"التى جىل اش بولساڭ دا, اسىق ەتiن مٷجiمە"

قازاق بالانى سانامايدى جەنە سانىن ايتپايدى.

قالجا جەمەگەن ەيەلدiڭ بالاسى ىنجىق, بولبىر, يكەمسiز بولىپ ٶسەدi.

بالانى بەسiككە سالاردا ەشكiم سٶيلەمەيدi. ەگەر بiرەۋ سٶيلەپ قويسا, بىلا جىلاۋىق, ٶسكەندە ٶسەكشi بولادى.

سەبي شالقاسىنان جاتىپ باشايىن تiستەسە, ونى “ٷيiرiن شاقىرىپ جاتىر” دەپ ىرىمدايدى. ياعني ونىڭ سوڭىنان تاعى بiر بالا كەلەدi دەگەن ۇعىم بار.

سەبيدiڭ قىرقىنان شىققاندا قارىن شاشىن الماسا – قارعىسى قاتتى بولادى.

بالاعا قارعىس ٶتپەۋ ٷشiن ونى ٷش كەمپiردiڭ بۇتىنان ٶتكiزiپ الادى.

ٷيگە كiرiپ كەلە جاتقان بالا ەسiك الدىنا قۇلاپ قالسا – ٷيگە بەرەكە, ىرىس, بايلىق كەلەدi. ونى تٶرگە اپارىپ ٷش رەت اۋناتادى.

جٷكتi ەيەل شاشىن كەسسە – iشتەگi بالا كەمتار بولىپ تۋادى, باقىتى كەسiلەدi.

سەبي شالقاسىنان جاتىپ ۇيىقتاسا – ەلگە بەلگiلi ازامات بولىپ ٶسەدi, بٷك تٷسiپ ۇيىقتاسا – ۋايىمشىل, جiگەرسiز بولىپ شىعادى, ەتپەتiنەن جاتىپ ۇيىقتاسا – ويشىل بولادى.

بالاعا اسىق ەتiن مٷجiتپەيدi. “التى جىل اش بولساڭ دا, اسىق ەتiن مٷجiمە” دەگەن بار.

“بويى ٶسپەي قالادى” دەپ, جاس بالاعا بۇعانا ۇستاتپايدى.

قىزدىڭ باسىنا اق, قارا ورامال تارتپايدى. اق – جاۋلىقتىڭ, قارا – قايعىنىڭ بەلگiسi.

ەسiكتiڭ تۇتقاسىن جۋعان سۋمەن كٶز تيگەن بالانىڭ بەتiن, ەكi الاقانىن, ەكi تابانىن جۋسا, تەۋiر بولىپ كەتەدi.

قالى ٷلكەيiپ كەتپەسiن دەپ, قالىمەن تۋعان بالاعا “قالدىگٷل, قالدىباي” دەپ ات قويادى.

ەيەل يتكە تاس لاقتىرسا – ٷيدiڭ ىرىسى كەتەدi, ەيەلدiڭ باعى قايتادى.

اتى سٷرiنشەك بولادى دەپ بالاعا تٶستiڭ سٷرiنشەگiن جەگiزبەيدi.

جەڭiلتەك بولادى دەپ قىز بالانى قىرقىنان ەرتە شىعارمايدى.

كەلiن اتاسى مەن ەنەسiنiڭ تٶسەگiنە وتىرمايدى.

تولعاعى قاتتى بولادى دەپ ەكiقابات كەلiنشەككە تولارساق جەگiزبەيدi.

جاس بوسانعان ەيەل 40 كٷنگە دەيiن قولىن سۋىق سۋعا مالسا – بالاسى تاس باۋىر بولادى.

بٶبەك مەزگiلiندە ەڭبەكتەمەسە – ونىڭ باۋىرىنان تاعام تولى تاباق ٶتكiزەدi, سوندا تەز ەڭبەكتەپ كەتەدi.

سەبيدiڭ تiلi مەزگiلiندە شىقپاسا – ناعاشىسىنىڭ ٷيiنەن اپارىپ, بiر قويدى سويدىرىپ, سونىڭ كٶتەنشەگiمەن بۋىندىرادى.
 

سەيiت كەنجەاحمەتۇلى

"جاس الاش" گازەتٸ