
Foto: Serikjan Qobylanbaev
Ulttyq Bankiniń Aqsha-kredit saiasaty komiteti bazalyq mólsherlemeni +/- 1 p.t. dálizimen jyldyq 14,25% deiin 25 bazistik tarmaqqa tómendetý týraly sheshim qabyldady.
Biylǵy mamyr jáne maýsymda jyldyq infliatsiia, Ulttyq Banktiń boljamdary sheginde olardyń ortalyq máninen tómen qalyptasyp, birtindep tómendep keledi. Halyqtyń infliatsiialyq kútýleri sáýirdegi joǵary mánderden keiin tómendedi. Álemdegi azyq-túlik baǵasynyń ósýi men Reseide infliatsiianyń jedeldeýine bailanysty syrtqy infliatsiialyq jaǵdai qolaisyzdaý bolyp otyr. Ishki ekonomikada fiskaldyq yntalandyrý men tutynýshylyq kreditteý qoldaityn turaqty ishki suranystyń, sondai-aq jalǵasyp jatqan retteletin baǵalar reformasynyń saldarynan infliatsiialyq qysym saqtalýda.
Ulttyq Bank kelip túsetin derekterdi, sonyń ishinde baǵa ósýiniń turaqty bóligin jáne jalpy infliatsiianyń targetke jaqyndaý traektoriiasyn baqylaityn bolady. Aldaǵy tamyz aiynda bolatyn boljamdy raýnd aiasynda fiskaldyq saiasattyń parametrlerin qosa alǵandaǵy qalyptasatyn táýekelder balansy, sondai-aq baǵamdyq faktordyń saldarynan aqsha-kredit sharttarynyń jumsarý áseri baǵalanady. Baǵa ósýiniń báseńdeý úrdisin bekitý úshin jáne infliatsiia boiynsha 5%-dyq maqsatqa qol jetkizý úshin aqsha-kredit sharttary uzaq ýaqyt boiy ustamdy qatań qalpynda saqtalady.
Jyldyq infliatsiia 2024 jylǵy maýsym aiynda 8,4%-ǵa deiin tómendedi jáne Ulttyq Banktiń boljamdary sheginde olardyń ortalyq máninen tómen qalyptasty. Baǵa ósýiniń baiaýlaýyna azyq-túlik taýarlarynyń tómenirek infliatsiiasy, sondai-aq tariftik reformany iske asyrý qarqynynyń báseńdeýi negizgi úles qosýda. Osyǵan qaramastan, jyldyq infliatsiia quramynda «Tarifti investitsiiaǵa aiyrbastaý» baǵdarlamasy jáne naryqtyq qyzmetterdiń qymbattaýy aiasynda aqyly qyzmetterdiń baǵasy barynsha ósip keledi.
Maýsymda ailyq infliatsiia 0,4%-ǵa deiin baiaýlap, ortasha tarihi mánderden tómen (0,5%) qalyptasty. Bazalyq jáne maýsymdyq faktorlar eskerilmegen infliatsiianyń kórsetkishteri aldyńǵy ailardaǵy tómendeýden keiin maýsymda azdap ósti.
Halyqtyń infliatsiialyq kútýleri qubylmaly: olar sáýirdegi joǵary mánderinen tómendedi, alaida teńge baǵamynyń azdap álsireýine bailanysty maýsym aiynda birshama ósti. Qarjy naryǵynyń kásibi qatysýshylary baǵanyń naqty ósýindegi tómendeý traektoriiasynyń áserinen 2024 jyldyń qorytyndysy boiynsha burynǵyǵa qaraǵanda tómenirek infliatsiiany kútedi.
Syrtqy infliatsiialyq jaǵdai qolaisyzdaý bolyp otyr. Álemdik naryqtarda azyq-túlik quny byltyr aitarlyqtai tómendegennen keiin sońǵy ailarda birtindep óse bastady. Atap aitqanda, ósimdik mailary men sút ónimderiniń baǵasy joǵarylady.
Syrtqy aqsha-kredit sharttary qatań qalpynda saqtalyp otyr. AQSh FRJ infliatsiianyń maqsatqa jaqyndaityndai senimdi belgileri kóringenshe mólsherlemelerdi tómendetýdi josparlap otyrǵan joq. Al EOB bazalyq infliatsiia men infliatsiialyq kútýlerdiń tómendeýine bailanysty uzaq ýaqyt boiy ózgerissiz ustalǵan mólsherlemelerdi tómendetýge kiristi. Resei Federatsiiasynyń Ortalyq banki infliatsiianyń ósý úrdisi jalǵasqandyqtan qatań aqsha-kredit sharttary uzaǵyraq ýaqyt saqtalatynyn kútip, mólsherleme kóteriledi dep boljaidy.
Ekonomikanyń qysqamerzimdi ekonomikalyq indikatorǵa sáikes ósýi 2024 jylǵy qańtar-mamyr ailarynda j/j 3,7% qalpynda baǵalanyp otyr. Iskerlik belsendilikke ishki jáne syrtqy suranys qoldaý kórsetip keledi. Ishki suranystyń turaqtylyǵyna fiskaldyq yntalandyrýdyń jalǵasýy, naqty jalaqynyń kóterilýi, sondai-aq shikizatqa qatysy joq sektordaǵy investitsiialardyń keńeiýi yqpal etip otyr. Ulttyq Bank baqylaityn iskerlik belsendilik indikatorlary birneshe ai qatarynan oń aimaqta qaldy.
Proinfliatsiialyq táýekelder saqtalyp otyr. Syrtqy orta jaǵynan olar Reseidegi joǵary infliatsiiaǵa jáne azyq-túliktiń álemdik baǵasynyń kóterilýine bailanysty, al ishki ortada biýdjettik saiasat parametrleriniń belgisizdigine, retteletin baǵalar salasyndaǵy reformalardyń jalǵasýyna, ornyqpaǵan infliatsiialyq kútýler men ósip jatqan tutynýshylyq kreditteý áser etetin turaqty ishki suranystyń saqtalýyna bailanysty.
Ulttyq Bank kelip túsetin derekterdi, sonyń ishinde baǵa ósiminiń turaqty bóligin jáne jalpy infliatsiianyń targetke jaqyndaý traektoriiasyn baqylaityn bolady. Aldaǵy tamyz aiynda bolatyn boljamdy raýnd aiasynda fiskaldyq saiasattyń parametrlerin qosa alǵandaǵy qalyptasatyn táýekelder balansy, sondai-aq baǵamdyq faktordyń saldarynan aqsha-kredit sharttarynyń jumsarý áseri baǵalanady.
Baǵa ósiminiń báseńdeý úrdisin bekitý úshin jáne infliatsiia boiynsha 5%-dyq maqsatqa qol jetkizý úshin aqsha-kredit sharttary uzaq ýaqyt boiy ustamdy qatań qalpynda saqtalady.
Qazaqstan Respýblikasy Ulttyq Bankiniń Aqsha-kredit saiasaty komitetiniń bazalyq mólsherleme boiynsha kezekti josparly sheshimi 2024 jylǵy 29 tamyzda Astana qalasynyń ýaqytymen saǵat 12:00-de jariialanady.