QR Premer-Ministri Álihan Smaiylovtyń tóraǵalyǵymen ótken Úkimettiń kezekti otyrysynda egin jinaý naýqanyna daiyndyq jáne jem-shóppen qamtamasyz etý máselesi qaraldy.
Jiynda aýyl sharýashylyǵy ministri Erbol Qarashókeev, energetika ministri Bolat Aqsholaqov, Aqmola oblysynyń ákimi Ermek Marjyqpaev, Qostanai oblysynyń ákimi Arhimed Muhambetov, Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Qumar Aqsaqalov baiandama jasady, dep habarlaidy primeminister.kz saity,
Byltyrdan bastap azyqpen qamtamasyz etý jáne jedel den qoiý máselelerin sheshýdi úilestirý jónindegi respýblikalyq jedel shtab qurylyp, óz jumysyn istep jatyr. Mal azyǵymen qamtamasyz etý máselelerin sheshý úshin Úkimet birqatar jedel jáne júieli sharalar qabyldady.
Aýyl sharýashylyǵy ministri Erbol Qarashókeevtiń aitýynsha, 2022 jylǵy 31 qańtarda aýyl sharýashylyǵy janýarlarynyń analyq basyn kútip-baǵý shyǵyndaryn ishinara óteý úshin Úkimettiń rezervinen Mańǵystaý oblysyna 663,9 mln teńge bólindi. 2022 jylǵa oblys ákimdikteri mal azyǵyn satyp alý qunyn arzandatýdy sýbsidiialaýǵa 11,5 mlrd teńge bólgen.
2022 jylǵy sáýirde respýblikalyq biýdjet komissiiasynyń otyrysynda 200 myń tonna kóleminde jemdik astyq satyp alý úshin Azyq-túlik korporatsiiasynyń jarǵylyq kapitalyn ulǵaitýǵa 20,0 mlrd teńge bólý maquldandy. Biylǵy 22 tamyzdaǵy jai-kúi boiynsha Azyq-túlik korporatsiiasy mal jáne qus sharýashylyǵy qojalyqtaryna arzandatylǵan baǵamen 130,5 myń tonna jemdik astyq ótkizdi, bul naryqtyq baǵadan 30%-ǵa tómen.
«Budan basqa, ministrlik jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, Azyq óndirisi salasyn damytý jónindegi 2022-2025 jyldarǵa arnalǵan jol kartasyn ázirlep, bekitti, ol aýyl sharýashylyǵy janýarlaryn azyqpen qamtamasyz etý jónindegi júieli sharalardy qamtidy», — dedi vedomstvo basshysy.
Máselen, Jol kartasynda kelesi negizgi is-sharalar qarastyrylǵan:
- mal sharýashylyǵy baǵytyndaǵy sharýashylyqtarǵa ǵylymi-negizdelgen azyqtyq aýyspaly egisterdi ázirleý jáne engizý;
- sharýashylyqtardyń azyqtyq daqyldardyń tuqymdarymen azyq óndirýge jáne daiyndaýǵa arnalǵan tehnikaǵa qajettiligin ańyqtaý;
- aýyspaly jaiylymdardyń jappai engizilýin jáne saqtalýyn qamtamasyz etý jáne t.b.
Búgingi tańda jergilikti atqarýshy organdar Jol kartasynyń is-sharalaryn oryndaý boiynsha jumystar júrgizip jatyr. Biyl aýyl sharýashylyǵy janýarlarynyń mal basyn azyqpen qamtamasyz etý úshin azyqtyq daqyldardyń egis alańdary 3,2 mln ga-dan 3,7 mln gektarǵa deiin ulǵaityldy.
Jalpy 2022 jyly elimizdiń kóptegen aimaqtarynda jaǵymdy aýa raiynyń jaǵdailary (jaýyn-shashyn) baiqalady, bul azyq daiyndaý naýqannyń sátti ótýine yqpal etedi.
Jergilikti atqarýshy organdar usynǵan jedel derekter boiynsha búgingi tańda 21,0 mln tonna shóp daiyndaldy, bul jospardyń 87,3%-y, jospar 24,1 mln tonnany quraidy. Jalpy barlyq óńirde mal azyǵyn jinaý jumystaryn oryndaý barysynyń oń serpini baiqalady.
22 tamyzdaǵy jaǵdaiy boiynsha pishendeme daiyndaý 1,2 mln tonnany nemese 90,6%, saban 1,0 mln tonnany nemese 27,4%, qunarly azyq 918 myń tonnany nemese 17,6% jáne súrlem 192 tonnany nemese jospardyń 11%-yn quraidy.
«Aita ketý kerek, bul azyq túrlerin daiyndaý negizinen qyrkúiek pen qazan ailarynda júrgiziledi. Jalpy Ministrlik azyq daiyndaý barysyna turaqty monitoring júrgizýde», — dedi Qarashókeev.
Ári qarai ministr egin jinaý naýqanyna daiyndyq máselesi boiynsha baiandady.
Onyń aitýynsha, biylǵy qolaily jaǵdailar egin jinaý jumystaryn ýaqytyly bastaýǵa múmkindik berdi jáne búginde respýblika boiynsha barlyǵy 2,2 mln ga dándi jáne dándi-burshaqty daqyldar nemese olardyń kórsetilgen oblystardaǵy jalpy jinaý alańynyń 13,9%-y jinaldy.
Gektaryna orta eseppen 14,6 tsentner túsimdilikpen 3,3 mln tonna astyq bastyryldy. Jappai egin jinaý respýblikanyń barlyq óńirinde bastalǵanyn atap ótý qajet. Biyl aýyl sharýashylyǵy daqyldarynyń jalpy jinaý alańy 23,4 mln gektardy qurady (2021 jylmen salystyrǵanda 387,1 myń gektarǵa kóp). Onyń ishinde dándi daqyldardy jinaý alańy 16,1 mln gektardy quraidy.
Eger daqyldar, onyń ishinde áleýmettik mańyzy bar daqyldar boiynsha bidai jinaý alańy 12,9 mln gektardy quraidy, onyń 1 054,3 myń gektary nemese 10,1%-y 14,4 tsentner ónimdilikpen jinaldy, 1,5 mln tonna bastyryldy.
Maily daqyldardan 3 463,4 myń gektardyń egini jinalýy tiis, búginde gektaryna 7,0 tsentner ónimdilikpen 16,6 myń ga jinaldy. Kartopty 198,9 myń ga alańnan jinaý qajet, 675,7 myń tonna ónim jinaldy, ónimdiligi gektaryna 203,3 tsentner. Kókónisterdi jinaý alańy 169,7 myń ga quraidy, 253,0 ts/ga túsimdiligimen 1,9 mln tonna jinaldy.
«Egis naýqany sapaly tuqymdardy qoldana otyryp, ońtaily merzimde júrgizildi. Fermerler tyńaitqyshtardy ýaqytynda engizdi, daqyldardy aramshópter men aýrýlarǵa qarsy himiialyq óńdeýdi ýaqytyly júrgizdi. Biylǵy qolaily jaǵdailar egistikterdiń jai-kúiine de oń áserin tigizdi», — dedi ministr.
Máselen, oblystar ákimdikteriniń jedel derekteri boiynsha búginde dándi daqyldar egisiniń 70%-y (10,6 mln ga) – jaqsy jai-kúide, 28,3%-y (5,0 mln. ga) – qanaǵattanarlyq, 1,7%-y (0,2 mln ga) – nashar jai-kúide. Ósý fazalary boiynsha dándi daqyldardyń pisip-jetilý kezeńinde (12,9%-y – sútti pisý, 25,5%-y – sútti-balaýyzdy, 35,8%-y – balaýyzdy, 25,7%-y – tolyq). Jappai egin jinaý jumystaryn bastaýǵa aýyl sharýashylyǵy óndirýshileri barlyq qajetti tehnikany daiyndady.
Jalpy egin jinaý jumystaryn júrgizý úshin respýblikada 147,7 myń traktor, 38,1 myń astyq jinaityn kombain, 13,3 myń destelegish, 73,4 myń traktor tirkemesi bar. Memleket basshysynyń tapsyrmasyn iske asyrý aiasynda «Jasyl damý» aktsionerlik qoǵamynyń qarajaty esebinen aýyl sharýashylyǵy tehnikasyna jeńildikpen kredit berý pysyqtalǵanyn atap ótý qajet.
Anyqtama: lizingtiń mynadai sharttary kelisildi: lizing merzimi – 10 jylǵa deiin; syiaqy mólsherlemesi – jyldyq 6,0%; lizing boiynsha bastapqy jarna (avans) – lizing nysanasy qunynyń 0%-y; negizgi boryshty qaitarý boiynsha jeńildikti kezeń – 1 jyl; tehnikany bir lizing alýshyǵa qarjylandyrý somasy 205 000 000 (eki júz bes million) teńgeden aspaidy.) jáne aýyl sharýashylyǵy traktorlary men kombaindarynyń úsh birliginen aspaidy.
Jeńildikti lizingke shamamen 40,0 mlrd teńge baǵyttaldy. Biylǵy 5 tamyzdan bastap «QazAgroQarjy» aktsionerlik qoǵamynyń barlyq filialdarynda osy baǵdarlamaǵa qatysýǵa ótinimder qabyldaý júzege asyrylady. Búginde 16,9 mln teńge somasyna 306 ótinim qabyldandy (306 tehnika, onyń ishinde: 83 kombain jáne 223 traktor). Qarjylyq lizing sharty jasaldy – 703,0 mln teńge somasyna 17 ótinim berildi. 4,3 mlrd teńge somasyna 64 ótinim maquldandy.
Aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilerdiń egin jinaý jumystaryn ýaqytyly júrgizýi úshin 423,5 myń tonna jeńildetilgen dizel otyny bólindi. Energetika ministrligimen birlesip, oblys operatorlaryn munai óńdeý zaýyttaryna bekitip berý grafigi bekitildi. Shilde kólemderin óńirler tolyǵymen aldy. Qazirgi ýaqytta tamyz kólemi tiep-jóneltilýde.
Energetika ministrligi tamyz aiyna hattamamen munai óńdeý zaýyttarynan shyǵarylatyn mynadai ortasha naryqtyq baǵa belgiledi – tonnasyna 212,0 myń teńge nemese litrine 177 teńge. Operatorlardyń shyǵystaryn eskere otyryp, Aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshiler úshin respýblika boiynsha ortasha baǵa litrine 202 teńgeni quraidy (naryqtyq baǵadan 15-20%-ǵa arzan).
Anyqtama retinde: 2022 jylǵy 22 tamyzdaǵy jai-kúi boiynsha grafikke sáikes maýsym-qazanǵa – 423,5 myń tonna, 246,8 myń tonnaǵa (58%) sharttar jasaldy, 246,8 myń tonna (58%) tólendi, 172,7 myń tonna (41%) tiep-jóneltildi. 2021 jyly 396,5 myń tonna bólindi.
Ministrlik elevatorlardyń jańa ónimdi qabyldaýǵa daiyndyǵyna turaqty monitoring júrgizip jatyr.
Respýblikada astyqty saqtaýdyń jalpy syiymdylyǵy 29,1 mln tonnany, onyń ishinde astyq qabyldaý kásiporyndarynda 12,6 mln tonnany, aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilerde 16,5 mln tonnany quraidy. Kórsetilgen saqtaý syiymdylyǵy ótken jyldardaǵy aýyspaly qaldyqtardy eskere otyryp, boljamdy egindi saqtaý úshin jetkilikti. Oblys ákimdikteri jańa astyqty qabyldaýǵa astyq saqtaý oryndarynyń daiyndyǵyn qamtamasyz etýi qajet.
«Álemde qalyptasqan geosaiasi jaǵdaiǵa, sondai-aq birqatar elderde dándi daqyldar óndirisiniń tómendeýine bailanysty aldymyzda azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etý boiynsha mańyzdy mindet tur», — dedi aýyl sharýashylyǵy ministri.
Oblystar ákimdikteriniń derekterine sáikes dándi daqyldardyń jalpy jinalymynyń boljamdy kólemi 18,3 mln tonna bolady, onyń ishinde bidai 13,4 mln tonnadan asady dep kútilýde. Budan basqa, respýblikada 3,1 mln tonna kóleminde aýyspaly astyq qaldyǵy, onyń ishinde 2,5 mln tonna bidai bar.
«Aýyspaly qaldyqtardy eskere otyryp, jalpy astyq jinaýdyń kútiletin kólemi respýblikanyń ishki qajettiligin tolyq qamtamasyz etý, sondai-aq astyqtyń belgili bir kólemin eksportqa shyǵaryp, tiisinshe dástúrli naryqtarymyzdaǵy saýda pozitsiialarymyzdy saqtaý úshin jetkilikti», — dedi Erbol Qarashókeev.
Egin jinaý naýqanyn tabysty ótkizýdiń negizgi máselesi – fermerlerdi qarajatpen qamtamasyz etý. Biyl «Agrarlyq nesie korporatsiiasy» aktsionerlik qoǵamy jelisi boiynsha kóktemgi dala jáne egin jinaý jumystaryn qarjylandyrýdyń jalpy somasy 140 mlrd teńgeni quraidy. Búgingi tańda «Keń dala» baǵdarlamasy aiasynda 110,0 mlrd teńge somasyna 3,7 myńnan astam ótinim qarjylandyryldy.
Sondai-aq Memleket basshysynyń tapsyrmasy aiasynda biyl Azyq-túlik korporatsiiasy aýyl sharýashylyǵy ónimderin forvardtyq satyp alýdy júzege asyrdy, sonyń arqasynda Azyq-túlik korporatsiiasynyń resýrstaryna 1 137,3 myń tonna kóleminde astyq jetkizýge kelisimshart jasaldy, ol úshin 80 mlrd teńge bólindi. Bul rette Azyq-túlik korporatsiiasynda 362,8 myń tonna kóleminde rezervtik astyq qory bar.
Atalǵan astyq kólemi qajet bolǵan jaǵdaida ishki naryqty turaqtandyrý jáne azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda ishki naryqqa jiberiletin bolady. Mysaly, biyl Azyq-túlik korporatsiiasynyń resýrstary áleýmettik nan baǵasyn turaqtandyrýdy júzege asyrdy. Un tartý kásiporyndaryna óńirlerdiń ótinimderi boiynsha josparlanǵan kólem 256,8 myń tonna bolsa, 204,9 myń tonna tiep-jóneltildi. Bidai baǵasynyń ósýi áleýmettik nan baǵasyna áser etken joq.
Qazirgi ýaqytta birinshi kezektegi mindet – ósirilgen ónimdi ysyrapsyz jinap alý, bul rette eskerer jait, Qazgidromettiń boljamyna sáikes kúzde respýblikanyń basym bóliginde jaýyn-shashyn norma sheginde, soltústik-shyǵysta normadan artyq bolady dep kútiledi.
«Týyndaǵan máseleler Egin jinaý jumystaryn júrgizý jónindegi respýblikalyq jedel shtab aiasynda sheshilýde, egin jinaý naýqanynyń barysy ministrliktiń turaqty baqylaýynda», — dedi aýyl sharýashylyǵy ministri Erbol Qarashókeev.
Energetika ministri Bolat Aqsholaqov JJM-men qamtamasyz etýdegi jalpy jaǵdai týraly baiandady.
Ministrdiń baiandaýynsha, biylǵy 22 tamyzdaǵy jaǵdai boiynsha munai bazalaryndaǵy jáne joldaǵy AI-92 benzininiń jiyntyq qory 180,0 myń tonnany quraidy, bul qajettilikti 14 kúnge jabady. Dizel otynynyń qory 220,8 myń tonnany quraidy, bul 13 kúnge jetedi.
QR MÓZ qory Ai-92 – 71 myń tonnany, dizel otyny – 53,4 myń tonnany quraidy. Ai-92 benzini boiynsha jaǵdai turaqty, JMQS negizgi jelilerinde shekteýler joq. Sonymen qatar dizel otyny boiynsha otyn ótkizýde shekteýler (talondar men kartalar boiynsha otyn jiberýge kóshý, limitter belgileý) baiqalady.
Qazirgi ýaqytta MÓZ otyndy jetkilikti mólsherde óndiredi, MÓZ-degi qorlar shamamen 50 myń tonnany quraidy, alaida MÓZ-den munai ónimderin jóneltý turaqty emes júzege asyrylady, bos vagon-tsisternalar jetkiliksiz mólsherde jetkiziledi, vagondardy jetkizý beketterine deiin jetkizý merzimderiniń ulǵaiýy baiqalady.
«Osyǵan bailanysty logistikalyq tizbektiń barlyq býyndary – QR MÓZ, QMG, QTJ, sondai-aq memlekettik organdardyń úilestirilgen jumysy qajet», — dedi ministr.
Sondai-aq jańa redaktsiiadaǵy «munai ónimderin bólshek saýdada ótkizýge shekti baǵalardy belgileý týraly» buiryq qabyldanyp, 22 tamyzda kúshine engen. Buiryqqa sáikes baǵalar saralanbaq.
Júrgizýshi kýáligi bolǵan jaǵdaida limit táýligine qoldanystaǵy baǵasy 230-260 teńge bolatyn 100 litr dizel otynyn quraityn bolady, júrgizýshi kýáligi men tehnikalyq pasport bolǵan kezde júk kóligi úshin limit táýligine 300 litr bolady. Qalǵan adamdar tobyna, sondai-aq kórsetilgen kólemderden joǵary dizel otyny 450 teńgeden beriledi.
Ári qarai Aqmola oblysynyń ákimi Ermek Marjyqpaev taqyryp boiynsha baiandama jasady.
Oblys ákiminiń aitýnysha, biyl egin jinaý alańy – 5,2 mln ga, onyń ishinde 4,6 mln ga dándi jáne burshaq-dándi daqyldar, 366,5 myń ga maily daqyldar, 17,4 myń ga kartop jáne 2,7 myńga kókónis quraidy. Jem-shóppen tolyq qamtamasyz etý maqsatynda daqyldarynyń jazdyq egistigin 32 myń gektarǵa, 207 myń gektarǵa artty.
Búgingi tańda 1,2 mln tonna shóp nemese qajettilikten 95% (jospar 1,3 mln tonna), pishendeme – 234 myń tonna nemese 90% (jospar 260 myń tonna), súrlem – 65 (alpys bes) myń tonna nemese 34%(jospar 190 myń tonna) daiyndaldy. Qosymsha taǵy 750 myń tonnaǵa jýyq saban daiyndaýdy josparlanyp otyr.
«Aldaǵy egin oraǵyna óńirde 9 myń astyq jinaityn kombain, 2,5 myń destelegish, 5 myń júk kóligi tolyq jumyldyryp daiyndaldy», — dedi Ermek Marjyqpaev.
Egin jinaýǵa 83 myń tonna dizeldik otyn bólindi, fermerler úshin túpki baǵa 1 litr úshin 218 teńge quraidy.
«Biylǵy aýa raiyn, normadan joǵary jaýyndy eskere otyryp, sizden astyq keptirý úshin qajetti 20 myń tonna dizeldik otyn bólý máselesin qoldaýyńyzdy suraimyn», — dedi oblys ákimi.
Astyqtyń saqtalýyn qamtamasyz etý maqsatynda ony qabyldaýdy oblystyń jalpy saqtaý syiymdylyǵy 4,7 mln tonna 70 astyq qabyldaý kásiporyndary júzege asyratyn bolady. Sonymen qatar aýyl sharýashylyǵy qurylymdarynda kólemi 2,3 mln. tonna astyq qoimalary bar. Dándi jáne burshaq–dándi daqyldardyń ortasha ónimdiligi gektaryna 10-11 tsentnerden ainalyp, boljaýly jiyntyq ónim 5 mln. tonnaǵa jýyq quraidy.
«Búgingi tańda bizdiń mindetimiz egin jinaý – naýqanyn sapaly ári ýaqtyly ótkizý», — dedi ákim.
Qostanai oblysyndaǵy jem-shóppen qamtamasyz etý jáne egin jinaý naýqanyna daiyndyq barysy máseleleri týraly oblys ákimi Arhimed Muhambetov baiandap berdi.
Oblystyń aýyl sharýashylyǵy qurylymdary 4,8 mln gektardyń daqyldaryn jinaýy qajet. Onyń ishinde dándi daqyldar alqaptary – 3 mln 957 myń ga jáne maily daqyldar – 748 myń ga.
Qazirgi kezeńde sharýashylyqtar erte pisetin dándi daqyldar sorttarymen birge erte sebilgen egindi jinap jatyr. 440 myń ga bastyryldy, ortasha ónimdiligi gektaryna 10,2 tsentnerden oralýda. Aldyn ala baǵalaý boiynsha dándi daqyldardyń jalpy túsimi 4 mln tonnadan asady, keminde 412 myń tonna maily daqyldar jinalady.
Oblysqa 77 myń tonna jeńildetilgen dizel otyny bólindi. Aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshiler úshin bosatý baǵasy bir litrine 218 teńgeden aspaidy, jetkizýi kestege sáikes júzege asyrylady.
«Barlyq qolda bar mashina-traktor parki daiyndalǵan jáne egin jinaý jumystaryna qatysýda», — dedi Qostanai oblysynyń ákimi.
Jinalǵan egindi saqtaityn syiymdylyqtar jetkilikti. 8,3 mln tonnaǵa arnalǵan syiymdylyqtar bar, onyń ishinde 2,9 mln tonnaǵa arnalǵan elevatorlyq (36 litsenziialanǵan) jáne 5,4 mln tonnaǵa arnalǵan aýyl sharýashylyǵy qurylymdary men un tartý keshenderindegi syiymdylyqtar bar.
Ótken jyldyń merziminiń uzartylýyn eskere otyryp, «Azyq-túlik korporatsiiasy» aktsionerlik qoǵamy arqyly aýyl sharýashylyǵy ónimderin forvardtyq jáne jemazyqtyq satyp alý baǵdarlamasy boiynsha biyl oblystyń aýyl sharýashylyǵy qurylymdary jalpy somasy 36,1 mlrd teńge bolatyn 494 myń tonna aýyl sharýashylyǵy ónimin tapsyrýy tiis. Ózimizge alǵan barlyq mindettemeler oryndalatyn bolady. Aýyl sharýashylyǵy qurylymdarynyń tehnikalyq jaraqtandyrylýy, janar-jaǵarmaimen jáne qarjylai qarajatpen qamtamasyz etilýi egin jinaý jumystaryn ońtaily merziminde ótkizýge múmkindik beredi.
Sonymen qatar oblysta iri qara mal basy 494 myń, usaq mal 515 myń basty, jylqy 157 myń basty, shoshqa 164 myń basty quraidy. Mal qystatý maýsymyn ótkizý úshin 1 mln 040 myń tonna shóp, 154 myń tonna pishendeme, 191 myń tonna súrlem daiyndaý kózdelgen.
Biyl 1 mln 019 myń tonna shóp, nemese qajetti kólemniń 98%-y jinaldy, 132,1 myń tonna pishendeme, qajetti kólemniń 86%-y daiyndaldy. Súrlemdik daqyldaryn daiyndaý bastaldy, 6,5 myń tonnasy nemese qajetti kólemniń 3,4%-y daiyndaldy.
«Qolda bar jem-shóp daqyldarynyń alqaptary, olardyń ónimdiligi jemshóptiń barlyq túrleriniń qajetti kólemin daiyndaýǵa múmkindik beredi. Oblys boiynsha shóptiń ortasha quny 1 tonnasy úshin 26 myń teńgeni quraidy. Aýyl sharýashylyǵy kásiporyndarynyń basshylarymen mal azyǵyna baǵanyń negizsiz ósýine jol bermeý boiynsha turaqty negizde jumys júrgizilýde. Egin jinaý jáne jemshóp daiyndaý naýqanynyń barlyq máseleleri turaqty baqylaýda tur. Problemalyq máseleler joq», — dedi ákim.
Taqyryp boiynsha Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Qumar Aqsaqalov baiandama jasady.
«Oblysta mal azyǵyn daiyndaý naýqany josparǵa sai júrgizilýde. Oblysqa jalpy 870 myń tonna shóp, 200 myń tonna silos, 195 myń tonna senaj, 800 myń tonna saban jáne 780 myń tonna jemdik astyq daiyndaý qajet. Búginde 861 myń tonna shóp, sondai-aq 175 myń tonna senaj daiyndaldy», — dedi oblys ákimi.
Aqsaqalovtyń málimdeýinshe, óńir sharýalary astyq jinaý naýqanyna kiristi. Osy jyly egin 4,4 mln gektar alqapta jinalady. Ártaraptandyrý aiasynda jasymyq jáne kúnbaǵystyń (alqaby 2 esege ulǵaidy. Bir gektardan 16 tsentner bidai alyný boljanyp otyr.
«Mundai nátijege agrotehnikalyq sharalar men salaǵa tartylatyn investitsiialar esebinen qol jetkizip otyrmyz. Tuqym jańartý, mineraldy tyńaitqyshtardy engizý boiynsha jumys júrgizildi», — dedi Qostana oblysyynyń ákimi.
Kóktemde 124 myń tonna mineraldy tyńaitqysh engizildi, jyl sońyna deiin taǵy 46 myń tonna salynady. Diqandar barlyq qajetti tehnikany daiyndady. Jyl basynan beri 37 mlrd teńgege 1 518 tehnika satyp alyndy. Jyl sońyna deiin 2,4 myń dana tehnika keledi. Astyq saqtaý qoimalary daiyn tur. Olardyń kólemi óńirdiń qajettiligin tolyǵymen jabady.
«Forvardtyq satyp alý boiynsha 29,5 mlrd teńgege 106 ótinim berildi. Janar-jaǵarmai boiynsha problema joq», — dedi ákim.
