Búgin Japoniianyń 126 imperatory Narýhito Imperator saraiynyń «Matsu-no-Ma» memlekettik zalynda resmi túrde taqqa otyrdy. Japondardyń ejelden kele jatqan salt-dástúri tolyqtai saqtalǵan sharany 2 myńnan astam qonaq, onyń ishinde 190 eldiń joǵary mártebeli resmi tulǵasy tamashalady, dep habarlaidy QazAqparat.
Mártebeli meimandar qatarynda Japoniia Premer-Ministri Sindzo Abenyń arnaiy shaqyrýymen Tokioǵa kelgen Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Nazarbaevtan bólek Shvetsiia, Esvatini, Lesoto, Kambodja, Býtan, Tongo, Niderlandy, Ispaniia, Belgiia, Malaiziia korolderi, arab elderiniń sheihtary, Túrikmenstan, Qyrǵyzstan, Togo, Niger, Finliandiia, Vengriia, Keniia, Bangladesh syndy elderdiń prezidentteri boldy.
Resmi hattamaǵa sáikes, jergilikti ýaqyt boiynsha saǵat 12:50-de eldiń Premer-Ministri, japon Parlamentiniń Ókilder jáne Keńesshiler palatalarynyń spikerleri, Joǵarǵy sot tóraǵasy, olardyń sońyn ala imperator otbasynyń músheleri saltanatty shara bastalǵan zalǵa ótti. Al saǵat 13:00-de imperator biliginiń nyshany eki mórtańba men qasietti regaliia sanalatyn qylysh pen alqany ustaýshylardy janyna ertken Narýhito kirip, imperator taǵy - Takamikýraǵa otyrdy. Ile-shala patshaiym Masako da kelip, Mitiodai taǵyna otyrǵannan keiin gong soǵylyp, jinalǵan meimandar ornynan turdy. Osydan keiin sarai qyzmetshileri imperator men patshaiym otyrǵan taqty kólegeilep turǵan perdeni ashty.
Saltanatty rásimge Narýhito tek imperatorǵa ǵana arnalǵan «gosokutai» dep atalatyn dástúrli kiimin kiip kelipti. Oń qolyna ulylyq nyshany sanalatyn «onshaku» (aǵash asataiaq) ustaǵan. Imperatordyń taqqa otyrý saltanatynyń ulylyǵyn qylysh, sadaq, qoramsa, aibalta jáne qalqannan turatyn saltanatty zattar bildirdi.
Kelesi sátti japon úkimetiniń basshysy imperatordyń dál aldyna kelip turdy. Munan soń Narýhito japon halqyna Joldaýyn arnady.
«Men konstitýtsiiaǵa sai Japoniia memleketiniń jáne halqynyń birligi nyshany retindegi óz mindetimdi oryndaýǵa ant beremin», - dedi Narýhito.
Imperator japon halqyna joldaýyn jariialap bolǵannan keiin Sindzo Abe imperatordy taqqa otyrýymen quttyqtady.
«Biz beibit, jarqyn bolashaq qurý úshin, Japoniianyń úmitin aqtaý úshin barlyǵyn jasaimyz», - degen Sindzo Abe sóz sońyn: «Go-sokýi o siýký-site tenno heika bandzai!» (Taqqa otyrý qurmetine orai, Uly mártebeli imperator jasasyn!) dep aiaqtady.
30 minýtqa sozylǵan saltanatty shara 21 zeńbirekten otshashý atýmen aiaqtaldy.
Aita keterligi, Japoniia 22 qazan kúnin ulttyq mereke dep jariialaǵan. Osyǵan orai eldegi kishigirim qylmystar úshin sotty bolǵan 550 myńǵa jýyq adamǵa raqymshylyq jasalyp otyr.
Buǵan deiin habarlaǵanymyzdai, Japoniia úkimeti 2019 jyldyń 1 mamyrynda jańa imperiialyq kezeńniń bastalǵanyn jariialady. Bul kezeń «Reiv» dáýiri dep atalady - bul ataý qazaq tilinde aýdarǵanda «tártip», «úilesim» jáne «gúldengen álem» degen maǵyna beredi. Qazirgi «Heisei» dep atalatyn dáýirdiń ataýy qytai ádebietinen alynǵan bolatyn, ol «álem jetistigi» degen maǵyna beredi. Ol dáýir 1989 jyldyń qańtarynda, Hirohito imperator qaitys bolǵan kezde bastalǵan edi. Onyń uly Akihito Japoniianyń 125-shi imperatory retinde 30 jylǵa jýyq ýaqyt bilik qurdy. Sóitip óz erkimen taqtan bas tartty. Ol bul sheshimin jasynyń ulǵaiǵanymen túsindirdi. Hanzada Narýhito taqqa 1 mamyr kúni otyrdy.
1989 jyldyń 7 qańtarynda Japoniianyń murager hanzadasy retinde resmi jariialanǵan Narýhitonyń birqatar ulttyq jáne sheteldik nagradasy, sonymen qatar Oksford ýniversitetiniń doktory syndy qurmetti ataqtary bar. Ol sý ekojúiesiniń problemalaryna airyqsha nazar aýdaryp, sý resýrstary men sanitariia problemalaryna arnalǵan halyqaralyq ǵylymi forýmdarda jii baiandama jasaǵan. Japondardyń ortaǵasyrlyq poetikalyq janry «vaka» dástúrli poeziiasymen áýestenip, alt aspabynda oinaidy.
