Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan men Reseidiń XVI óńiraralyq yntymaqtastyq forýmyna qatysty, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordaǵa silteme jasap.
Shekara mańy yntymaqtastyǵyn damytýdyń ózekti máselelerine arnalǵan forým jumysyna óńirler men oblystardyń basshylary, salalyq memlekettik organdar men eki eldiń isker toptarynyń ókilderi qatysty.
Qazaqstan Prezidenti Forýmnyń memleketter arasyndaǵy ózara yqpaldastyqty damytýǵa baǵyttalǵan igi dástúrge jáne tolyqqandy mehanizmge ainalǵanyn, ótken jyldardaǵy yntymaqtastyqtyń nátijesi osynyń aiqyn dáleli ekenin atap ótti.
– Ózara saýda-investitsiialyq yqpaldastyǵymyz aitarlyqtai keńeidi. 2003-2018 jyldar aralyǵynda saýda kólemi 3,5 ese ulǵaidy. 2018 jyly taýar ainalymy 6,5 trillion teńgeden asty nemese 19 milliard AQSh dollaryna jetti, – dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev energetika, munai-gaz salalaryndaǵy ekijaqty is-qimyldardyń ósý qarqynyna oń baǵa berdi.
– Kaspii qubyr konsortsiýmy qurylǵan sátten bastap «Teńiz-Novorossiisk» munai qubyry arqyly álemdik naryqqa 500 million tonnadan astam munai jetkizildi. Bul – aitarlyqtai kórsetkish. Sonymen qatar konsortsiým bizdiń elderimizdiń kúsh-jigerin biriktirý jáne senimdi sheteldik investorlardy tartý arqyly alynatyn sinergiia turǵysynan tiimdi. Bizdiń kásiporyndarymyz Qazaqstannyń «Teńiz», «Korolevskoe» jáne «Qarashyǵanaq» ken oryndarynda, sondai-aq, transshekaralyq «Hvalynskoe», «Tsentralnoe» jáne «Qurmanǵazy» ken oryndarynda birlesken jumystar júrgizýde, – dedi Prezident.
Memleket basshysy Eýraziialyq ekonomikalyq odaq aiasynda júrgizilip jatqan yqpaldastyqtardyń nátijelerine toqtaldy. Onyń aitýynsha, óńirlerdiń Eýraziialyq ekonomikalyq odaqtyń múmkindikterin belsendi paidalanýy ózara saýda-sattyqtyń artýyna, jetkiziletin taýar nomenklatýrasynyń keńeiýine jáne investitsiianyń ulǵaiýyna yqpal etti.
Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan men Reseidiń yntymaqtastyǵy ekonomikanyń turaqty ósimin qamtamasyz etýdiń jáne halyqtyń ál-aýqatyn arttyrýdyń negizgi tetigi bola alady dep esepteidi.
– Eki elde de investitsiia tartý jáne eksportqa yqpal etý úshin qurylǵan arnaiy damý institýttary jetkilikti. Bul institýttar taýarlardy jetkizý úshin perspektivaly naryqtar men óńirlerimizdiń investitsiialyq jáne infraqurylymdyq múmkindikterin saraptap, ol jaiynda biznesti aqparattandyryp, elderimizdiń shekaralas óńirleriniń naryqtaryn zertteý jónindegi birlesken baǵdarlamany ázirlep, iske asyra alady. Bul jumysty turaqty ári júieli júrgizý kerek dep esepteimin, – dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezidenti shekara mańyndaǵy óńirlerdiń infraqurylymdyq áleýetin nyǵaitýǵa múmkindik beretin shekara mańy yntymaqtastyǵynyń baǵdarlamasyn ázirleýdi usyndy.
– Shekara mańy aimaqtarynyń infraqurylymdyq áleýetin keńeitý jáne damytý qajet. Qoldanystaǵy infraqurylym zamanaýi talaptarǵa sai kelmeidi. Sondyqtan aldymyzda aýqymdy jumys bar. Qurylǵan transulttyq dálizderdi, sonyń ishinde «Bir beldeý, bir jol» jáne «Soltústik – Ońtústik» megajobalaryn eskere otyryp, shekaralyq ótkizý beketterin jańǵyrtý kerek. Búginde ótkizý beketterin keńeitip, qosymsha birnesheýin ashý qajettigi týyndap otyr, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Baiandamada eki eldiń óndiristik kooperatsiiasy salasyndaǵy Birlesken is-qimyldar baǵdarlamasynyń mańyzdy ról atqaratynyna basa mán berildi. Prezident salalyq ministrlikterdi, óńirlerdi, eksportty damytý jáne qoldaý institýttaryn úshinshi elderdiń naryqtaryna birlese shyǵý kezinde ózara belsendi is-qimyl jasaýǵa shaqyrdy. Sonymen qatar ol eki eldiń baqylaýshy organdarynyń arasynda tyǵyz yntymaqtastyq ornatý paidaly dep sanaidy.
– Aýyl sharýashylyǵy – kez kelgen ekonomikanyń asa mańyzdy sektorlarynyń biri ekeni jasyryn emes. Baqylaýshy organdardyń osy salaǵa erekshe nazar aýdarýy túsinikti jáne tiimdi. Biraq ol shekten shyqpaýy tiis. Sondyqtan ákimshilik kedergilerdi boldyrmaý, týyndaityn máselelerdi sheshýde jedeldikti qamtamasyz etý úshin tiisti ministrlikter men vedomstvolar arasynda tolyqqandy, kúndelikti bailanys qajet, – dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev Sport salasyndaǵy yntymaqtastyq baǵdarlamasyn ázirleýdi, sondai-aq, Qazaqstan astanasynda Baýman atyndaǵy ýniversitettiń bazasynda fizika-matematika mektebin ashý jónindegi bastamany qoldady. Sáikesinshe, Reseidiń shekaralas aimaqtarynyń birinde «Nazarbaev Ziiatkerlik mektebiniń» filialyn ashýǵa bolady dep sanaidy.
Qasym-Jomart Toqaev sóziniń sońynda ekologiialyq problemalardy sheshýdiń mańyzdylyǵyn aita kele, kelesi óńiraralyq forýmdy 2020 jyly Kókshetaý qalasynda ótkizýdi, sondai-aq, onyń taqyrybyn «Ekologiia jáne jasyl ósim salasyndaǵy yntymaqtastyq» dep ataýdy usyndy.
Forým qorytyndysy boiynsha mynadai qujattarǵa qol qoiyldy:
– «Qazaqstan-Resei» shekara mańy yntymaqtastyǵy baǵdarlamasynyń tujyrymdamasy;
– Qazaqstan Respýblikasynyń Mádeniet jáne sport ministrligi men Resei Federatsiiasynyń Mádeniet ministrligi arasyndaǵy 2020-2022 jyldarǵa arnalǵan yntymaqtastyq baǵdarlamasy;
– Qazaqstan Respýblikasynyń Indýstriia jáne infraqurylymdyq damý ministrligi men Resei Federatsiiasynyń Kólik ministrligi arasyndaǵy Qazaqstan-Resei shekarasyndaǵy ótkizý beketteriniń jumysy jónindegi birlesken is-qimyl baǵdarlamasy;
– Qazaqstan Respýblikasynyń Aqparat jáne qoǵamdyq damý ministrligi men Resei Federatsiiasynyń Jastar isi jónindegi federaldyq agenttigi arasyndaǵy Jastar saiasaty salasyndaǵy ózara túsinistik týraly memorandým;
– Qostanai oblysynyń ákimdigi men Cheliabi oblysynyń úkimeti arasyndaǵy saýda-ekonomikalyq, ǵylymi-tehnikalyq, áleýmettik, mádeni jáne gýmanitarlyq yntymaqtastyq týraly kelisim;
– Pavlodar oblysynyń ákimdigi men Qorǵan oblysynyń úkimeti arasyndaǵy saýda-ekonomikalyq, ǵylymi-tehnikalyq, gýmanitarlyq jáne ózge de salalardaǵy yntymaqtastyq týraly kelisim;
– Qazaqstan Respýblikasy Pavlodar oblysynyń ákimdigi men Resei Federatsiiasy Novosibir oblysynyń ákimshiligi arasyndaǵy 2019-2021 jyldarǵa arnalǵan saýda-ekonomikalyq, áleýmettik, ǵylymi-tehnikalyq jáne mádeni yntymaqtastyq týraly kelisimdi iske asyrý jónindegi is-sharalar jospary;
– «Damý» kásipkerlikti damytý qory» aktsionerlik qoǵamy men «Reseidiń shaǵyn jáne orta kásipkerlikti qoldaý banki» aktsionerlik qoǵamy arasyndaǵy yntymaqtastyq týraly kelisim.
