فوتو: dw.com
اقش مەسكەۋدٸ ستراتەگييالىق شابۋىل قارۋلارىن شەكتەۋ تۋرالى شارت ەرەجەلەرٸن ورىنداۋدان اينىپ, تەكسەرۋگە رۇقسات بەرمەي وتىر دەپ ايىپتادى. بۇل تۋرالى ازاتتىق راديوسى حابارلادى.
اقش مەملەكەتتٸك دەپارتامەنتٸ مەلٸمدەمەسٸندە "رەسەيدٸڭ تەكسەرۋ قىزمەتٸنە كٶمەكتەسۋدەن باس تارتۋى اقش-قا كەلٸسٸم بويىنشا ماڭىزدى قۇقىقتاردى جٷزەگە اسىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرمەيدٸ جەنە امەريكا مەن رەسەيدٸڭ يادرولىق قارۋدى باقىلاۋ مٷمكٸندٸگٸنە قاتەر تٶندٸرەدٸ" دەپ جازعان.
اقش مەملەكەتتٸك دەپارتامەنتٸ ٶكٸلٸنٸڭ ايتۋىنشا, رەسەيدٸڭ ەلٸ دە شارتقا ورالۋىنا مٷمكٸندٸگٸ بار. "ۆاشينگتون ونىمەن بۇرىنعىشا شارت بويىنشا جۇمىس ٸستەۋگە دايىن" دەدٸ دەپارتامەنت ٶكٸلدەرٸ.
مەسكەۋ مەن ۆاشينگتون New START كەلٸسٸمٸ بويىنشا تەكسەرۋدٸ جالعاستىرۋ تۋرالى كەلٸسسٶزدٸ قاراشادا جٷرگٸزۋٸ كەرەك بولعان. بٸراق رەسەي كەزدەسۋدٸ شەگەرگەن جەنە تاراپتار ەلٸ كٷنگە دەيٸن جاڭا مەرزٸم بەلگٸلەگەن جوق.
Reuters-تٸڭ جازۋىنشا, اتالعان شارت قىرعيقاباق سوعىسى اياقتالعالى بەرگٸ ەكٸ ەلدٸڭ يادرولىق قارۋىن باقىلاۋعا ارنالعان ماڭىزدى تەتٸك سانالادى. New START 2011 جىلى كٷشٸنە ەنگەن جەنە 2021 جىلى تاعى بەس جىلعا سوزىلعان. ول اقش پەن رەسەيدٸڭ يادرولىق وقتۇمسىقتارىنىڭ سانىن شەكتەپ وتىرادى.
رەسەي مەن اقش-تىڭ يادرولىق ارسەنالى ەلەمدەگٸ يادرولىق وقتۇمسىقتاردىڭ جالپى سانىنىڭ 90 پايىزىنداي بولادى. رەسەيدٸڭ ۋكرايناعا باسقىنشىلىعى باستالعالى بەرٸ مەسكەۋ مەن ۆاشينگتوننىڭ قارىم-قاتىناسى كەيٸنگٸ 20-30 جىل ٸشٸندە بولىپ كٶرمەگەن تٶمەن دەڭگەيگە تٷستٸ. بۇل امەريكا پرەزيدەنتٸ دجو بايدەن ەكٸمشٸلٸگٸنە رەسەيمەن اراداعى كەلٸسٸمدەردٸ ساقتاپ, جالعاستىرۋدى قيىنداتىپ جٸبەرۋٸ مٷمكٸن.
تامىز ايىندا مەسكەۋ باتىستىڭ باسقىنشىلىقتان كەيٸن سالعان شەكتەۋلەرٸن العا تارتىپ, جوعارىدا اتالعان كەلٸسٸم اياسىندا تەكسەرۋ جٷرگٸزۋ بويىنشا ەرٸپتەستٸكتٸ توقتاتقان. دەگەنمەن رەسەي بيلٸگٸ بۇرىنعىشا كەلٸسٸمنٸڭ شارتتارىن ورىنداۋعا قۇلىقتى ەكەنٸن جەتكٸزگەن.
رەسەي بيلٸگٸ باتىس ەلدەرٸن ۋكرايناداعى جاعدايدى ۋشىقتىردى دەپ ايىپتايدى. رەسەيدەگٸ شەنەۋنٸكتەردٸڭ كەيبٸرٸ "يادرولىق قارۋ پايدالانامىز" دەپ اشىق قوقان-لوقى كٶرسەتكەن.
وسى اپتادا رەسەي اقش-قا كەلٸسٸمنٸڭ مەرزٸمٸ 2026 جىلى بٸتۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن ەسكەرتٸپ, قايتا ۇزارتىلمايتىنىن ايتقان. سەبەبٸ, مەسكەۋدٸڭ تٷسٸندٸرۋٸنشە, ۆاشينگتون "ستراتەگييالىق سوققى" جاسايىن دەپ وتىر.
