Almaty politsiiasy turǵyndardy smartfonǵa Anydesk baǵdarlamasyn júktemeýge shaqyrdy, dep habarlaidy QazAqparat.
Qalalyq politsiia departmentiniń málimetinshe, sońǵy ýaqytta Almaty qalasynyń aýmaǵynda internet pen áleýmettik jeliler arqyly jasalatyn alaiaqtyq faktileri jiilep ketti.
Sonymen qatar, qaskóiler ártúrli qylmystyq tizbekter boiynsha áreket etedi, ádette, áleýmettik jelilerdi, «Vatsapp», «Telegram» messendjerlerin jáne turaqty telefon bailanysyn paidalanady.
«Tájiribe kórsetkendei, kez kelgen adam alaiaqtardyń qurbany bolýy múmkin. Ásirese, egde jastaǵylar jii aldanyp qalady. Aita ketý kerek, mundai qylmystardy tergegen kezde tergeý organdary Qazaqstan Respýblikasynan tysqary jerlerge aqsha aýdarý siiaqty máselelerge tap bolady, qaskóiler bir rettik uialy telefondar men abonenttik nómirlerdi paidalanady, al mundai qylmystardy ashý úshin orasan zor kúsh salýdy talap etedi. Tájiribede jii kezdesetin mysaldardy keltireiik», - dedi, Almaly aýdandyq politsiia basqarmasynyń bastyǵy Esen Ysqaqov.
Birinshiden, alaiaq ózin banktiń qaýipsizdik qyzmetkeri retinde jalǵan atpen áleýetti jábirlenýshiniń uialy telefonyna qońyraý shalyp, sol arqyly senimge ie bolýǵa tyrysady.
Ádette, sóileý máneri óte sypaiy. Sodan keiin ol jańa ǵana belgisiz bireýler tólem kartasyn ruqsatsyz buzyp, odan aqshany sheship almaq bolǵanyn nemese kúdikti árekettiń anyqtalyp, bireýdiń nesie almaq bolyp jatqanyn habarlaidy.
Sosyn nusqaýlardy oryndaýdy jáne SMS kodty habarlaýdy talap etedi.
Kórsetilgen SMS sandar túrindegi kodtar arqyly jábirlenýshiniń kartasynan basqa kartalarǵa aqsha aýdarady.
Tájiribe kórsetkendei, aqsha kóbine Resei Federatsiiasyna nemese kórshi elderge aýdarylady.
Ekinshiden, olar ózderiniń qylmystyq áreketterin jasaý úshin jeke paidalanýǵa arnalǵan tegin baǵdarlama - ANYDESK baǵdarlamasyn paidalandy.
Degenmen, baǵdarlama qazirgi ýaqytta qylmystyq maqsattarda jii paidalanylady, atap aitqanda, kez kelgen syltaýmen alaiaq uialy telefonǵa mobildi qosymshany ornatýǵa májbúrleidi.
Sodan keiin telefonǵa tolyq qol jetkize otyryp, olar ózderiniń alaiaqtyq áreketterin jasaidy ( qarajatty sheship alý, nesie rásimdeý jáne t.b.).
Úshinshiden, internet-alaiaqtyqtyń taǵy bir keń taraǵan túri «OLX», «Kolesa.kz», «Instagram» jáne basqa saittarda ornalastyrylǵan taýarlardy satý jáne qyzmetterdi kórsetý týraly jarnamaǵa bailanysty.
«Mysaly, bul saittarda taýardy, avtokóliktiń qosalqy bólshekterin satý nemese qyzmet kórsetý týraly habarlandyrýlar ornalastyrylǵan. Sonymen qatar, aliaqtar ónim nemese qyzmet úshin tolyq tólemdi nemese onyń bir bóligin talap etedi. Kartaǵa qarajatty alǵannan keiin bailanysqa shyqpaidy. Onyń ústine qylmyskerler áleýetti qurbandy alaiaqtyq nieti bar dep aiyptai otyryp, óz derekterin (jeke kýáliktiń sýretin, tólem kartasynyń sýretin) jiberýdi jii suraidy»,-deidi politsiia ókili.
Tórtinshiden, Qazaqstan Respýblikasynyń aýmaǵynda, sonyń ishinde Almaty qalasynda «Onlain Nesie» siiaqty qyzmet kórsetetin shaǵyn nesie uiymdarynyń ártúrli túrleri bar.
Nesie alý úshin uiymnyń saity shaǵyn nesie alǵysy keletin tulǵanyń jeke kýáliginiń sýretin qosa otyryp, jeke jáne baptaý derekteri toltyrylady.
Eger sizdiń jeke kýáligińizdiń sýreti bolsa, muny da alaiaqtar ońai paidalana alady.
Bolashaqta aqshany qaitarý merzimi aiaqtalǵannan keiin kollektorlyq qyzmetter sizdi izdei bastaidy.
Osyǵan bailanysty politsiia turǵyndarǵa birneshe keńes usyndy:
- Eshbir jaǵdaida uialy telefonyńyzǵa bank jibergen SMS kod, sondai-aq, CVV kodyn (kartanyń artqy jaǵyndaǵy 3 tańbaly kod), telefon arqyly profilińiz ben baptaý derekterińizdi eshkimge aitpańyz.
- Eshbir jaǵdaida Anydesk baǵdarlamasyn júktep almańyz, óitkeni siz alaiaqtarǵa uialy telefonyńyzǵa ruqsat beresiz.
- Taýardy satyp alý nemese qyzmetterdi alý kezinde qajetsiz táýekelge barmańyz, satýshyny jáne ónimniń ózin kórýge tyrysyńyz jáne onyń qaýipsiz ekenine kóz jetkizgennen keiin ǵana tólem jasańyz.
- Eshbir jaǵdaida tólem kartalary men jeke basyn kýálandyratyn qujattardyń sýretterin jibermeńiz.
- Banktik qyzmetterge qatysty suraqtar boiynsha nómirleri jalpyǵa qoljetimdi, onyń ishinde resmi saittarda jariialanǵan bankterdiń CALL-ortalyqtaryna tikelei habarlasyńyz.
- Otbasyńyz ben dostaryńyzǵa internet alaiaqtarynyń qurbany bolý qaýpi týraly eskertińiz.
- Osyǵan uqsas jaǵdailarǵa tap bolsańyz, «102» pýltine nemese jaqyn jerdegi politsiia bólimine habarlasyńyz.
