فوتو: E-history.kz
«جىل باسى» – حالقىمىزدىڭ سالت-دەستٷرٸ مەن قۇندىلىقتارىن تاعى بٸر جاڭعىرتىپ, تاريحتىڭ جاڭا بەتٸن اشۋعا شابىتتاندىراتىن كٷن.
«جىل باسى» كٷنتٸزبەدەگٸ جاي عانا كٷن ەمەس. بۇل – مەرەكەلٸك قۋانىشقا باس قوسىپ, تاريحىمىزدىڭ جاڭا كەزەڭٸنٸڭ باستالۋىن ماقتانىشپەن اتاپ ٶتەتٸن ەرەكشە سەت.
كٶرنەكتٸ ەتنوگراف جاعدا بابالىقۇلى ناۋرىز حاقىندا بىلاي دەيدٸ:
«ەلەمدە توي, مەرەكە دەيتٸن كٶپ قوي. بٸراق ناۋرىز تويىنا تەڭدەسەتٸن, ناۋرىز تويىنا دەرەجەسٸ جەتەتٸن, ناۋرىز تويىنداي ابىرويلى, ناۋرىز تويىنداي تاريحى ۇزاق مەرەكە جوق شىعار.
مۇنىڭ بٸر كەرەمەتٸ – سەنٸڭ تويىڭ ەمەس, تابيعاتتىڭ تويى.
كٷن مەن تٷننٸڭ تەڭەلگەن كٷنٸ تويلاناتىن ايتۋلى مەيرام. بٷكٸل جەندٸكتەردٸڭ ۇيقىسىنان ويانىپ, تابيعات-انامەن تابىساتىن تويى.
ناۋرىز تويىن قانشاما جىلدان بەرٸ تويلاپ كەلە جاتىرمىز, بٸراق بۇعان لايىقتى كٶڭٸل بٶلمەسە بولمايدى.
بٸردە مەسكەۋدەگٸ ورتالىق كٸتاپحانادا بولدىم. بٸر دەرەكتەردٸ اقتارىپ وتىرىپ, قولجازبا تاۋىپ الدىم. ٶزٸ ۇزاق جىر ەكەن. جىردىڭ اتى – «ناۋرىز». بۇل ناۋرىز دەپ تۇرعانى ادامنىڭ اتى ەكەن. سول ازاماتتى جىرعا قوسىپتى. وسى جىردا نۇق پايعامباردىڭ كەمەسٸ قازىعۇرتقا توقتاعاندا نۇق پايعامبار قولىنداعى جەم-شٶبٸن جان-جانۋارلارعا, ازىق-تٷلٸگٸن ادامدارعا تاراتىپ, كٷن مەن تٷن تەڭەلدٸ دەپ توي جاساعان. ٷش جٷز جىلدان كەيٸن وسى دەستٷردٸ ناۋرىز دەگەن ازامات جالعاستىرىپتى. سودان بەرٸ قازاق حالقى ناۋرىز تويىن تويلاپ كەلە جاتىر دەيدٸ.
ٸرگەسٸن باتۋحان قالاعان التىن ورداعا قاراستى ۇلتتار مەن ۇلىستار ناۋرىزدى مەملەكەتتٸك مەرەكە ەسەبٸندە اتاپ ٶتەتٸن بولعان.
ەكٸنشٸدەن, ناۋرىز – استرونومييالىق تٷسٸنٸكتە كٷن مەن تٷننٸڭ تەڭەسكەن شاعى. ورحوننىڭ كٶك تاسىن جاستىق قىلىپ, كٶك اسپانىن كٶرپە قىلعان كٶك تٷرٸكتەردٸڭ ەرقايسىسى – گاليلەي, ەرقايسىسى كوپەرنيك ەمەس پە?! ٶيتكەنٸ كٶشپەلٸ ٶمٸردٸڭ ەربٸر مەزەتٸ استرونومييامەن بايلانىستى".
“ەتنوگرافپەن ەڭگٸمە” كٸتابىنان.
