
«Qazaqstannyń Damý Banki» AQ («Báiterek» holdinginiń enshiles qurylymy, Bank, QDB) qarjylyq qoldaýymen Shymkent qalasynda metil-tret-býtil efirin (MTBE) óndirý zaýytynyń qurylysy aiaqtaldy, dep habarlaidy QazAqparat.
Jobany «Shymkent himiialyq kompaniiasy» JShS («ShHK» JShS) júzege asyrady. Jańa kásiporynnyń óndiristik qýaty jylyna 57 myń tonna MTBE quraidy, bul oǵan ishki naryqtyń qajettilikterin tolyǵymen jabýǵa múmkindik beredi.
«ShHK» JShS zaýytyn resmi iske qosý qazaqstandyq munai-himiia salasynyń sapaly jańa deńgeige kóshýiniń bastamasy bolady, óitkeni kásiporyn jańǵyrtylǵan Shymkent munai óńdeý zaýytynda (ShMÓZ) munai-gaz himiiasy shikizatyn óńdeý tereńdigin eleýli dárejede arttyrýǵa múmkindik beredi. Endi, óńirde etildenbegen avtomobil benzinderin alý kezinde paidalanylatyn quramynda ottegi bar negizgi joǵary oktandy komponentterdiń biri – MTBE óz óndirisi jolǵa qoiylǵandyqtan, munda evro-4 jáne evro-5 ekologiialyq klasty otyn óndiriledi.

«Avtomobil benzinderine qoiylatyn ózekti ekologiialyq jáne paidalaný talaptary MÓZ ónimderi sapasynyń joǵary standarttaryn aiqyndaidy. Munda MTBE siiaqty biregei qospalar mańyzdy ról atqarady, olar benzinderdiń oktandyq sanyn arttyrady jáne otynnyń tolyq janýyna yqpal etedi. Bizdiń zaýyttyń iske qosylýymen Qazaqstan oktan kóteretin qospalardyń ishki naryǵynyń qajettiligin tolyq óteidi, al bul jylyna shamamen 80 myń tonna, jáne otandyq MÓZ óziniń básekege qabilettiligin qoldaýǵa, álemdik deńgeidegi ekologiialyq taza avtobenzinderdi óndirý tehnologiiasyn jasaýǵa múmkindik beredi», - dep bólisti «ShHK» JShS Bas direktory Manat Bibasov.
Onyń aitýynsha, búgingi tańda jańa zaýyt ónimderiniń basty tutynýshysy ShMÓZ bolyp tabylady. Qazir barlyq óndiristik protsester jolǵa qoiyldy, munai-himiia óndirisine litsenziia alyndy. Kásiporyn QR munai-himiia salasynyń ónerkásiptik tutynýshylarynyń tizbesine engizilgen.
Esterińizge sala keteiik, zaýyttyń qurylysy 2019 jyly bastaldy, ony jobalaý kezinde MTBE óndirisi boiynsha ozyq quzyretterge ie halyqaralyq kóshbasshylardyń biri bolyp tabylatyn AXENS frantsýz kompaniiasynyń álemge áigili Etherification tehnologiiasy qoldanyldy.
Zaýyt qurylysy, jabdyqtardy satyp alý Qazaqstan Damý Bankiniń qaryz qarajaty esebinen júzege asyryldy, ol Qazaqstan Respýblikasyn indýstriialyq-innovatsiialyq damytýdyń memlekettik baǵdarlamasy aiasynda 10 jylǵa deiingi merzimge 9 mlrd teńge mólsherinde qarjylyq qoldaý kórsetti. Jobanyń jalpy quny 13,7 mlrd teńgeni qurady, osylaisha qalǵan bóligin 4,7 mlrd teńge kóleminde «ShHK» JShS óz qarajaty esebinen saldy.
«Shymkent himiialyq kompaniiasy» JShS zaýytyn paidalanýǵa berý –óńir úshin ǵana emes, jalpy el úshin de mańyzdy oqiǵa, óitkeni kásiporyn elimizdiń munai-gaz himiiasy salasyn damytýda negizgi ról atqarady. Endi Qazaqstanda elimizde óndirilgen otynnyń energetikalyq qaýipsizdigi men básekege qabilettiligin saqtaýdy qamtamasyz etetin biregei ónim óndirisi jolǵa qoiyldy», - dep atap ótti QDB Basqarma tóraǵasynyń orynbasary Dýman Áýbákirov.
«ShHK» JShS zaýyty 150-den astam qazaqstandyqty turaqty jumys oryndarymen qamtamasyz etti, zaýyt qurylysy barysynda shamamen 750 adam jumyspen qamtyldy.

«Qazaqstannyń Damý Banki» AQ (QDB) – 2001 jyly qurylǵan Qazaqstan ekonomikasynyń shikizattyq emes jáne infraqurylymdyq sektorlaryn jańǵyrtý jáne damytý jónindegi ulttyq damý institýty. Qyzmetiniń negizgi baǵyttary: óndiristik infraqurylymdy jáne óńdeýshi ónerkásipti damytý, el ekonomikasyna járdemdesý jáne syrtqy jáne ishki investitsiialardy tartý. QDB údemeli indýstriialyq-innovatsiialyq damý memlekettik baǵdarlamasynyń (ÚIID MB) iri investitsiialyq operatorlarynyń biri bolyp tabylady. (www.kdb.kz, facebook.com/kdb.kz).
«Shymkent himiialyq kompaniiasy» JShS – 2016 jyldyń ortasynda qurylǵan jobalyq kompaniia, «ALMEKS» Holdingtik tobynyń quramyna kiredi, «ALMEKS Proekt» JShS jáne «Delta Oil» JShS-nyń menshigi bolyp tabylady. Profildik sala – óńdeýshi ónerkásip, atap aitqanda kompaniia munai óńdeý ónimderin óndirýmen ainalysady.
«Qazaqstannyń Damý Banki» AQ-nyń Qoǵammen bailanys qyzmeti 8 (7172) 79 26 08, pressa@kdb.kz (www.kdb.kz, facebook.com/kdb.kz, Twitter@KDBkz).