
Mańǵystaý oblysynda jem-shóp jetispeýshiliginen kelesi jazǵa deiin mal aram qatýy múmkin. Sharýalar osylai dep dabyl qaǵyp otyr. Biylǵy qýańshylyqtan shóp durys shyqpaǵany azdai, qazir jem de tapshy, dep habarlaidy NUR.KZ portaly KTK telearnasyna silteme jasap.
Kórshi óńirlerden ákelinetin arpa men kebektiń baǵasy qymbattap ketken. Sharýalar buryn 1600 teńge turatyn bir qapshyq kebekti qazir 2200 teńgeden satyp alýda. Jem-shóp jep jarytpaǵan álsiz mal 10 shaqyrym jerde turǵan qudyqqa sý ishýge jete almai jolda aram qatýda. Máselen, bul jerde 30-ǵa jýyq maldyń óleksesi jatyr.
Dál osylai jalǵasa berse sharýalar kelesi jyly mal qalmaýy múmkin dep boljam aityp otyr. «Borjaqty» jerindegi ata kásipti jalǵap otyrǵan 20-ǵa jýyq sharýa qojalyǵyna biylǵy jaz ońaiǵa soqpady. Jem-shóptiń jetispeýshiliginen sharýalardyń maly qynadai qyrylýda. Kórshi óńirlerden satyp alǵan arpa men kebektiń ózin ólshep berip otyr. Sebebi, artyq qor joq, deidi olar.
"Qazir ketip jatqan maldyń esebi joq. Bul qarqynmen kete berse, kelesi jylǵa deiin Mańǵystaýda mal qalmaidy. Al basqa jaqtan mal ákelip Mańǵystaýǵa budan keiin mal ósire almaisyń. Ákimniń bergen 92 teńgeden bergen arpasy 30 móshek sharýa basyna. Ol 30 móshek on kúnge ǵana jetedi", - deidi jergilikti sharýalardyń biri Berdihan Alenov.
Sharýalar satyp alaiyn dese, artyq azyq taba almaidy. Sondyqtan alǵan jemin tórt-túligine ólshep berýde. Qystyń qamyn qazirden jasap, artyq azyqty kóptep ákelmese bolmaidy dep otyr. Osyǵan deiin bir qystan shyǵýǵa 200-300 qapshyq jem jetse, biyl ol da azdyq etýi múmkin. Sebebi, jazda durys jem-shóp jep qarny mailanbaǵan mal qysqy ýaqytqa eki ese talap etedi eken. Qazir úkimetten ólshenip berilip jatqan sýbsidiia jyrtyǵymyzdy jamaýǵa jetpei otyr, deidi sharýalar.
"Sýbsidiia beremiz dep jatyr. 9143 pa 9145 teńge me, ol bir kúndik jemine de jetpeidi. Biz ánsheiin jem, ánsheiin shóp suramaimyz, mol qylyp taýyp berse. Qazir kelip jatqandar qymbat. Bir móshegi 20 kilolyq kebekti 2300 teńgege alyp otyrmyz. Oǵan deiin 1600 teńgeden alǵanbyz", - degen nazyn bildirdi mańǵystaýlyq sharýa Serik Aidarov.
Sharýalar kórshi óńirlerden ákelinetin mal azyǵynyń jol shyǵynyn jergilikti bilik ótep berse deidi. Sonda ortadaǵy deldaldar ústine aqsha qospai, jem-shópti bastapqy baǵasymen alar edik dep otyr. Jaýaptylar bul jaǵyn retteimiz dep sendirip otyr.
"Alǵashqy jergilikti biýdjetten oblys ákiminiń qoldaýymen birinshi kezekte 600 mln teńge qarajat daiyn. Kelesi aptadan bastap operatorlardy taǵaiyndap solar arqyly shóp daiyndap ákelip bul endi qorǵa daiyndyq. Biz ony ákelip srazý halyqqa usynbaimyz. Qorǵa daiyndyq árbir bes aýdanǵa bólip qoiamyz", - dep pikir bildirdi Mańǵystaý oblysy aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń basshysy Serik Qaldyǵul.
Jaýaptylardyń aitýynsha, budan bólek 1,4 mlrd teńge taǵy qosymsha qarjy bólinedi. Sonda jalpy somasy 2 milliardqa qysqa azyq daiyndalady. Al buǵan deiin aram qatqan malǵa ótemaqy qarastyrylmaǵan.