QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev Shveitsariiada ótken Investitsiialyq dóńgelek ústel otyrysyna qatysty, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordaǵa silteme jasap.
Memleket basshysy óz sózinde dóńgelek ústeldiń Qazaqstan men Shveitsariia arasyndaǵy saýda-ekonomikalyq qatynastardy damytýda mańyzy zor ekenin atap ótti. Onyń aitýynsha, Shveitsariia konfederatsiiasy uzaq jyldan beri Qazaqstannyń negizgi strategiialyq jáne investitsiialyq seriktesi sanalady.
– Sońǵy 15 jylda elimizdiń ekonomikasyna salynǵan Shveitsariia kapitaly 26 milliard shveitsar frankine jetti. Al Shveitsariiaǵa quiylǵan qazaqstandyq investitsiianyń kólemi 775,2 million shveitsar frankin qurady. 200-den astam shveitsariialyq kásiporyn Qazaqstanǵa investitsiia salyp, tabysty jumys istep jatyr. Olardyń qatarynda Glencore, Sika, Swiss Grow, Stadler jáne basqa da jahandyq deńgeidegi iri kompaniialar bar. Bul biz úshin, iaǵni Qazaqstanǵa jáne bizdiń investitsiia tartý tásilimizge degen úlken senimniń belgisi. Bul baǵytta qajyrly eńbek etip kelemiz. Biylǵy maýsym aiynda bizdiń naryqta jumys isteitin shveitsariialyq kompaniialarmen arnaiy kezdesý ótkizdim. Sizderdiń bárińizben turaqty ári berik yntymaqtastyq ornatýǵa niettimiz, – dedi Prezident.
Memleket basshysy Qazaqstan Ortalyq Aziia boiynsha ekonomikasy jyldam damyp kele jatqan elderdiń biri ekenin atap ótti. Táýelsizdiktiń 30 jyly ishinde 370 milliard dollardan astam tikelei shetel investitsiiasy tartyldy. Álemniń 180 elimen saýda-sattyq jasalady.
– Ekonomikamyz nyǵaidy jáne meilinshe básekege qabiletti ári tartymdy boldy. Búginde biz ekonomikanyń taza, innovatsiialyq jáne ártaraptandyrylǵan modeline bet burdyq. Osyǵan orai naqty sharalar qabyldap jatyrmyz. Sonyń aiasynda investorlarǵa keshendi qoldaý kórsetý ulttyq basymdyqtarymyzdyń biri retinde belgilendi. Biz jobanyń basynan aiaǵyna deiin árbir investorǵa jeke qoldaý kórsetý qaǵidatyn engizdik. Memleket asa mańyzdy investitsiialyq jobalarǵa 25 jylǵa deiin zańnamalyq jáne qarjylyq turaqtylyqty saqtaýǵa kepildik beredi, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezident Sheteldik investorlar keńesin ózi basqaratynyn jáne Premer-Ministrdiń jetekshiligimen investitsiialyq ombýdsmen jumys isteitinin jetkizdi.
– Qazaqstanda qyzmeti aǵylshyn quqyǵy bazasyna negizdelgen táýelsiz soty bar ári Ortalyq Aziia aimaǵy boiynsha jalǵyz «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵy jumys isteidi. AHQO qurylymynda sot isin qaraýdyń jedel balamaly túrin qamtamasyz etetin Halyqaralyq arbitraj ortalyǵy qurylǵan. Qarjylyq qyzmet kórsetetin Ortalyqtyń qatysýshylary 2066 jylǵa deiin korporativti tabys salyǵy men qosymsha qun salyǵynan bosatylǵan. Shetel valiýtasyna, vizalar men jumys kúshine qatysty talaptar ońtailandyrylǵan. Bizdiń birjalyq alańymyzda álemniń 59 elinen 1000-nan astam kompaniia bar, – dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezidenti shveitsariialyq investorlarǵa elimizde ekonomikanyń basym baǵyttary boiynsha 37 arnaýly ekonomikalyq jáne indýstriialyq aimaqtyń qurylǵanyn aitty.
Sońǵy jyldary Qazaqstan kúshti kólik-logistikalyq baza qurdy jáne elimizdiń jahandyq kólik dálizine qosylýyn qamtamasyz etti. Elimizdiń aýmaǵy arqyly Qytai, Ortalyq Aziia, TMD elderi, Parsy shyǵanaǵy men Eýropa arasyn jalǵaityn ondaǵan halyqaralyq kólik joly ótedi.
– Eger konstrýktivti dialog ornasa jáne oǵan biznes qosylatyn bolsa, elderimiz arasyndaǵy qatynastar tabysty bolady dep sanaýǵa negiz bar. Buǵan otyz jyl ishinde kóz jetkizdik. Úkimet osyndai yqpaldastyq pen yntymaqtastyqtyń negizin qalai alady jáne solai jasaýǵa tiis. Buǵan diplomatiialyq jáne saiasi quraldar, retteý tetikteri, yntalandyrýlar, quqyq ústemdigi qaǵidatyn iske asyrý jáne naqty qoldaý sharalary arqyly qol jetkizýge bolady. Qalǵan istiń bárin biznes jasai alady jáne isteýge tiis, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Investitsiialyq dóńgelek ústel otyrysy barysynda Economisuisse Syrtqy ekonomikalyq bailanystar jónindegi shveitsariialyq kásiporyndar assotsiatsiiasynyń vitse-prezidenti Ian Atteslander, Qazaqstan-Shveitsariia iskerlik keńesiniń teń tóraǵalary: Stadler Rail AG kompaniiasynyń bas atqarýshy direktory Peter Shpýler, «Qazaqstan temir joly» UK» aktsionerlik qoǵamynyń basqarma tóraǵasy Nurlan Saýranbaev, ABB Switzerland kompaniiasynyń bas direktory Robert Ichner, Ammann Group kompaniiasynyń bas atqarýshy direktory Hans-Kristian Shnaider, KS Genetics kompaniiasynyń prezidenti Filippo Lombardi, Glencore jahandyq mys-myrysh departamentiniń basshysy Nikola Popovich, Inoks Capital kompaniiasynyń bas atqarýshy direktory Nabil Abdýl-Massih, Basel Euro Airport kompaniiasynyń damý jónindegi direktory Mihael Shvin, m-3 Groupe kompaniiasynyń negizin qalaýshy ári prezidenti Abdalla Shatila, Polymetrix AG kompaniiasynyń bas atqarýshy direktory Martin Miýller, Clariant jahandyq ári mańyzdy tutynýshylarmen jumys jónindegi basqarýshy direktory Iarle Shold sóz sóiledi.
Shveitsariialyq kásipkerlerdiń sózin tyńdaǵan Memleket basshysy Qazaqstan ekonomikasyn damytýǵa qosqan úlesi úshin olarǵa alǵys aitty jáne eki eldiń iskerlik toptarynyń ózara jemisti ári tiimdi yntymaqtastyǵy nyǵaia túsetinine úmittenetinin jetkizdi.
Sonymen qatar jiynǵa «Roche Holding», «Philip Morris International», «Caviar House & Prunier», «Swiss Choice Holding», «Bühler AG», «Economisuisse», «Swissgrow» jáne basqa da kompaniialardyń basshylary qatysty.
Investitsiialyq dóńgelek ústel otyrysynyń qorytyndysy boiynsha somasy 301 million dollar bolatyn alty kommertsiialyq kelisimge jáne on kommertsiialyq emes qujatqa qol qoiyldy:
1. «Kazakh Invest» UK» aktsionerlik qoǵamy men Eurasia Group Ag kompaniiasynyń arasynda quny 50 million dollar bolatyn Eurasia Group kompaniiasynyń 10 servis ortalyǵyn salý jónindegi ózara túsinistik týraly memorandým;
2. «Samuryq-Qazyna Invest» JShS men Inoks Capital kompaniiasy arasynda somasy 50 million dollar bolatyn agrarlyq qor qurý jónindegi kelisim;
3. Qazaqstan Respýblikasy Densaýlyq saqtaý ministrligi men «Roche Holding» kompaniiasy arasyndaǵy Áleýmettik mańyzy bar aýrýlardy emdeý boiynsha somasy 50 million dollar bolatyn Innovatsiialyq dárilik preparattardy lokalizatsiialaý jónindegi shekti kelisim;
4. Almaty oblysynda quny 50 million dollar bolatyn mal sharýashylyǵy keshenin qurý jobasy jónindegi kelisim;
5. «SP Taraz Pet» JShS men shveitsariialyq Polymetrix AG kompaniiasy arasyndaǵy «Retsiklirlengen polietilentereftalat (R-PET) óndirý jónindegi zaýyttyń qurylysyna» qatysty quny 1 million dollar bolatyn joba boiynsha tehnologiialardy berý týraly litsenziialyq kelisim;
6. «Qazaqstan temir joly» UK» aktsionerlik qoǵamy men Stadler CIS AG kompaniiasy arasyndaǵy quny 100 million dollar bolatyn strategiialyq yntymaqtastyq týraly kelisim.
