ٷكٸمەتتٸڭ باسپاسٶز ورتالىعىندا ٶتكەن بريفينگ بارىسىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ مارات شورانوۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2020 جىلعى 1 قىركٷيەكتەگٸ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ٸس-قيمىل كەزەڭٸ» اتتى قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىنىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى نەگٸزگٸ ەرەجەلەرٸ تۋرالى ايتىپ بەردٸ, دەپ حابارلايدى primeminister.kz سايتى.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى 11 مٸندەتتٸ ايقىنداپ بەردٸ.
بٸرٸنشٸ مٸندەت
كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنىڭ تارالۋىنا قارسى ٸس-شارالارعا قاتىسقان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸن ماتەريالدىق تۇرعىدا ىنتالاندىرۋعا ارنالعان ەلەۋمەتتٸك ٷستەماقى 2020 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن تٶلەنەدٸ. ناۋرىز بەن شٸلدە ايى ارالىعىندا ماماندارعا ٷش قاۋٸپتٸلٸك توبى بويىنشا ىنتالاندىرۋ رەتٸندە جالپى 59,7 ملرد تەڭگە تٶلەندٸ. قوسىمشا 150 ملرد تەڭگە بٶلٸنەدٸ. تيٸستٸ ەسەپتەر قارجى مينيسترلٸگٸنە جٸبەرٸلدٸ.
«مينيستردٸڭ ٷستەمەاقى بەرۋ تۋرالى بۇيرىعىنا سەۋٸر ايىندا قول قويىلدى. سول سەتتەن باستاپ ينفەكتسييانىڭ اعىمى مەن تارالۋ سيپاتى ايتارلىقتاي ٶزگەردٸ. ەگەر پاندەمييانىڭ باستاپقى كەزەڭٸندە بٸزدە كوروناۆيرۋستىڭ سىرتتان كەلۋ جاعدايلارى كٶبٸرەك بولسا, جازدىڭ ورتاسىندا ەل ٸشٸندە ۆيرۋس كٶپتەپ تارالا باستادى, سەيكەسٸنشە COVID-19 سالدارىنا تٸكەلەي قارسى تۇرۋعا قاتىسقان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ سانى ەدەۋٸر ارتتى», — دەدٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ.
ەگەر 2020 جىلعى ناۋرىز ايىندا وسى جۇمىسقا قاتىسقان مامان سانى 23 مىڭعا جۋىق بولسا, شٸلدە ايىندا بۇل سان شامامەن 82 مىڭ مەديتسينا قىزمەتكەرٸن قۇرادى.
ۋاقىت ٶتە كەلە بۇل جۇمىسقا ۆەدومستۆودان تىس مەديتسينالىق ۇيىمدار (قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ جەنە باسقا دا كٷش قۇرىلىمدارى مەن ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ گوسپيتالدارى), ەسكەري-مەديتسينالىق, سوت-مەديتسينالىق بٶلٸمشەلەردٸڭ قىزمەتكەرلەرٸ تارتىلدى. شٸلدەدەن باستاپ 3,5 مىڭنان استام موبيلدٸ بريگادا جۇمىس ٸستەيدٸ, ولاردىڭ قىزمەتكەرلەرٸ دە كوروناۆيرۋسپەن كٷرەس جۇمىستارىنا تارتىلدى.
ەكٸنشٸ مٸندەت
مەملەكەت باسشىسى سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق قىزمەت ماماندارى مەن دەرٸگەرلەردٸڭ جالاقىسىن وسى جىلدان باستاپ كەزەڭ-كەزەڭٸمەن ارتتىرۋ جەنە 2023 جىلعا قاراي ورتاشا جالاقىنى ەكٸ ەسە ارتتىرۋ مٸندەتٸن قويدى.
«2021-2023 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭ جوباسىندا وسى شىعىستار قاراستىرىلعان.
2021 جىلى 247 مىڭ مەديتسينا قىزمەتكەرٸنٸڭ جالاقىسىن كٶتەرۋگە جۇمسالاتىن شىعىنداردىڭ جالپى سوماسى 223 ملرد تەڭگەنٸ, 2022 جىلى — 362 ملرد تەڭگەنٸ, 2023 جىلى — 557 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايدى.
ٷشٸنشٸ مٸندەت
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ حالىقتىڭ دەلەلدەنگەن تيٸمدٸلٸگٸ بار دەرٸلٸك پرەپاراتتارعا قاجەتتٸلٸگٸن ەسكەرە وتىرىپ, يندۋسترييا جەنە يننوۆاتسييالىق دامۋ مينيسترلٸگٸنە حالىقارالىق ستاندارتتارعا سەيكەس وتاندىق فارماتسەۆتيكالىق جەنە مەديتسينالىق ٶنەركەسٸپتٸ دامىتۋ بويىنشا ۇسىنىستار ەنگٸزەدٸ.
«وتاندىق تاۋار ٶندٸرۋشٸلەردە ەل ٸشٸندە ٶندٸرٸلەتٸن بازالىق دەرٸلەردٸڭ تٸزٸمٸ انىقتالادى», — دەدٸ م. شورانوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, جىل سايىن بٸرىڭعاي ديستريبيۋتوردان دەرٸ-دەرمەكتەردٸ ساتىپ الۋدا وتاندىق تاۋار ٶندٸرۋشٸلەردٸڭ ٷلەسٸ ارتىپ كەلەدٸ, بۇل جالپى كٶلەمنٸڭ 30%-ىن قۇرايدى, 2024 جىلعا قاراي 80%-عا دەيٸن ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ فارماتسەۆتيكالىق ٶندٸرٸستٸ قولداۋ جەنە دامىتۋ ەرٸ يمپورتقا تەۋەلدٸلٸكتٸ تٶمەندەتۋ ماقساتىندا 10 جىلعا دەيٸنگٸ مەرزٸمگە دەرٸلٸك زاتتاردى جەتكٸزۋدٸڭ ۇزاق مەرزٸمدٸ شارتتارىن جاساسۋ ارقىلى وتاندىق تاۋار ٶندٸرۋشٸلەردٸ قولداۋدا.
بٷگٸنگٸ تاڭدا 32 وتاندىق تاۋار ٶندٸرۋشٸلەرمەن 3 600 دەرٸ-دەرمەك جەنە مەديتسينالىق بۇيىم اتاۋىن جەتكٸزۋگە جاسالعان 63 ۇزاق مەرزٸمدٸ شارت ەرەكەت ەتٸپ تۇر.
پاندەمييا كەزەڭٸندە وتاندىق حيمفارم, نوبەل ٶندٸرۋشٸلەرٸ, مەديتسينالىق بۇيىمدار ٶندٸرۋشٸلەرٸ جەنە ت. ب. ٶندٸرٸستٸك قۋاتتىلىقتى ەدەۋٸر ارتتىردى (ازيتروميتسين مەن لەۆوفلوكساتسين سەكٸلدٸ كوروناۆيرۋستى ەمدەۋدە سۇرانىسقا اسا يە پرەپاراتتار ٶندٸرٸسٸ ارتتى). مەديتسينالىق ماسكالار مەن قورعانىش كوستيۋمدەرٸن ٶندٸرۋشٸلەردٸڭ سانى 6-دان 15-كە دەيٸن ارتتى, سونداي-اق دەرٸلٸك زاتتاردىڭ قوسىمشا 50-دەن استام تٷرٸن شىعارۋ جوسپارلانۋدا.
سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ نارىعىنا دەرٸلٸك زاتتار مەن مەديتسينالىق بۇيىمداردىڭ شىعۋىن جەدەلدەتۋ ماقساتىندا دەرٸلٸك زاتتاردى مەملەكەتتٸك تٸركەۋ كەزٸندە كٷنتٸزبەلٸك 70 كٷنگە دەيٸن, ال مەديتسينالىق بۇيىمدار ٷشٸن 5 جۇمىس كٷنٸنە دەيٸن جەدەلدەتٸلگەن ساراپتاما جٷرگٸزۋ قاراستىرىلعان.
تٶرتٸنشٸ مٸندەت
قازٸرگٸ ۋاقىتتا ٶڭٸرلەر ەكٸمدٸكتەرٸ 12 مودۋلدٸك جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىن سالۋدىڭ جەنە ەكٸ اۋرۋحانانى وسى جىلدىڭ قازان ايىندا پايدالانۋعا بەرە وتىرىپ, قايتا جاڭارتۋدىڭ بەلسەندٸ فازاسىنا كٸرٸستٸ.
بۇل جۇمىس پاندەمييانىڭ ىقتيمال ەكٸنشٸ تولقىنىنا دايىندىق شەڭبەرٸندە جٷرگٸزٸلۋدە جەنە ەل حالقىن ۋاقىتىلى جەنە ساپالى كٶمەكپەن قامتاماسىز ەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. قازٸرگٸ زامانعى جابدىقتارمەن جاراقتاندىرىلعان قوسىمشا 2 700 ينفەكتسييالىق تٶسەك ورنى بولادى. قارجىلاندىرۋ جقجك جەنە جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبٸنەن كٶزدەلگەن.
بەسٸنشٸ مٸندەت
2025 جىلعا قاراي ەل ٶڭٸرلەرٸندە مجە ەسەبٸنەن زاماناۋي 20 ٸرٸ مەديتسينالىق ورتالىق قۇرىلادى. بۇل حالىقارالىق ساپا تالاپتارىنا سەيكەس حالىققا جوعارى تەحنولوگييالىق مەديتسينالىق كٶمەكتٸڭ بارلىق تٷرٸن كٶرسەتەتٸن, سونداي-اق تٶسەك ورىن قورىن 50% جاڭارتۋدى قامتاماسىز ەتەتٸن كٶپبەيٸندٸ اۋرۋحانالار. شامامەن 1,5 ترلن تەڭگە ينۆەستيتسييا تارتىلادى. سونداي-اق «حالىق دەنساۋلىعى جەنە دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸ تۋرالى» كودەكسكە سەيكەس, بٸز ۇلتتىق وپەراتور قۇرۋ تۋرالى ٷكٸمەت قاۋلىسىنىڭ جوباسىن ەنگٸزەمٸز.
التىنشى مٸندەت
2021 جىلعى جەلتوقسان ايىنىڭ سوڭىنا قاراي نۇر-سۇلتان جەنە الماتى قالالارىندا 500 تٶسەك ورنىمەن ينفەكتسييالىق اۋرۋلار بويىنشا 2 كٶپبەيٸندٸ عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى سالىنادى.
بۇل قازٸرگٸ جەنە ىقتيمال ەپيدەميولوگييالىق قاۋٸپ-قاتەرلەرگە ۋاقىتىلى دەن قويۋعا, عىلىمي-تەحنيكالىق ەلەۋەتتٸ شوعىرلاندىرۋعا, سونداي-اق ينفەكتسييالىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸ ساقتاۋ جٶنٸندەگٸ ٷزدٸك ەلەمدٸك پراكتيكالاردى ەل ٶڭٸرلەرٸنە تاراتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
جەتٸنشٸ مٸندەت
مەملەكەت باسشىسى العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كٶمەكتٸ ۇيىمداستىرۋ تەسٸلدەرٸن تٷبەگەيلٸ قايتا قاراۋدى تاپسىردى.
مينيسترلٸك قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا مەديتسينالىق-سانيتارييالىق كٶمەك كٶرسەتۋدٸ جاقسارتۋ جٶنٸندەگٸ 2021-2023 جىلدارعا ارنالعان تيٸستٸ جوسپاردى ەزٸرلەيدٸ, وعان العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارييالىق كٶمەكتٸڭ, ەڭ الدىمەن, اۋىل تۇرعىندارىنا قولجەتٸمدٸلٸگٸن جاقسارتۋ جٶنٸندەگٸ ٸس-شارالار كٸرەدٸ.
«بٸز فەلدشەرلٸك-اكۋشەرلٸك پۋنكتتەر مەن دەرٸگەرلٸك امبۋلاتورييالاردىڭ جۇمىس ٸستەۋٸن قامتاماسىز ەتۋ تەسٸلدەرٸن قايتا قاراپ, ولاردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن نىعايتۋ جەنە كادرلىق قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا شارالار قولدانامىز. كەشەندٸ اۋديت جٷرگٸزٸلەدٸ, جاڭا فەلدشەرلٸك-اكۋشەرلٸك پۋنكتتەردٸ, دەرٸگەرلٸك امبۋلاتورييالاردى سالۋ جەنە جۇمىس ٸستەپ تۇرعاندارىن جٶندەۋ بويىنشا ۇسىنىستار ەنگٸزٸلەدٸ», — دەپ اتاپ ٶتتٸ م. شورانوۆ.
سەگٸزٸنشٸ مٸندەت
مەديتسينالىق كٶمەكتٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن جاقسارتۋ تەتٸكتەرٸنٸڭ بٸرٸ شالعاي ٶڭٸرلەر ٷشٸن كٶلٸك مەديتسيناسىن ودان ەرٸ دامىتۋ بولادى. اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەر ٷشٸن اۆتوبۋس بازاسىندا 100 جىلجىمالى مەديتسينالىق كەشەن ساتىپ الىنادى. قولدا بار جمك پاركٸن ەسكەرە وتىرىپ, اۋداندىق اۋرۋحانالاردىڭ قاجەتتٸلٸگٸ 100%-عا قامتىلادى.
«اتالعان جىلجىمالى كەشەندەر زاماناۋي مەديتسينالىق جابدىقتارمەن, سونىڭ ٸشٸندە ۋدز-جابدىقتارمەن, ەكگ, زەرتحانالىق اناليزاتورلارمەن, گينەكولوگييالىق زەرتتەۋلەرگە ارنالعان قاراۋ ايماقتارىمەن, تسيفرلىق رەنتگەن اپپاراتتارىمەن جەنە ت. ب. جابدىقتالادى. قازان ايىنان باستاپ اتالعان جمك ەلٸمٸزدٸڭ شالعاي ٶڭٸرلەرٸنە جەتكٸزٸلٸپ, جۇمىس ٸستەيتٸن بولادى», — دەپ اتاپ ٶتتٸ م. شورانوۆ.
توعىزىنشى مٸندەت
سونداي-اق 2020 جىلى جەدەل مەديتسينالىق جەردەم قىزمەتٸن «قدب-ليزينگ» اق ارقىلى وتاندىق ٶندٸرٸستٸڭ زاماناۋي سانيتارلىق اۆتوكٶلٸگٸمەن جاراقتاندىرۋ جوسپارلانعان. بارلىعى 1 167 بٸرلٸك جەتكٸزٸلەدٸ.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ جاو-مەن بٸرلەسٸپ, مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ جاراقتاندىرىلۋى مەن ينفراقۇرىلىمىنىڭ كەشەندٸ اۋديتٸن جٷرگٸزەدٸ. اۋديت نەتيجەلەرٸ بويىنشا ٷكٸمەتكە ۇسىنىستار ەنگٸزٸلەدٸ جەنە بيۋدجەتتٸك ٶتٸنٸم قالىپتاستىرىلادى. اۋىلداعى دەنساۋلىق ساقتاۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى (فەلدشەرلٸك-اكۋشەرلٸك پۋنكتتەر مەن دەرٸگەرلٸك امبۋلاتورييالاردى سالۋ جەنە جٶندەۋ قاجەتتٸلٸگٸن انىقتاۋ).
ونىنشى مٸندەت
دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى كادر ساياساتىنا قاتىستى ۇزاق مەرزٸمدٸ بولجام (10 جىلعا) ەزٸرلەنەدٸ, سونداي-اق ەپيدەميولوگ, ينفەكتسيونيست, رەانيماتولوگ, پۋلمونولوگ, كارديولوگ سەكٸلدٸ تاپشى مەديتسينا ماماندارىن كٶپتەپ دايارلاۋ قاراستىرىلعان.
ون بٸرٸنشٸ مٸندەت
«اڭساعان سەبي» باعدارلاماسى اياسىندا 2021 جىلدان باستاپ ەكو كۆوتاسى 7 ەسەگە ارتادى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىن ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەتتٸك باعدارلامالاردىڭ نىسانالى ينديكاتورلارى مەن كٶرسەتكٸشتەرٸنٸڭ سانىن قىسقارتۋ اياسىندا مينيسترلٸك قر دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىنا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزۋ بويىنشا تيٸستٸ ۇسىنىستار ەزٸرلەدٸ.
رەسەيلٸك كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينانى ساتىپ الۋ تۋرالى
م. شورانوۆ COVID-19-عا قارسى رەسەيلٸك ۆاكتسينانى ساتىپ الۋ تەرتٸبٸ تۋرالى تولىعىراق ايتىپ بەردٸ.
«رەسەيلٸك تٸكەلەي ينۆەستيتسييالار قورى مەن قازاقستاندىق “سق-فارماتسييا” جشس اراسىندا كەلٸسسٶزدەر جٷرگٸزٸلدٸ, ٶزارا تٷسٸنٸستٸك تۋرالى كەلٸسٸمگە قول قويىلدى, بۇل “سپۋتنيك V” رەسەيلٸك ٶندٸرٸسٸنٸڭ كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنىڭ تارالۋىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا قازاقستانعا ۆاكتسينالاردىڭ قاجەتتٸ كٶلەمٸن بٶلۋگە كەپٸلدٸك بەرەدٸ. الايدا, بۇل رەتتە, كەلٸسٸم قازاقستان اتالعان ۆاكتسينانى ساتىپ العان جاعدايدا كەپٸلدٸك بەرٸلگەن كٶلەمنەن باسقا قانداي دا بٸر مٸندەتتەمەلەردٸ قاراستىرمايدى», — دەپ تٷسٸندٸردٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ.
ول بۇل كەزەڭدە ۆاكتسينانىڭ قۇنى انىقتالماعانىن اتاپ ٶتتٸ.
«رەسەي تاراپى ۆاكتسينا نارىققا 2021 جىلعى قاڭتاردان ەرتە شىعا المايدى دەگەن ۇستانىمدى جەتكٸزدٸ, بٸراق ۆاكتسينانىڭ شىعۋ مەرزٸمٸ مەن ونىڭ الدىن-الا قۇنى ۆاكتسينا كلينيكالىق سىناقتاردىڭ بارلىق ساتىلارىنان ٶتكەننەن كەيٸن عانا انىقتالادى», — دەدٸ ول.
ۆاكتسينالار سانىنا كەلەر بولساق, قر دسم قازاقستاندىقتاردىڭ كوروناۆيرۋسقا قارسى يممۋنداۋدى 2 ملن دوزادان استام مٶلشەردە ساتىپ الۋعا الدىن الا قاجەتتٸلٸكتٸ انىقتادى, حالىقتىڭ وسال توپتارىنىڭ تٸزٸمٸ انىقتالدى: بالالار, ديسپانسەرلٸك ەسەپتە تۇرعان ەرەسەكتەر, جٷكتٸ ەيەلدەر, زەينەتكەرلەر, دەنساۋلىق ساقتاۋ جەنە بٸلٸم بەرۋ قىزمەتكەرلەرٸ.
جالپى العاندا, وسى باعىتتاعى جۇمىس جالعاسۋدا, بٸر مەزگٸلدە ۆاكتسيناتسييا مەن يممۋنداۋدىڭ جاھاندىق اليانسى ارقىلى Covax Facility بويىنشا كەلٸسسٶزدەر, سونداي-اق قىتاي شىعارعان «سينوۆاك» ۆاكتسيناسىن كلينيكالىق سىناۋدى بٸرلەسٸپ جٷرگٸزۋ تۋرالى كەلٸسسٶزدەر جٷرگٸزٸلۋدە, دەگەنمەن بۇل مەسەلە پىسىقتالۋ ساتىسىندا.
سونداي-اق م.شورانوۆ رەسەيلٸك ۆاكتسينانىڭ قازاقستاندىق ەزٸرلەمەلەردەن بولجامدى ايىرماشىلىقتارىن اتاپ ٶتتٸ.
«رەسەيلٸك “سپۋتنيك V” ۆاكتسيناسى – بۇل ادەنوۆيرۋستارعا ارنالعان ەكٸ سەراتيپكە نەگٸزدەلگەن تٸرٸ ۆەكتورلىق ۆيرۋس ۆاكتسينالارى تٷرٸندەگٸ پرەپارات. بۇل ۆاكتسينانىڭ بەلگٸلٸ بٸر قارسى كٶرسەتٸلٸمدەرٸ بار. سوزىلمالى جۇقپالى, رەسپيراتورلىق اۋرۋلارمەن قاتار, بۇل ۆاكتسينانى جٷكتٸ ەيەلدەرگە, ەمٸزۋ كەزەڭٸندە, سونداي-اق 18 جاسقا دەيٸنگٸ جەنە 60 جاستان اسقان ادامدارعا قابىلداۋعا بولمايدى. وسىلايشا, بۇل قارسى كٶرسەتٸلٸمدەر بٸزدٸڭ وتاندىق ۆاكتسينالارىمىزدان ايىرماشىلىعى, ەلٸمٸزدەگٸ ەلسٸز توپتاردى ەگۋدٸ ايتارلىقتاي شەكتەيدٸ», — دەدٸ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيستر.
م. شورانوۆ ەرٸكتٸلەر كوروناۆيرۋسقا قارسى قازاقستاندىق ۆاكتسينانى سىناۋعا قالاي قاتىسا الاتىندىعىن ايتتى.
ونىڭ ايتۋىنشا, كلينيكالىق سىناقتاردى ٶتكٸزۋ وسى زەرتتەۋ جٷرگٸزٸلەتٸن ەلدە تٷرلٸ رۇقسات قۇجاتتارىن الۋدى تالاپ ەتەتٸن, كٶپ ەڭبەكتٸ قاجەت ەتەتٸن جەنە كٷردەلٸ پروتسەسس. بٸرٸنشٸدەن, بيوەتيكالىق كوميسسييادان ٶتٸپ, دەرٸ-دەرمەكتەردٸ ساراپتاۋ ورتالىعىنان تٸركەۋ كۋەلٸگٸن الۋ قاجەت. سونىمەن بٸرگە بارلىق زەرتتەۋلەر بيوەتيكا قاعيداتتارىنا سەيكەس جٷرگٸزٸلەتٸندٸكتەن, ەرٸكتٸ, مەديتسينالىق ۇيىم مەن زەرتتەۋ دەمەۋشٸسٸ اراسىندا تيٸستٸ اقپاراتتاندىرىلعان كەلٸسٸمگە قول قويىلۋى تيٸس. زەرتتەۋدٸڭ دەمەۋشٸسٸ وسى زەرتتەۋگە قاتىسقاننان تۋىنداۋى مٷمكٸن جاناما ەسەرلەرگە بايلانىستى تەۋەكەلدەردٸ ساقتاندىرۋ تۋرالى زاڭناماعا سەيكەس كەپٸلدٸك بەرەدٸ.
