قر ەدٸلەت مينيسترلٸگٸ تٸركەۋ قىزمەتٸ جەنە زاڭ قىزمەتٸن ۇيىمداستىرۋ دەپارتامەنتٸ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى راحات جٷنٸسوۆ قىلمىستىق پروتسەستەگٸ تاراپتاردىڭ جارىسپالىلىعى جٶنٸندە پٸكٸر بٸلدٸردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ٸس-قيمىل كەزەڭٸ» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ اسپەكتٸلەرٸنٸڭ بٸرٸ – ازاماتتاردىڭ مٷددەلەرٸن قورعاۋدا ەدٸلەتتٸ مەملەكەت قۇرۋ. پرەزيدەنت بەيتاراپ جەنە ەدٸل سوت تٶرەلٸگٸنە قول جەتكٸزۋ ٷشٸن ادۆوكات پەن پروكۋروردى تەڭ قۇقىقپەن قامتاماسىز ەتۋ قاجەتتٸگٸن ايتتى. قىلمىستىق پروتسەستە ازاماتتاردى قورعاۋدى ساپالى قامتاماسىز ەتۋ ەلدەگٸ زاڭ ٷستەمدٸگٸنٸڭ ماڭىزدى كريتەرييلەرٸنٸڭ بٸرٸ بولىپ سانالادى», - دەدٸ ر. جٷنٸسوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, قر قىلمىستىق ٸس جٷرگٸزۋ كودەكسٸنٸڭ (قٸجك) نورمالارىندا قىلمىستىق سوت ٸسٸن جٷرگٸزۋ ايىپتاۋ جەنە قورعاۋ تاراپتارىنىڭ جارىسپالىلىعى مەن تەڭ قۇقىلىعى قاعيداتى نەگٸزٸندە جٷزەگە اسىرىلاتىنى رەگلامەنتتەلگەن.
«قىلمىستىق سوت ٸسٸن جٷرگٸزۋدە ايىپتاۋ جەنە قورعاۋ تاراپتارىنىڭ قۇقىقتارى قٸجك نورمالارىمەن بەكٸتٸلگەن. تەۋەلسٸزدٸك العان سەتتەن بەرگٸ نورما شىعارۋ جەنە تۇراقتى قۇقىقتىق جٷيە قۇرۋ سالاسىنداعى جەتٸستٸكتەرگە قاراماستان, ەلدە ٷنەمٸ تالداۋ, ولقىلىقتاردى جويۋ, سونىڭ ٸشٸندە قىلمىستىق سوت ٸسٸن جٷرگٸزۋدٸ ايقىندايتىن زاڭنامانى دامىتۋ قاجەتتٸگٸ تۋىنداپ وتىر. تەجٸريبە كٶرسەتٸپ وتىرعانداي, قىلمىستىق سوت ٸسٸن جٷرگٸزۋ تاراپتارى ٶزارا ايرىقشا ارتىقشىلىقتارعا يە. مىسالى, ٸسكە جاڭادان كٸرٸسكەن ادۆوكاتقا ول ٸسكە دەيٸنگٸ سوت تالقىلاۋىندا جاسالعان كەز كەلگەن ەرەكەتتٸ قايتالاۋ تۋرالى قۇقىق بەرٸلدٸ (قٸجك 336-بابىنىڭ 3-بٶلٸگٸ). ال ٸسكە كٸرٸسكەن جاڭا پروكۋرورعا مۇنداي قۇقىق بەرٸلمەگەن (قٸجك 337-بابىنىڭ 3-بٶلٸگٸ). بۇل رەتتە ادۆوكاتتىڭ قۇقىقتارىن كەڭەيتۋ – ەڭ الدىمەن, ازاماتتاردىڭ كونستيتۋتسييالىق قۇقىقتارىن قامتاماسىز ەتۋ, ەدٸل سوت تٶرەلٸگٸنە مٷمكٸندٸك بەرۋ ەكەنٸن تٷسٸنۋ ماڭىزدى», - دەيدٸ زاڭگەر.
وسىعان بايلانىستى, سوت پروتسەسٸندە ادۆوكات پەن پروكۋرور قۇقىقتارىنىڭ تەڭدٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا «قر كەيبٸر زاڭنامالىق اكتٸلەرٸنە ادۆوكاتتىق قىزمەت جەنە زاڭ كٶمەگٸ مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى ەزٸرلەندٸ.
زاڭ جوباسىندا ادۆوكاتتىڭ قۇقىقتارىن كەڭەيتەتٸن نورمالار قاراستىرىلعان:
- قىلمىستىق ٸسكە قاتىستى اقپاراتتى بٸلۋٸ ىقتيمال ادامنىڭ ەرٸكتٸ كەلٸسٸمٸمەن سۇراۋ سالۋ قۇقىعى;
- سوت ساراپتامالارىن تاعايىنداۋ جەنە جٷرگٸزۋ;
- ونىڭ قاتىسۋىمەن كەز كەلگەن ٸس جٷرگٸزۋ بارىسىندا كليەنتكە قىسقاشا كەڭەس بەرۋ مٷمكٸندٸگٸ;
- قىلمىستىق ٸس بويىنشا ٸس جٷرگٸزۋ قۇجاتتارىنىڭ كەڭەيتٸلگەن شەڭبەرٸنە قولجەتٸمدٸلٸك, بۇل رەتتە ادۆوكات قىلمىستىق ٸسكە كٸرگەن سەتتەن باستاپ بٸرقاتار ٸس جٷرگٸزۋ قۇجاتتارىمەن تانىسۋعا قۇقىلى بولادى;
- قىلمىستىق ٸستٸ تەرگەۋ بارىسىندا بٸرقاتار نەگٸزگٸ ٸس جٷرگٸزۋ قۇجاتتارىنىڭ كٶشٸرمەلەرٸن الۋ;
- ادۆوكاتتىڭ سۇراۋى بويىنشا مامان قورىتىندىسىن شارتتىق نەگٸزدە الۋدىڭ قىلمىستىق-پروتسەستٸك نىسانى رەتتەلدٸ;
- حالىققا جارييالاناتىن ٸس جٷرگٸزۋ قۇجاتتارىنىڭ (مەلٸمەتتەرٸنٸڭ) تٸزبەسٸ انىقتالدى.
«دەگەنمەن, تاراپتاردىڭ ٶكٸلەتتٸكتەرٸن كەڭەيتۋ – ازاماتتار ٷشٸن تولىققاندى قورعاي الۋدىڭ كەپٸلٸ ەمەس. تيٸستٸ بٸلٸكتٸلٸك, كەسٸبي دايىندىق دەڭگەيٸن ٷنەمٸ ارتتىرۋ, جەكە قاسيەتتەرٸن دامىتۋ, جاۋاپكەرشٸلٸكتٸڭ جوعارى دەڭگەيٸ جەنە زاڭ ٷستەمدٸگٸ قاعيداتتارىن ساقتاۋ بەيتاراپ جەنە ەدٸل سوت تٶرەلٸگٸنە قول جەتكٸزۋدٸڭ اجىراماس بٶلٸگٸ بولادى», - دەيدٸ راحات جٷنٸسوۆ.
