Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi saiasi qýǵyn-súrgin qurbandaryn tolyq aqtaý jónindegi óńirlik komissiia múshelerimen kezdesti, dep habarlaidy QazAqparat.
SQO-da saiasi qýǵyn-súrgin qurbandaryn tolyq ońaltý boiynsha óńirlik komissiianyń jumysy úsh baǵytta - uiymdastyrýshylyq, aqparattyq-túsindirý, zertteý boiynsha júrgiziledi. Qazirgi ýaqytta oblystyń 13 aýdany men Petropavlda «Qyzyljardyń sherli tarihy» ǵylymi-tanymdyq ekspeditsiiasy uiymdastyrylǵan. Derekter 2023 jylǵa deiin 4 baǵyt boiynsha zertteledi. Jumys qorytyndysy boiynsha óńirde qýǵyn-súrginge ushyraǵandardy jappai jerleý kartasy jasalmaqshy.
«Biyl biz 30 jyldyǵyn atap ótip jatqan Táýelsizdik jolynda elimizdiń úlesine aýyr synaqtar tústi. 20-40 jyldardaǵy Qazaqstan tarihynyń betteri qýǵyn-súrginge, deportatsiiaǵa, ashtyqqa toly. Qazirgi kezeńde jas urpaq úshin tarihty durys túsindirý jáne elimizdiń bolashaǵyn qurý mańyzdy», - dedi is-sharaǵa qatysqan SQO ákimi Qumar Aqsaqalov.
Jumys tobynyń jetekshisi, tarih ǵylymdarynyń kandidaty Záýre Kartova dástúrli din ókilderin izdeý boiynsha jumys týraly, respýblikalyq komissiianyń múshesi, jumys tobynyń jetekshisi, tarih ǵylymdarynyń kandidaty, dotsent Liýdmila Grivennaia qatysýshylardy 1917 jyldan 1930 jyldyń ortasyna deiin ult-azattyq kóterilisterge qatysýshylardy izdeý boiynsha jumys týraly habardar etti. Jumys tobynyń jetekshisi, professor Zarqyn Taishybai 1916-1930 jyldary Qazaqstannan ketýge májbúr bolǵan qazaqstandyq bosqyndardy ońaltý jumystary týraly aityp berdi.
Osy ýaqytqa deiin óńirlik komissiia 11 140 sottalǵan adamdy anyqtady, onyń ishinde 58-bap boiynsha - 230 adam qýdalansa, 105 adam iri bai retinde jazalanǵan. SQO aýmaǵynda iri bailarǵa jáne kýlaktarǵa arnalǵan eki arnaiy lager tabyldy. Onyń bireýi Timiriazev aýdanyndaǵy Baiqala jerinde bolsa, ekinshisi M.Jumabaev aýdanyndaǵy Aleksandrovka eldi mekeninde ornalasqan eken.
Sol jyldary oblysta 372 halyq kóterilisi men narazylyq bolǵan, ony kúshpen basý kezinde atylǵan 3 106 adamnyń tizimi jasaldy, olardyń 833-i aqtalmaǵan. Sondai-aq, kúshtep jer aýdarylǵan nemis, poliak, latysh jáne t.b. halyqtar men arnaiy qonys aýdarýshylar boiynsha 1 274 adamnyń tizimi jasaldy.
Bul baǵyttaǵy jumys jalǵasatyn bolady.
Esterińizge salaiyq, saiasi qýǵyn-súrgin qurbandaryn tolyq aqtaý jónindegi óńirlik komissiia QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń Jarlyǵymen byltyr 24 qarasha qurylǵan edi.
