QHA jastary Túrkistandaǵy tarihi nysandarmen tanysty

QHA jastary Túrkistandaǵy tarihi nysandarmen tanysty



Túrkistan qalasy oblys ortalyǵyna ainalǵaly óte úlken ózgerister bolyp jatqany belgili. Tarihi mekenniń tarihi kelbetin saqtai otyryp, jańǵyrtý ońai emes. Osy oraida Qazaqstan halqy Assambleiasynyń jastary, Túrkistan oblysynda turatyn etnos ókilderi «Túrlengen Túrkistan» ólketaný ekspeditsiiasyna qatysty, - dep habarlaidy «Ult aqparat».

Túrkistan obylysy qoǵamdyq damý basqarmasy «Qoǵamdyq kelisim» KMM uiymdastyrǵan shara aiasynda jastar ekspeditsiiaǵa qatysýshylar Ortalyq Aziiadaǵy eń iri «Kerýen-sarai» kópfýnktsionaldy týristik keshenine saiahat jasap, estelikke sýretke tústi.

«Ómirimdegi eń qyzyqty, eń erekshe, eń ystyq sátterdiń biri boldy. Túrkistanǵa osydan segiz jyl buryn kelgenmin. Qazir men kórgen Túrkistan múlde basqa. Túrlengen. Naǵyz týristik aimaqqa endi ainalypty. Kórseń kóz toiatyn kórki, kóńiliń qýanatyn damýy adamdy qanattandyryp jiberedi eken. Túrki áleminiń besigi retinde tanylǵan Túrkistandy dál osylai damytý óte úlken mańyzdy ári saýapty is. Osy kishkentai ǵana qalany úlken oblystyń ortalyǵyna ainaldyrýdy tapsyrǵan Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń qyraǵylyǵyna rizamyn. Osy qalany damytý arqyly eldi tanytýǵa, týristerdi kóptep tartyp, ekonomikaǵa úles qosýǵa bolatynyn boljai bildi. Búgingi Túrkistannyń damyp jatqanyn óz kózimmen kórip, shyn qýanyp qaittym», - deidi Qazaqstan halqy Assambleiasynyń múshesi, Tólebi aýdanynan kelgen Ahmet Asad.

Ekspeditsiia aiasynda óńirdegi etnomádeni birlestikterdiń tóraǵalary men músheleri jáne «Jańǵyrý joly» respýblikalyq jastar qozǵalysynyń Túrkistan oblystyq shtabynyń músheleri «Saýran qalashyǵy» men Qoja Ahmet Iassaýi kesenesin aralap, tarihi muralarymen tanysty.

«Biz bul sharany Qazaqstan halqy Assambleiasynyń damý tujyrymdamasyna sáikes Qazaqstan halqynyń ortaq tarihi-mádeni murasyn qoldaý, saqtaý jáne nasihattaýdy júzege asyrý maqsatynda uiymdastyryp otyrmyz. Saiahattyń ár minýtyna deiin eseptep, qatysýshylardy zeriktirmeýge, ýaqytyn bos ótkizbeýge tyrystyq. Sonymen qatar, jastar tarapy Túrkistandy aralap qana qoimai, «Qazaqtaný» jobasy aiasynda «Qazaqtyń kóne jáne damýshy salt-dástúrleri men ádep ǵuryptary» taqyrybynda pikir almasyp, kóne nysandardyń tarihy jaiyndaǵy ańyzdardy áńgimelesti. Bir-birinen túrli ańyzdardy estip, aldaǵy ýaqytta ózgelerge aita júrýge de ýádelesti», - deidi Túrkistan obylysy qoǵamdyq damý basqarmasy «Qoǵamdyq kelisim» KMM qyzmetkerleri.

Al Túrkistanǵa alǵash ret kelgen Eilem Býrha elimizde osyndai erekshe tarihi mekenniń baryna tańǵalysyn jasyrmady. Eilem Túrkistan oblysyna 2018 jyly qonys aýdarǵan. Kóship kelýiniń negizgi sebebi – ata-babasy jatqan tarihi otanyna oralý. Al ózi bul týraly bylai deidi:

«Ótken ǵasyrdyń alasapyran jyldarynda meniń atalarym Túrkiia eline qonys aýdarǵan eken. Tarihtyń ondai betteri úshin biz urpaq kináli emespiz. Sondyqtan eseiip es bilgeli tarihi Otanyma oralý týraly kóp oilandym. Qazaqstanǵa kelip bilim alyp, qyzmet etkim keldi. Elime eńbek sińirgim keldi. Bul oiymdy ata-anama aityp edim, qýana qoldady. Men úidiń jalǵyz qyzymyn. Sondyqtan áke-sheshem meniń árbir sheshimime qurmetpen qaraidy, jáne qoldaidy. Osy joly da qoldap, birge kelýge qýana kelisti. Al búgin tarihi meken Túrkistandy kórý buiyrǵan eken. Alǵan áserim óte erekshe. Endi bul jerge jii kelip turýǵa tyrysamyn, aldaǵy ýaqytta ata-anamdy da alyp kelemin. Bul jerge kelgende kózime ystyq jas tyǵyldy. Men shynymen qatty qýanyshtymyn», - dedi Eilem Býrha.

Aita keteiik, Aqordada «Qazaqstan Respýblikasynyń ákimshilik-aýmaqtyq qurylysynyń keibir máseleleri týraly» Jarlyqqa qol qoiyldy. «Qazaqstan Respýblikasynyń ákimshilik-aýmaqtyq qurylysy týraly» Zańnyń 3-babynyń 1-tarmaǵyna sáikes, Shymkent respýblikalyq mańyzy bar qala mártebesine ie boldy. Bul ákimshilik birlik elimizdiń on jetinshi aimaǵy atandy. Al qazaq handyǵy men túrki áleminiń júregine ainalǵan Túrkistan qalasy oblys ortalyǵy bolyp bekitilgen bolatyn. Bul týraly Elbasy Nursultan Nazarbaev: «Bul ákimshiliktiń aýmaqtyń qurylymdyq ózgeristeri osy óńirdiń órkendeýine tyń serpin berýin kózdegen tarihi qujat bolady. Ońtústik Qazaqstan elimizdegi ekonomikalyq, kólik, logistikalyq, demografiialyq áleýeti zor aimaq. Biyl halqynyń sany millionǵa jetken Shymkent Qazaqstannyń eń iri úsh megapolisiniń  qataryna qosyldy», - degen edi.

Esterińizge sala keteiik, Túrkistan qalasy oblys ortalyǵyna ainalǵaly óte úlken ózgerister bolyp jatqany belgili. Tarihi mekenniń tarihi kelbetin saqtai otyryp, jańǵyrtý ońai emes. Osy oraida Qazaqstan halqy Assambleiasynyń jastary, Túrkistan oblysynda turatyn etnos ókilderi «Túrlengen Túrkistan» ólketaný ekspeditsiiasyna qatysty. Túrkistan obylysy qoǵamdyq damý basqarmasy «Qoǵamdyq kelisim» KMM uiymdastyrǵan shara aiasynda jastar ekspeditsiiaǵa qatysýshylar Ortalyq Aziiadaǵy eń iri «Kerýen-sarai» kópfýnktsionaldy týristik keshenine saiahat jasap, estelikke sýretke tústi.