
45 جاستاعى الماتىلىق كەمەلەتكە تولماعان تۋعان قىزىن دٸني-راديكالدى كٶزقاراستىڭ جاقتاستارىنا توقالدىققا بەرمەك بولعان. بۇل تۋرالى ٶز وتباسىنا زەبٸر كٶرسەتٸپ كەلگەن وتاعاسىنىڭ جارى ايتتى, دەپ حابارلايدى Almaty.tv تٸلشٸسٸ.
ٶز اتى تۇرماق, بەت ەلپەتٸن جارييا ەتۋدەن باس تارتقان, تٸپتٸ قورىققان ورتا جاستاعى ەيەل ادام داۋسىن دا ٶزگەرتۋدٸ سۇرادى. سەبەبٸ بۇعان دەيٸن ويىن اشىق جەتكٸزگەن ازاماتقا قىسىم جاسالعان. وعان جۇبايى تۇرمىستىق زورلىق كٶرسەتٸپ, ادام تٶزگٸسٸز ەرەكەتتەرگە دە بارعان كٶرٸنەدٸ. الماتىلىق تۇرعىن مۇنىڭ بەرٸنە كٷيەۋٸنٸڭ راديكالدارعا ەرٸپ كەتۋٸ سەبەپ بولعان دەيدٸ. ناماز تۇرماق, وسىعان دەيٸن, دٸننەن حابارى بولماعان ەر ادام بٸر سەتتە ادام تانىماستاي ٶزگەرٸپ, جەرگٸلٸكتٸ يمامداردىڭ سٶزٸن جوققا شىعارا باستاپتى.
«قۇران حاتىم تٷسٸرگەندە دە دۇرىس ەمەس دەيتٸن. ادام جەرلەگەندە جىلاۋعا بولمايدى دەگەن نەرسە ايتاتىن بولدى. كٶپ جەرگە بارمايتىن. تۋىستارمەن ارالاستىرمايتىن. ولارمەن ارالاسقانىم ٷشٸن مەنٸ ۇراتىن» – دەدٸ قالا تۇرعىنى
جۇبايىنىڭ باسى سەجدەگە العاش تيگەن سەتتە جاقىندارى مۇنى قۋانىشقا جورىعان. الايدا 2 جىلدا كٷرت ٶزگەرٸپتٸ. بەيتانىس ادامدارمەن ارالاسىپ, ەكٸنشٸ ەيەل الۋ تۋرالى ەڭگٸمەنٸ جيٸ قوزعايتىن بولعان. ٶز ۇلىن ٶلٸمشٸ ەتٸپ ساباپ, تۋىستارىن «كەپٸر» دەپ بالاعاتتاعان. ەڭ سوراقاسى, ٶزٸنٸڭ 16 جاستاعى تۋعان قىزىن دوستارىنا توقالدىققا بەرەمٸن دەپ ايدى اسپانعا شىعارعان. وسىدان كەيٸن اجىراسقان كەلٸنشەك 4 جىلدان بەرٸ 3 بالاسىن جالعىز باعىپ وتىر.
«قىزىمدى 16-عا تولعان كەزدە وقىمايدى, كٷيەۋگە بەرەمٸن دەدٸ. ٶزٸمنٸڭ دوستارىمنان تاۋىپ بەرەمٸن, براتيالاردىڭ ٸشٸنەن دەدٸ. قىزىمدى كٷيەۋگە بەرەمٸن دەگەننەن كەيٸن قاتتى ويلانا باستادىم», – دەدٸ قالا تۇرعىنى.
دٸني-راديكالدى كٶزقاراستىڭ جاقتاۋشىسىنان بٷگٸندە ٸرگەسٸن اۋلاق سالعان اقمولا وبلىسىنىڭ تۇرعىنى دا وسىعان دەيٸن جىلدار بويى تٶزٸپ كەلگەن قورلىقتى جاسىرماي ايتتى. سٶزٸنشە, وتاعاسى كەلٸنشەگٸنە ادام ساناتىندا ەمەس, مٷلٸك رەتٸندە قاراعان. ودان قالسا, تەرٸس دٸني اعىمدى ناسيحاتتاۋشىلاردىڭ جازباسىن وقىپ, ولاردى پٸر تۇتقان.
«بٸلۋٸمشە, سەلەفيتتەر ادامداردى ٶز اعىمىنا شاقىرادى. "بٸز ساعان تەك جاقسىلىق ويلايمىز, بۇل - ناعىز دٸن, سەن بٸزگە باۋىرسىڭ, سەنٸ اللا رازىلىعى ٷشٸن جاقسى كٶرەمٸز" دەيدٸ. مۇنداي كٶركەم سٶزدەرمەن ٶزٸنە سەنٸمسٸز جەنە دٸني ساۋاتى جوق ادامداردى باۋراپ الادى. جۇبايىمنىڭ 2 جوعارى بٸلٸمٸ بار. ول تەرٸس اعىمعا قالاي ەرٸپ كەتتٸ? ەلٸ كٷنگە دەيٸن تٷسٸنبەيمٸن», – دەدٸ تۇرعىن.
تەولوگتىڭ ايتۋىنشا, مۇنداي دٸني باعىتتا ناسيحات جٷرگٸزەتٸندەردٸڭ دەنٸ تەرٸس اعىمعا ٷگٸتتەيدٸ. تٷرلٸ ارگۋمەنتتەر كەلتٸرٸپ ادام ساناسىن ۋلايدى. ونىڭ استارىندا مٸندەتتٸ تٷردە ٶزٸندٸك ميسسييا جاتىر.
«ينتەرنەت دامىعان زاماندا Telegram, YouTube, تٸپتٸ Tiktok كانالداردى شەيحسىماقتار, ۇستازسىماقتار پايدالانىپ جاتىر. مەسەلەن, بۇرىن ولار سۋرەتكە, ۆيدەوعا تٷسۋ حارام دەپ, تەك قاجەت جاعدايعا عانا رۇقسات بەرەتٸن. فوتو-ۆيدەوعا تٷسپەيتٸن. قازٸرگٸ تاڭدا ٶزدەرٸ ەلەمجەلٸدە جٷر.تٷرلٸ كانالدار اشىپ, جۇمىس ٸستەپ جاتىر. 2004, 2005, 2006 جىلدارداعى يدەولوگييانىڭ ٶتە كٷشتٸ بولعانى سونشالىق, بٷگٸنگٸ تاڭدا ەلٸ كٷنگە دەيٸن سونىڭ سالدارىمەن كٷرەسٸپ جاتىرمىز», – دەدٸ تەولوگ رۋسلان قايىرگەلدٸ.
ال «نە مولچي» قورىنىڭ جەتەكشٸسٸ دينا سمايلوۆا دەسترۋكتيۆتٸ دٸني اعىمعا ٷگٸتتەيتٸن كونتەنتتٸڭ سوڭعى جىلدارى بەلەڭ العانىن جوققا شىعارمايدى. ولارعا قارسى كٷرەس جٷرگٸزۋ دە وڭاي شارۋا ەمەس. ولارعا ەرگەندەر قاتارى ارتپاسا, كەمٸمەيدٸ.
«مىسالى, بٸزگە كٷنٸنە ەيەلدەردەن ورتا ەسەپپەن 40-قا جۋىق حات تٷسٸپ جاتادى. ونىڭ 80-90 پايىزى تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق تۋرالى. بٸزگە جىلىنا شامامەن 10 مىڭنان استام حابارلاما تٷسسە, سونىڭ جارتىسى مٸندەتتٸ تٷردە «دٸنگە» قاتىستى بولادى», – دەدٸ «نەمولچي» قورىنىڭ پرەزيدەنتٸ دينا سمايلوۆا.
الماتى قالالىق دٸن ٸستەرٸ باسقارماسىنا جىل باسىنان بەرٸ 2 ەيەل جٷگٸنگەن. ولارعا پسيحولوگييالىق كٶمەك كٶرسەتٸلٸپ, ارنايى وڭالتۋ ورتالىعىنا جٸبەرٸلگەن. بٷگٸندە تەولوگتار ساناسى ۋلانىپ ٷلگەرگەندەرگە دەراديكاليزاتسييا جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ تە جاتىر. يمامدار مەن دٸنتانۋشىلار دٸني ساۋاتىن ارتتىرعىسى كەلگەندەردٸ اباي بولۋعا شاقىرىپ, قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسى رەسمي تٷردە بەكٸتكەن دەرەككٶزدەرگە جٷگٸنۋگە شاقىرادى.