتاندىراتىن ەل رەتٸندە قازاقستاننىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋداعى ەلەۋەتٸن جوعارى باعالاعانىن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. بٸز بەرٸمٸز بٸرلەسكەن جەنە جەمٸستٸ جۇمىسقا ۇمتىلامىز دەپ ويلايمىن», - دەدٸ ەربول قاراشٶكەەۆ.
كەزدەسۋدٸ قورىتىندىلاي كەلە, ۆەدومستۆو باسشىسى دٷنيەجٷزٸلٸك بانكپەن تىعىز سەرٸكتەستٸك قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى سەكتورىندا جاقسى نەتيجەگە قول جەتكٸزۋگە سەپتٸگٸن تيگٸزەتٸنٸنە سەنٸم بٸلدٸردٸ.
