فوتو: senate.parlam.kz
قازاقستاندا ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر ليدەرلەرٸنٸڭ سەزٸ العاش رەت 2003 جىلعى 23-24 قىركٷيەكتە شاقىرىلدى.
سەزدٸڭ نەگٸزگٸ ماقساتى ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەردەن جالپى ادامزاتتىق باعدارلاردى ٸزدەۋ, دٸنارالىق سۇحباتتى جٷزەگە اسىرۋ مەن كەلٸسٸلگەن شەشٸمدەردٸ قابىلداۋ ماقساتىندا تۇراقتى نەگٸزدە قىزمەت اتقاراتىن حالىقارالىق كونفەسسيياارالىق ينستيتۋتتىڭ جۇمىس ٸستەۋٸن قامتاماسىز ەتۋ بولىپ تابىلادى.
قازٸرگٸ قازاقستاندىق قوعام تۇراقتىلىعىنىڭ باستى فاكتورلارىنىڭ بٸرٸ دٸنارالىق جەنە ەتنوسارالىق تاتۋلىقتى دامىتۋ. بۇل ٶز كەزەگٸندە ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ بولىپ تابىلادى. بٸزدٸڭ قوعامنىڭ دامۋى – ەلٸمٸزدٸڭ كەز كەلگەن ازاماتىنىڭ كٶزقاراستارى مەن نانىمدارىنا تٶزٸمدٸلٸك جەنە قۇرمەتپەن قاراۋعا نەگٸزدەلگەن. وسىلايشا قازاقستان ۇلتارالىق جەنە دٸنارالىق تاتۋلىقتىڭ ٶزٸندٸك قايتالانباس ٷلگٸسٸن قابىلداعان. ەلٸمٸزدە ٷش جىل سايىن ٶتكٸزٸلەتٸن سەزد وسىعان دەلەل.
قازاقستان سەزدٸ ٶتكٸزۋدە بەيبٸتشٸلٸكتٸ, كەلٸسٸم مەن تٶزٸمدٸلٸكتٸ ادامزات ٶمٸرٸنٸڭ اينىماس قاعيداتتارى دەپ ساناۋعا; دٸندەر, كونفەسسييالار, ۇلتتار مەن ەتنوستار اراسىندا ٶزارا قۇرمەت پەن تٶزٸمدٸلٸككە قول جەتكٸزۋگە; ادامداردىڭ دٸني سەزٸمدەرٸن قاقتىعىستار مەن ەسكەري ەرەكەتتەردٸ ٶرشٸتۋ ماقساتىندا پايدالانۋعا جول بەرمەۋگە باسىمدىق بەرەدٸ.
جالپى فورۋمنىڭ ماقساتى - دٸنارالىق جەنە كونفەسسيياارالىق سۇحبات دەستٷرلەرٸن دٸنارالىق سەز تٷرٸندە نىعايتۋ, دٸندەر مەن مەدەنيەتتەر, ٶركەنيەتتەر اراسىنداعى ديالوگتى ٸلگەرٸلەتۋگە باعىتتالعان بارلىق حالىقارالىق ۇيىمدار مەن قۇرىلىمدارمەن ىنتىماقتاستىق پەن ٶزارا ٸس-قيمىل جاساۋ, زايىرلى جەنە دٸني باق-تاردى, جاستار بٸرلەستٸكتەرٸن, عىلىمي جەنە شىعارماشىلىق زييالى قاۋىم ٶكٸلدەرٸن تارتا وتىرىپ, ەرتٷرلٸ مەدەنيەتتەر مەن دٸندەر ٶكٸلدەرٸنٸڭ سۇحباتىن كەڭەيتۋ, دٸني قاۋىمداستىقتار اراسىندا سىيلاستىق پەن ٶزارا تٷسٸنٸستٸكتٸ ورنىقتىرۋ جەنە تەرەڭدەتۋ, ٶشپەندٸلٸك پەن ەكسترەميزم يدەولوگيياسىنا قارسى تٶزٸمدٸلٸك پەن ٶزارا قۇرمەت مەدەنيەتٸن دامىتۋ, دٸندەردٸڭ قاراما-قايشىلىعىندا جەنە تەولوگييالىق داۋلاردى ودان ەرٸ ساياساتتاندىرۋدا, سونداي-اق دٸننٸڭ بەدەلٸن تٷسٸرۋگە ەرەكەتتەنۋدەن كٶرٸنەتٸن «ٶركەنيەتتەر قاقتىعىسى» تەزيستەرٸنٸڭ باسىم بولۋىنا جول بەرمەۋ.
استانا قالاسىندا 2022 جىلى ٶتكەن ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر ليدەرلەرٸنٸڭ جەتٸنشٸ سەزٸنە يسلام, حريستيان, يۋدايزم, بۋدديزم, سينتويزم, داوسيزم جەنە باسقا دا دەستٷرلٸ دٸندەردٸڭ باسشىلارى مەن كٶرنەكتٸ ٶكٸلدەرٸ قاتىستى.
سەزدٸڭ ديالوگ الاڭدارىندا دٸني قاۋىمداستىقتاردىڭ رۋحاني جاقىنداسۋى بويىنشا مازمۇندى جەنە مازمۇندى ەڭگٸمە ٶتتٸ, نەتيجەسٸندە بٸرلەسكەن دەكلاراتسييالار مەن حالىقتار مەن ٷكٸمەتتەرگە ٷندەۋلەر قابىلداندى.
سەزد اياسىندا «دٸندەردٸڭ قازٸرگٸ ەلەمدەگٸ رۋحاني جەنە مورالدىق قۇندىلىقتاردى نىعايتۋداعى دٸندەردٸڭ رٶلٸ», «بٸلٸم مەن دٸني اعارتۋدىڭ دٸندەر مەن مەدەنيەتتەردٸڭ سىيلاستىقتا قاتار ٶمٸر سۇرۋ جەنە بەيبٸتشٸلٸك پەن كەلٸسٸمدٸ نىعايتۋداعى رٶلٸ», «دٸني ليدەرلەر مەن مەملەكەت قايراتكەرلەرٸنٸڭ جاھاندىق دٸنارالىق ديالوگ پەن بەيبٸتشٸلٸكتٸ ٸلگەرٸلەتۋگە, ەكسترەميزمگە, راديكاليزمگە جەنە تەرروريزمگە قارسى ٸس-قيمىلعا قوسقان ٷلەسٸ», «ەيەلدٸڭ قازٸرگٸ قوعامنىڭ ەل-اۋقاتى مەن تۇراقتى دامۋىنا قوسقان ٷلەسٸ جەنە ەيەلدەردٸڭ ەلەۋمەتتٸك مەرتەبەسٸن قولداۋداعى دٸني قوعامداستىقتاردىڭ رٶلٸ» اتتى ٶزەكتٸ تاقىرىپتار بويىنشا جۇمىستار اتقارىلدى.قورىتىندىلاي كەلە, جوعارىدا قوزعالعان تاقىرىپتار اياسىندا ايتىلعان ۇسىنىستار مەن باستامالار ەلەمدٸ الاڭداتىپ وتىرعان مەسەلەلەردٸڭ شەشٸمٸن تابۋعا كٶمەكتەسەدٸ جەنە ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر كٶشباسشىلارىنىڭ بەيبٸتشٸلٸكتٸ ساقتاۋ جايلى تۇجىرىمدارى ورىندى دەپ سانايمىن. وسىنداي ماڭىزى جوعارى ٸس-شارانى ٶتكٸزۋ ەلٸمٸز ٷشٸن ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك جەنە مەرتەبە. ەلٸمٸز دٸنارالىق تاتۋلىقتىڭ قازاقستاندىق ٷلگٸسٸن حالىقارالىق ساحنادا مويىنداتتى.
باتىس قازاقستان وبلىسى
دٸن ٸستەرٸ باسقارماسىنىڭ باسشىسى م. رامانكۋلوۆ
