QR Ulttyq banki tóraǵasynyń orynbasary Áliia Moldabekova qyrkúiektegi valiýta naryǵynyń ahýaly týraly aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
«Qyrkúiekte naryqtar óte qubylmaly boldy. Koronavirýstyń ekinshi ret qaitalanýy Eýropanyń birqatar elderinde jáne Ulybritaniiada baiqalyp otyr, bul birinshi kezekte, bylaisha aitqanda «sentimentke» nemese álemdik naryqtardaǵy ahýalǵa áser etedi. Birqatar álemdik ortalyq bankterdiń negizgi mólsherlemeler boiynsha sheshimderi, geosaiasi táýekelderdiń ósýi, sondai-aq AQSh-ta aldaǵy ýaqytta bolatyn prezident sailaýy erekshe nazarda boldy», - dedi Áliia Moldabekova.
Aýstraliianyń, Kanadanyń, Eýroaimaqtyń, Angliianyń, AQSh-tyń, Resei men Qytaidyń ortalyq bankteri negizgi mólsherlemelerdi burynǵy deńgeide saqtady.
FRJ infliatsiia 2%-dan asqanǵa deiin mólsherlemeni 0,00–0,25% deńgeiinde ustap turýǵa nietti.
«Koronavirýs jaǵdaiyna bailanysty alańdaýshylyq investorlardy AQSh-tyń qazynashylyq obligatsiialary siiaqty qaýipsiz aktivterge kóshýge itermeledi. Amerika valiýtasynyń damyǵan naryqtardyń negizgi valiýtalaryna qatysty serpinin kórsetetin dollar indeksi eki ailyq sharyqtaý shegine jetip, qyrkúiektiń sońyna qarai 1,9%-ǵa nyǵaidy. Damyǵan naryqtarmen qatar damýshy elderdiń valiýtalary bir aida tómendedi: túrik lirasynyń quldyraýy 5,2%, Resei rýbliniń tómendeýi 4,9%-ǵa jetti. Bul ishinara naqty sebepterge bailanysty boldy, al Meksika, Braziliia jáne Indoneziia valiýtalary 2,2% – 2,7%-ǵa tómendedi», - dedi ol.
Onyń aitýynsha, koronovirýstyń ekinshi ret qaitalanýyna bailanysty qaýiptený, AQSh-taǵy prezidenttik sailaýǵa deiin táýekelge barýdyń tómendeýi jáne qarjy naryqtaryn qoldaý úshin qosymsha ótimdilikti engizýge qatysty FRJ tarapynan naqty signaldyń bolmaýy aiasynda S&P500 jáne MSCI World qor indeksteri qyrkúiekte sáikesinshe 3,9-ǵa jáne 3,6%-ǵa azaidy.
Qyrkúiekte Brent surypty munaidyń baǵasy 10%-ǵa tómendep, maýsymdaǵy deńgeiine qaita oraldy. Suranystyń yqtimal shekteýleri men usynystyń artýy týraly jańalyqtar munai baǵasyna qosymsha qysym kórsetti. Liviia taý-ken kásiporyndary Liviia ulttyq armiiasynyń munai ken oryndary men porttardy segiz ailyq qorshaýdan keiin munai óndirýdi qaita bastaǵanyn málimdedi. Al Úndistanda munaiǵa suranys kemigen.
Sondai-aq Áliia Moldabekova Ulttyq banktiń naryqtardaǵy qubylmalylyq jáne munai naryǵyndaǵy baǵalardyń tómendeýi jaǵdaiyndaǵy is-qimyldary týraly da aitty.
«Teris syrtqy faktorlardyń jiyntyǵy valiýta naryǵyndaǵy suranystyń artýyna ákeldi. Qyrkúiekte birjadaǵy saýda-sattyq kólemi $2,6 mlrd-qa jetti. Bul naryqtardyń quldyraýy bolǵan naýryzdy qospaǵanda, jyl basynan bergi eń joǵary kórsetkish bolyp otyr.
«Munai naryǵy siiaqty damýshy elder valiýtalarynyń serpini jaǵynan da syrtqy faktorlar kúrt nasharlaǵan sońǵy úsh aida artyq qubylmalylyqty retteý maqsatynda Ulttyq bank aǵymdaǵy jylǵy naýryzdan bastap alǵashqy ret $232 mln kóleminde valiýtalyq interventsiia júrgizdi. Satý birja naryǵynda altynvaliýta aktivterinen júzege asyryldy jáne jalpy úrdis qalyptasýyna áser etpedi. Tutastai, bir ai boiy shetel valiýtasyna suranys artýyna qaramastan, kepildi transfertti qamtamasyz etý sheńberinde Ulttyq qordan shamamen $551 mln teńge mólsherinde satýlar, sondai-aq qyrkúiekte $300 mln bolǵan kvazimemlekettik sektor sýbektileriniń satýlary teńgege qoldaý kórsetti», - dedi spiker.