Almatynyń indýstriialyq aimaǵyndaǵy jylyjai kesheni jyl saiyn 5–6 myń tonnadai qyzanaq pen qiiar ósiredi. Munda óndirilgen jańa pisken kókónis dúken sóresine túsip, ashyq topyraqta ósirilgen ónimder azaiatyn qys mezgilinde de jetkizip berip otyrady. Jylyjai sharýashylyǵy qazir osy aýmaqta júzege asyp jatqan tamaq ónerkásibi salasyndaǵy 17 jobanyń qataryna kiredi. Óńirlik kommýnikatsiialar qyzmetinde ótken baspasóz konferentsiiasynda Almaty jylyjai kesheniniń direktory Aqmaral Muhatova óndiristi keńeitýdi kózdeitin osy jospary týraly baiandap berdi.
2016 jyly iske qosylǵan qalanyń indýstriialyq aimaǵynda jumys istei bastaǵan alǵashqy óndiris ornynyń biri — osy jylyjai kesheni.
Qazir munda ósirilgen kókónisti qalanyń saýda jelisi men basqa óńirge de jetkizedi.
Almaty jylyjai óndirisiniń direktory Aqmaral Muhamatovanyń aitýynsha, kókónisti negizinen qazannan shildege deiin ósiredi eken. Egis alqabynyń jalpy kólemi 10,5 gektar: onyń 5,5 gektaryna qyzanaq, qalǵan 5 gektaryna qiiar ekken.
Kásiporynda qazir 170-ten astam adam jumys isteidi.
«Keshenniń óndiristik qýatyn keńeitý máselesi kompaniianyń damý strategiiasy aiasynda pysyqtalyp jatyr. Qazir biz jylyna shamamen 5–6 myń tonna kókónis óndiremiz. Bul qalanyń qyzanaq pen qiiarǵa degen jyldyq jalpy qajettiliginiń shamamen 11–14 paiyzyna teń», – deidi spiker.
Jylyjai ishin únemi baqylap otyratyndyqtan kún sýyq kezde de ónim alýǵa bolady. Ósimdikti munda topyraqsyz ósirip, qorektik eritindini tikelei tamyryna jiberedi.
Avtomatty sýarý júiesi sý men tyńaitqyshtyń mólsherin retteidi, jasandy jaryqtandyrý kúndizgi jaryq ýaqytyn uzartyp, qyzanaqty túkti aralar tozańdandyryp otyrady. Qaladaǵy saýda jelisine tikelei jetkizý jylyjaidan dúken sóresine deiingi joldy da edáýir qysqartyp, kókónistiń balǵyndyǵyn saqtaýǵa sep bolyp jatyr.
«Qazir ónimderimiz Almatydaǵy úlken saýda jelilerine tikelei jetkiziledi. Importtyq ónimdermen salystyrǵanda, bizdiń birneshe artyqshylyǵymyz bar. Máselen, ósimdikterdi biologiialyq qorǵaý ádisin qoldanamyz, himiialyq pestitsidti paidalanýdy barynsha azaityp, kókónisti qalai ósiretinimizdi tutynýshyǵa ashyq kórsetemiz.
Jylyjaidan saýda sóresine deiingi qysqa jol ónimniń balǵyndyǵyn saqtaýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar, qazannan shildege deiingi óndiris kezeńi maýsymaralyq ýaqyt pen qysta jergilikti kókónisti jetkizýge jaǵdai jasaidy. Dál osy kezeńde importqa táýeldilik jaǵy erekshe joǵary bolady», – dep túsindirip ótti spiker.
Sonymen qatar qysta óndiris energiia resýrsynyń qunyna tikelei táýeldi.
Aqmaral Muhamatovanyń aitýynsha, keshen elektr energiiasynyń kóterme naryǵyna kóshkennen keiin kásiporyn úshin onyń quny eki esedei ósken.
Shyǵyndy azaitý maqsatynda munda jaryqdiodty jaryqtandyrý júiesine kóshýdi qarastyryp, qýat únemdeýdiń basqa da sheshimderi zerttelip jatyr.
Qazirgi ýaqytta Qazaqstannyń Jylyjailar odaǵymen birlesip, jasandy jaryqtandyrýdy paidalanatyn jylyjai keshenderi úshin tariftik tásildi qaita qaraý máselesi beiindi ministrlikterdiń aldynda kóterildi.
Almatynyń tamaq ónerkásibi indýstriialyq aimaqtaǵy basqa da óndirispen qatar damyp keledi. Bul aýmaqta qazir 163 kompaniia jumys isteidi. Olardyń jobasyna salynǵan investitsiianyń jalpy kólemi 1 trln 53 mlrd teńgeden asqan. Munda kólik jasaý, qurylys materialyn óndirý, et pen balyq óńdeý, konditerlik jáne nan-toqash ónimin shyǵaratyn kásiporyndar ornalasqan.
2016 jyldan biylǵa deiin indýstriialyq aimaqta jalpy quny 366 mlrd teńge bolatyn 62 joba júzege asyp, 10 439 jumys orny ashyldy. 2026 jyldyń basynan beri ǵana kásiporyndar 712 mlrd teńgeniń ónimin óndirip, qala biýdjetine 33 mlrd teńge salyq túsken.
Biyldyń ózinde bes joba iske qosylyp, 345 jumys orny qurylypty. Jyl sońyna deiin investitsiia kólemi 6,7 mlrd teńgeni quraityn taǵy alty jobany iske qosý josparlanyp otyr. Olardyń júzege asyrǵannyń arqasynda taǵy qosymsha 346 jumys orny ashylady.
Indýstriialyq aimaqtyń úshinshi kezeńin damytý barysynda tamaq óndirisi men agroónerkásiptik sektor basym baǵyttyń qatarynda tur. Ásirese ónimdi ósirý, óńdeý men saqtaýdy bir júiege biriktiretin jobaǵa nazar aýdarmaq.
Foto: Almaty qalasy ákimdigi
Foto: Almaty qalasy ákimdigi
