
Aqtóbede Múgedekter kúnine orai, «Parasatty ómir» atty aimaqtyq forým ótti. Forýmǵa oblystaǵy múgedekterdiń qoǵamdyq uiymdarynyń ókilderi, memlekettik mekemeler basshylary, aýdandar ákimderiniń osy salaǵa jaýapty keńesshileri qatysty. Oblys ákimi Berdibek Saparbaev ta osy forýmnyń qonaǵy boldy.
Jyl saiyn dástúrli túrde ótkiziletin bul sharada múmkindigi shekteýli jandardyń problemalarymen ainalysatyn uiymdar ózderiniń jyl boiǵy jumystaryn qorytyndylaidy. Bul joly da osy baǵytta júrgizilip jatqan aýqymdy ister jóninde baiandaldy. Múmkindigi shekteýli bolǵanmen, qoǵamǵa on eki múshesi saý adamnan da artyq janashyrlyq tanytyp, oblys jáne qala ómirine belsendilikpen aralasyp kele jatqanjandar bar. Sondai jandarǵa, sonymen qatar, múgedekterdi qoldaý maqsatynda kóp eńbek sińirgen azamattarǵa saltanatty túrde marapattar tabystalýy — jiyndaǵy jarqyn sátterdiń biri boldy.
— Meniń pikirim boiynsha, ár adamnyń az qamtylǵan, kópbalaly jáne, ásirese, múmkindigi shekteýli jandarǵa kómekke kelýge qanshalyqty ázir ekendigi arqyly, onyń bilimi men tárbieliliginiń deńgeiin baǵalai alamyz. Bizdiń memleketimizdiń saiasaty atalǵan toptardaǵy jandardy qoldaýǵa baǵyttalǵan. Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń jýyrda halyqqa joldaǵan Joldaýynda áleýmettik jańǵyrýdyń negizgi basymdyqtary aiqyndalǵan. Joldaý, eń aldymen, ár qazaqstandyqtyń turmys sapasyn arttyrýǵa baǵyttalyp otyr, — dedi oblys ákimi Berdibek Saparbaev forýmǵa qatysýshylarǵa arnaǵan sózinde.
Oblys ákimi múmkindigi shekteýli azamattardyńóz kúshterimen ómir súrýge degen talpynysyna memleket pen qoǵam tarapynan barynsha qoldaý kórsetilýi kerek ekenin atap ótti. Sondyqtan da memlekettik organdar men qoǵamdyq uiymdar múgedekterge qandai da bir mamandyq alýǵa múmkindik usynatyn jobalar men bastamalardy aldyńǵy orynǵa qoiady. Mysaly, Aqtóbede múgedekterge massaj jasaýshy mamandyǵyn igerýge múmkindik usynylǵan edi, qazirgi kúni, oǵan qosa, stomatolog mamandyǵyna oqytý isi qolǵa alynyp otyr. Sondai-aq, mekemeler men kásiporyndarda múgedekterge jumys oryndaryn bólý — zań talaby. Búgingi kúni mekemeler men kásiporyndar basshylary aldyna osy másele de qoiylyp jatyr. Oblys ákiminiń aitýynsha, biyl múmkindigi shekteýli 800 adam jumysqa ornalastyrylǵan.
Sóziniń sońynda oblys ákimi forýmǵa qatysýshylarǵa sáttilikter tiledi.
«Sal aýrýyna shaldyqqan azamattardy qoldaý ortalyǵy» qoǵamdyq birlestiginiń tóraiymy Quralai Báimenova óz sózinde múgedektikke ushyraǵan jandardyń múddeleri men quqyqtaryn qorǵaý, olarǵa qoldaý kórsetý isine qosqan úlesi úshin oblys ákimi Berdibek Saparbaevqa shynaiy alǵysyn jetkizdi. Sondai-aq, ol basqa qoǵamdyq uiymdardaǵy birlese jumys istep kele jatqan áriptesterine degen rizashylyǵyn da jetkizip, múmkindigi shekteýli jandardy taǵdyrdyń aýyrtpalyǵyna moiynsynbai, barynsha ashyq-jarqyn, belsendi ómir súrýge shaqyrdy.
— Bizdiń forýmymyzdyń taqyryby, formaty jyl saiyn ózgerip otyrady. Alaida, maqsatymyz eshqashan ózgermeidi, ol — kúnine kem degende bir adam bizdiń qamqorlyǵymyzdy, meiirim-shýaǵymyzdy sezinse degen niet. Búgin sizder «Zhas Project» jobasy jeńimpazdarynyń sherýin kórdińizder. Munyń ereksheligi — óziniń ideiasy bar, ony júzege asyrǵysy keletin adam million teńge qarjyǵa qol jetkizedi. Baiqaýǵa myńnan astam adamnan tapsyrys túsip, 543-i jeńip shyqty. Men barlyq tapsyrystardy oqydym. Olardyń ishinde, ásirese, bireýin oqyp otyryp, kózime jas keldi. Hat Hromtaý aýdanynda turatyn otbasynan kelgen. Balalyq shaqtary óte aýyr, tipti orta mektepti bitirý de múmkin bolmaǵanyna qaramastan, bul jastar mýzykant bolyp shyqqan. Ókinishke qarai, olardyń jobalary úshinshi irikteý týrynan ótpedi. Sonda da biz, áriptesterimizben birge, olarǵa kómektesý kerek dep sheshtik. Olar mýzykalyq aspaptar alyp berýdi ǵana surap otyr. Meniń astanalyq áriptesterim bul tilekti oryndady. Biz aspaptardy hat avtorlaryna tabystadyq, olardyń endi ózderiniń súiikti isterimen ainalysa alatynyna qýanamyn, — dedi Quralai Báimenova.
Forým barysynda múmkindigi shekteýli jandardy áleýmettik qorǵaýǵa baǵyttalǵan uzaq jyldar boiǵy eńbekteri úshin, úkimettik emes bes uiym jetekshisine oblys ákimi atynan marapattar tabystaldy. Sondai-aq, múmkindigi shekteýli jandardyń arasynan eń belsendi on adam Alǵys hattarǵa ie boldy.
«Invataksi» qyzmetin jetildirý úshin, «Halyq» qaiyrymdylyq qory Halyq bankimen birlese otyryp, Quralai Báimenovaǵa mikroavtobýstyń kiltin tabystady. «GAZ 32212» markaly avtomobil Aqtóbe qalasy men onyń ainalasyndaǵy aýyldardaǵy arbaǵa tańylǵan jandardyń júrip-turýyna paidalanylmaq.
— Osy kólik múmkindigi shekteýli adamdardyń kúndelikti ómirge aralasyp, oilaǵan maqsattary jolynda neǵurlym belsendirek bolýlaryna septigin tigizedi dep úmittenemiz, — dedi «Halyq» qaiyrymdylyq qorynyń direktory Larisa Kokovinets.
Oblystyq jumyspen qamtýdy úilestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqarmasynyń basshysy Qairat Otarovtyń derekteri boiynsha, búgingi kúni oblysta 25 myńnan astam múgedek adam bar, onyń úsh myńy — balalar. 2018 jyly olardyń qajettilikteri úshin biýdjetten 1,8 milliard teńge qarjy bólingen. Bul qarjy tehnikalyq-qosalqy quraldar satyp alýǵa, shipajaida emdelýge, t.b. muqtajdyqtarǵa jumsalǵan. Birqatar úkimettik emes uiymdar tarapynan da múgedekterdiń turmysyn jeńildetý, densaýlyǵyn qalpyna keltirý baǵytyndaǵy qyzmetter kórsetilip otyr.
Alina SÝLEIMENOVA