Foto: stan.kz
Qazaqstannyń avtokólik odaǵynyń (QAO) derekteri boiynsha, naryq jańa satylǵan avtokólikter sany jaǵynan 20 165 birlikke (jyldyq kórsetkishte +10,6%) jetip, jańa rekord ornatty. Aidyń eń kóp suranysqa ie bes markasynyń qataryna 1 321 avtokólikpen (maýsymda +26,7%) Jetour kirdi, odan keiin 1 111 kólikpen JAC ornalasty. 2025 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda Jetour 7 242 avtokólik (+86,3%), al JAC 4 727 kólik satty. Osylaisha ekeýi de Qytai segmentiniń kóshbasshylary qatarynda qaldy. Bul týraly Stan.kz aqparat agenttigi inbusiness.kz portalyna silteme berip habarlaidy.
Aita ketý kerek, JAC jáne Jetour avtokólikteri Qazaqstanda otandyq Allur avtokólik kompaniiasynyń Qostanaidaǵy zaýytynda óndiriledi jáne satylady. Dál sol jerde Jetour X70 Plus jáne JAC S3 siiaqty modelderdiń jińishe torapty (CKD) óndirisi jolǵa qoiylǵan. Ol jetkizilimdi turaqty etedi, sapany baqylaýdy jáne modeldik qatardy jedel jańartýdy usynady. Sonymen qatar jergilikti jinaq syrtqy logistikaǵa táýeldilikti azaitady. Osylaisha, shilde aiynda naryqtaǵy eń kóp satylǵan on modeldiń jartysynan astamy otandyq óndiristen shyqty.
Jetour jáne JAC modelderiniń sátti shyǵýy birden birneshe faktormen túsindiriledi. Birinshiden, olar satyp alýshyǵa birden bazalyq jinaqta barynsha optsiia usynady: 10–12 diýimdik mýltimedia, bylǵary salon, panoramalyq shatyr, beiimdelgen krýiz-kontrol, ainala túsiretin kameralar jáne 5 jyl nemese 150 000 km kepildik. Buryn "bazalyq jańa standart" qymbat brendterde ǵana bolsa, endi bul qoljetimdi krossoverler segmentinde qalypqa ainaldy. Ekinshiden, mundai tartymdylyqqa keibir modelderdiń jeńildetilgen avtonesieleý, lizing jáne korporativtik satyp alý baǵdarlamalaryna qatysýy, arnaiy aktsiialardyń bolýy áser etedi. Mysaly, qyrkúiek aiynyń sońyna deiin Jetour X70 Plus satyp alýshylaryna shinalar jinaǵy jáne 5 tegin tehqyzmet syiǵa beriledi.
Brend ókilderi qyzyǵýshylyqtyń ósýin ǵana emes, tutynýshylardyń minez-qulqynyń ózgergenin de atap ótedi: avtosalondarǵa kólikter kelgenge deiin toptyq komplektatsiialar men sirek kezdesetin tústerge aldyn ala tapsyrys jii beriletin boldy. Klientter qajet nusqany kútýge jáne kezekke turýǵa daiyn. Dilerler Jetour-ǵa joǵary qyzyǵýshylyq bolýyn baǵamen emes, brendtiń sátti pozitsiialanýymen túsindiredi. Jetour jas jáne belsendi aýditoriiaǵa baǵyttalǵan: mánerli dizain, bai jinaq jáne jalpy "qymbat" kólik sezimi. Osy qasietteri ony "biýdjetke emes", talǵamǵa sai tańdaýǵa múmkindik beredi. X70 Plus-ten T2-ge deiingi modelderde satyp alýshylar burynǵydan qymbat brendterden izdegen barlyq nárseni taba alady.
JAC týraly aitsaq, bul – Qytaidyń Qazaqstan naryǵyna resmi túrde 2016 jyly shyqqan birinshi brendi. Sol ýaqyttan beri marka naryqtaǵy ornyn júieli túrde arttyrdy: dilerlik jeli quryldy, modeldik qatar keńeidi, jergilikti jinaqtaý iske qosyldy. Dál osy JAC elde Qytai avtokólikterine degen suranysty "synap kórdi" jáne orta segmenttegi ratsionaldy tańdaý standartyn belgiledi.
Qazaqstan avtonaryǵy halyqaralyq trendterge senimdi túrde integratsiialanyp jatyr. Qytai óndirýshileri eksporttyq naryqtardaǵy pozitsiialaryn kúsheitip, óz brendterin tehnologiialy ári senimdi dep qabyldatyp keledi. 2024 jyly Qytai 6,41 mln avtokólikti eksporttap, álemdegi eń iri avtoeksporttaýshyǵa ainaldy. 2025 jyly CAAM (China Association of Automobile Manufacturers) boljamyna sai, eksport shamamen 6,2 mln bolady. Bul sannan sapaǵa kóshýdiń belgisi. 2025 jyldyń qańtar-shilde ailarynda Eýropadaǵy qytai brendteriniń úlesi 4,8%-ǵa jetip, eki esege jýyq ósti (JATO derekteri). Bul EO men AQSh-tan tys jetkizilimderdi ártaraptandyrýǵa májbúrlep otyrǵan kedergiler men retteýlerge qaramastan bolǵan ózgeris. Ásirese Allur óz óndiristik qýatyn jáne el boiynsha dilerlik jelini belsendi damytyp jatqanyn eskersek, bul Qazaqstan úshin turaqty logistikalyq tizbekter men assortimenttiń keńeigenin bildiredi.
Ekspansiia qarjylyq qadamdarmen de qatar júredi: Jetour-dyń ielik etetin kompaniiasy – Chery toby 2025 jylǵy qyrkúiekte Gonkong birjasynda eń iri IPO ótkizdi. Bul investitsiialyq múmkindikterdi kúsheitip, modelder qataryn jańartýdy jyldamdatty. Mundai oqiǵa Qazaqstan naryǵyna da tikelei áser etedi, munda jańa modelder jii paida bolyp jatyr.
Atalǵan barlyq faktor orta segmenttegi úlestiń aitarlyqtai qaita bólinýine ákeldi. Jetour jáne JAC krossoverleri endi buryn basym bolǵan qymbatyraq korei jáne japon brendteri turǵan naryqtyq salany ielenedi. Jergilikti jinaq, ikemdi satyp alý sharttary, keńeitilip jabdyqtalýy jáne naqty qoljetimdilik jańa standartty qalyptastyrdy. Bunyń bári klientter adaldyǵynyń artýynan da baiqalady: dilerlik ortada kezekter men test-draivtardaǵy joǵary konversiia tirkelip otyr. Avtonaryqtaǵy belsendilik ári teńge turaqtylyq saqtap turǵan kezde dál osy brendter jandanyp keledi jáne baiqap otyrǵanymyzdai, óz pozitsiialaryn bergisi joq.
