Memleket basshysynyń tapsyrmasy boiynsha Prezidenttiń Kómekshisi – Qaýipsizdik Keńesiniń hatshysy Áset Isekeshev qylmysqa qarsy is-qimyl jáne jol qozǵalysy qaýipsizdigin qamtamasyz etý máseleleri jóninde keńes ótkizdi, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordaǵa silteme jasap.
Jiynǵa ortalyq memlekettik, quqyq qorǵaý jáne jergilikti atqarýshy organdar basshylarynyń orynbasarlary, sondai-aq oblystardyń, respýblikalyq mańyzy bar qalalardyń prokýrorlary jáne óńirlik politsiia departamentteriniń bastyqtary qatysty.
Qazaqstan Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev óziniń qyrkúiektegi Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýynda áleýmettik-ekonomikalyq damýdyń birde-bir aspektisi zań ústemdiginsiz jáne azamattarymyzdyń qaýipsizdigine kepildiksiz sátti iske asyrylmaitynyn erekshe atap ótti.
Jalpy, quqyq qorǵaý júiesi tiisti mindetterdi oryndaýda. Bul biylǵy 10 aidyń ishinde qylmystyq quqyq buzýshylyqtardy tirkeýdiń 2020 jyldyń 10 aiyndaǵy kórsetkishi 2019 jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 32,4 paiyzǵa azaiǵanyn kórsetedi.
Bul rette, qaraqshylyq sany 53,9 paiyzǵa, tonaý – 48,5 paiyzǵa, urlyq – 51,0 paiyzǵa, buzaqylyq – 41,4 paiyzǵa, zorlaý – 36,2 paiyzǵa azaidy.
Sonymen qatar, quqyqtyq tártipti odan ári nyǵaitý maqsatynda jumysty jandandyrýdy qajet etetin quqyq qorǵaý qyzmetiniń baǵyttaryn anyqtaý jumystary jalǵasýda.
Qatań karantindik shekteýler kezeńinde otbasylyq-turmystyq salada jasalǵan qylmystyq quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý, anyqtaý jáne jolyn kesý máselelerine erekshe nazar aýdarylady.
Alaiaqtyq qylmys deńgeii ále de joǵary (27 myńnan astam quqyq buzýshylyq). Qylmys jasaýdyń mynadai tásilderi keń taralǵan: telefon alaiaqtyǵy jáne kiber-alaiaqtyq, sondai-aq investitsiialyq jáne ózge de qarjylyq qyzmet túrlerin syltaý etý arqyly qarjy piramidalaryn qurý.
Sońǵy jyldary qylmystyń jekelegen túrlerine (múliktik qylmystardyń saralanǵan quramdary, jynystyq qatynas qylmystary jáne t.b.) neǵurlym tiimdi qarsy turý úshin olar aýyr qylmystar sanatyna aýystyryldy.
Aýyr qylmystardy tirkeýdiń artýyna sebep bolǵan bul zańnamalyq ózgerister sotqa deiingi tergep-tekserý organdarynan tiisti qylmystyq áreketterdi ashý, jolyn kesý jáne tergep-tekserý jumystaryndaǵy tásilderdi jedel qaita qaraýdy talap etedi.
Osyǵan bailanysty Qaýipsizdik Keńesiniń hatshysy quqyq qorǵaý organdarynyń basshylaryna aýyr qylmys jasaǵan tulǵalardy anyqtaý jónindegi jumystyń tiimdiligin arttyrý jáne osyndai áreketter boiynsha jazanyń bultartpastyǵyn qamtamasyz etý jóninde naqty tapsyrmalar berdi.
Áset Isekeshev azamattardyń kópshiligine bile tura múliktik zalal keltirýge baǵyttalǵan alaiaqtyqtyń aldyn alý jáne ýaqytyly jolyn kesý qajettigine erekshe nazar aýdardy.
Talqylaý barysynda jergilikti atqarýshy organdardyń basshylyǵyna azamattardyń qaýipsizdigine neǵurlym teris áser etetin qylmys túrleri boiynsha aldyn alý sharalaryna erekshe nazar aýdarý usynyldy (kóshede jáne ózge de qoǵamdyq oryndarda jasalatyn paidakúnemdik-zorlyq qylmystar, kámeletke tolmaǵandarǵa qarsy, sondai-aq olardy qylmystyq iske tartýmen bailanysty qylmystar).
Sonymen qatar, Qaýipsizdik Keńesiniń hatshysy Áset Isekeshev keńeske qatysýshylarǵa jol qozǵalysy qaýipsizdigin qamtamasyz etý jumystaryn jalǵastyrýdy tapsyrdy.
2020 jyldyń 10 aiynyń qorytyndysy boiynsha jol-kólik oqiǵalarynyń sany (13 391-den 10 408-ge deiin nemese 22,3 paiyzǵa) jáne onda jaraqattanǵan (17 797-den 13 599-ǵa deiin nemese 23,6 paiyzǵa), qaza tapqan (1 846-dan 1 524-ke deiin nemese 17,4 paiyzǵa) tulǵalardyń sany edáýir azaiǵany tirkeldi. Alaida, bul negizinen, qatań karantindik shekteýler kezeńinde kólik qatynasy qarqynynyń tómendeýine bailanysty.
Sonymen qatar, elimizdiń joldaryndaǵy jol-kólik oqiǵalary saldarynan qaza bolǵandar men zardap shekkenderdiń sany áli de kóp bolyp otyr. Kólik júrgizýshileriniń jol tártibi saqtamaýyna jáne jol jelisi qaýipsizdiginiń tómen deńgeiine bailanysty problemalar saqtalýda.
Osy rette keńeske qatysýshylardyń oi-pikiri zańǵa baǵynýdy nasihattaý jáne qalalar men iri eldi mekenderdegi kóshe-jol jelisin retteý problemalaryn sheshý úshin birlesken sharalar qabyldaýǵa baǵyttaldy.
Jiyn sońynda Qaýipsizdik Keńesiniń hatshysy elimizdegi quqyqtyq tártipti jaqsartý, azamattardyń qaýipsizdigine kepildik berý jáne qoǵamdaǵy qylmystyq deńgeidi tómendetý úshin qarastyrylǵan máselelerdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.
