28-naýryz kúni Shúlbi sý elektr stansasynda jiberilgen sý deńgeii úsh esege, iaǵni, 501 m3-tan sekýndyna 1800 m3–qa deiin kóterilgen. Onyń saldarynan Semeidegi Túiemoinaq aralyndaǵy 10 úidi sý basty. Qazirgi tańda taǵy Besqaraǵai aýdanynda 11 aýyldyq okrýgke qaýip tónip otyr. Búgin ShQO ákimi Danial Ahmetov sý resýrstaryn paidalanýdy retteý jáne qorǵaý jónindegi Ertis basseindik inspektsiiasy ýaqtyly monitoring júrgizbegenin málimdedi. Budan bólek, orta táýliktik sý jiberý mólsherin kóterý máselesi ne oblystyq, ne qalalyq ákimdikpen kelisilmegen. Aita ketý kerek, atalǵan fakt boiynsha prokýratýra tekserýdi bastady.
Aimaq basshysynyń tóraǵalyǵymen ótken jinalysta Ertis basseindik inspektsiiasynyń basshysy Qazymbek Baimaǵambetov 28-inshi naýryz kúni sý daǵdarystyq deńgeide jiberilgenin rastady.
– Osy jerde aitylǵan sandar, rasymen-aq, biz istegen jumystyń nátijesi. Másele 23-26-nshy naýryz aralyǵynda aýa-raiy qolaisyzdyq týǵyzyp, arty jańbyrǵa ulasqan qar jaýǵan keiin týyndady. Jan-jaqtan keletin aǵystar kóbeidi. Shúlbi SES joǵary jaǵyndaǵy kórsetkish 239 74 jetti, - dedi ol.
Danial Ahmetov úsh ese artyq kólemde sý jiberý týraly sheshimdi jergilikti atqarýshy organmen kelisýdi jón kórmegen inspektsiia óz isine salǵyrt qaraǵan dep basa aitty. Osylaisha, júzdegen adamnyń ómirine qaýip tóndirgen-di.
– Úsh táýlik boiy bizge túsiniksiz jaǵdaida óte úlken mólshermen sý jiberilip jatyr. Eger naýryzdyń biri Shúlbi sý qoimasyndaǵy orta shyǵyn sekýndyna 501 m3 qurasa, 20-naýryzda sekýndyna 661 m3–qa jetip, orta esepten kóterildi. 25-naýryzda sý jiberý deńgeii sekýndyna 721 m3 qurady. Al naýryzdyń 27-nde sekýndyna birden 1127 m3 kóterilgen, 28-nen bastap apattyq deńgeidegi sý jiberý faktisi tirkelip, kórsetkish sekýndyna 1800 m3 jetti. Bul ai kóleminde josparly sý jiberý jumysy júrmegendigin kórsetedi, - dep, málimdedi aimaq ákimi. – Sý qoimasy taýdyń eteginde ornalassa, túsiner edim. Sý eshqaida ketpei, sonda baryp aǵady dep. Biraq, ol jazyq aýmaqta ornalasqan. Naýryzdyń 11-nen eki kún boiy tolassyz jańbyr jaýyp, kún raiy jylynǵanyn bilesizder. Sol kezden bastap nege sý jiberilmedi?!
Aita ketý kerek, ádette daǵdarys deńgeii 450 sm quraityn Semeidegi Ertis ózeniniń sýy túnde eń joǵary - 525 santimetrge jetti. Túiemoinaq aralyndaǵy 192 adam evakýatsiialandy. Olardyń 139-y, onyń ishinde 40 bala qonaqúige ornalastyryldy. Úsh ýaqyt tamaqpen jáne barlyq qajettiliktermen qamtyldy.
Búginde atalmysh fakti boiynsha jáne tótenshe jaǵdai jariialanǵan aýdandarda prokýratýra tekserý jumystaryn bastap ketken.
– Sekýndyna 1800 m3 sý jiberý týraly naqty fakti, onyń saldary da bar. Biz túbegeili atalǵan jaǵdaidy tekseretin bolamyz. Naýryzdyń 7-si kúni qalalar men aýdandar ákimderiniń, ókiletti organ ókilderiniń qatysýymen jinalys ótkizip, búgingidei jaǵdai bolmas úshin qatań baqylaý men taldaýǵa alýdy tapsyrǵanbyz. Prokýratýra naqty, sýbektivti sebepter men adami faktordyń bar-joǵyn anyqtaýdy mejege alady. Qazirgi ýaqytta TJ bolǵan aýdandarda tekserý júrgizýdemiz, - dedi oblys prokýrory Qusaiyn Igembaev.
Sondai-aq, kesheli beri Besqaraǵai aýdanynda kúsheitilgen rejim engizilgen. Sý kirý qaýpi bar 11 eldi meken belgili. Olar: Staraia krepost, Steklianka, Glýhovka, Birlik jáne Belokamenka. Aýdandyq ákimdik qyzmetkerleri úi-úidi aralap, evakýatsiia bolǵan jaǵdaida jinalý oryndary týraly habar taratty. Turǵyndardyń maldaryna ýaqytsha pana berý úshin sharýa qojalyqtar da qol ushyn sozyp, kómekke kelýde.
Azamattyq qorǵanys pen TJ qyzmetteri ákimderdiń basshylyǵymen qaýipti aimaqtarda jumys isteýde. Semeide arnaiy komissiia qurylyp, alǵashqy tolqynnyń saldaryn esepteýde.
