.webp)
Foto: kp.ru
Qysqy sapar kezinde aýa raiynyń qolaisyz jaǵdailary kútpegen jerden týyndaýy múmkin. Qarly boran joldaǵy kórinýdi nasharlatyp, qozǵalysty toqtatýǵa májbúrleidi. Osyndai qiyn jaǵdaiǵa tap bolǵanda, daiyndyq pen durys áreket etý ómirińizdi saqtap qalýy múmkin. Boranda qaýipsizdikti qamtamasyz etýdiń negizgi qadamdaryn bilińiz.
Qysta qolaisyz aýa raiyna daiyndyq jáne áreket etý erejeleri:
1. Jolǵa daiyndyq:
- Marshrýtty muqiiat josparlap, aýa raiy boljamyn zertteńiz.
- Kóligińizdiń tehnikalyq jaǵdaiyn tekserińiz: janarmai, antifriz jáne mai deńgeiin baqylańyz.
- Apattyq jiyntyqty daiyndańyz: arqan, syrǵanaýǵa qarsy shynjyr, kúrek, kórpe, jyly kiim, tamaq pen sý qory, batareiasy bar sham, dári qobdishasy, telefon zariadtaǵyshy.
2. Kólikte bolýy tiis qajetti zattar:
- Jylytý quraldaryn (shamdar, sirińkeler), janarmai qoryn jáne jóndeý quraldaryn mindetti túrde alyp júrińiz.
- Qosymsha qýat kózi (telefonǵa nemese ratsiiaǵa arnalǵan) bolýy tiis.
3. Toppen júrý:
- Qatty aiaz ben boran kezinde birneshe kólikpen kolonnamen júrgen durys. Buzylǵan nemese apatty jaǵdaida olar kómekke keledi.
4. Eger boran jolda bastalsa:
- Qaýipsiz orynǵa toqtańyz.
- Kóliktiń ústine jaqsy kórinetin jarqyn zattar qoiyńyz (mysaly, ashyq tústi mata nemese jypylyqtaityn shamdar).
- Kóliktiń kapotyn jel baǵytyna qarai radiatordy japqan kúide ornalastyryńyz. Bul qozǵaltqyshtyń salqyndaýyn azaitady.
- Janarmaidy únemdeńiz: jylyný úshin qozǵaltqyshty jáne peshti belgili bir ýaqyt aralyǵynda qosyńyz, biraq únemi qosýly ustamańyz.
5. Kólikti qar basý qaýpi bolǵanda:
- Ýly gazdyń salonǵa enýine jol bermeý úshin gaz shyǵatyn tútikti qardan tazalap otyryńyz.
- Salondy jeldetý úshin esikti nemese terezeni birneshe sekýndqa ashyp turyńyz.
- Kólikten shyǵý qajet bolsa, ózińizdi arqan nemese uzyn zatpen bailap alyńyz, baǵdardan adaspaý úshin.
6. Eger kólik isten shyqsa:
- Jaǵdaidy baǵalańyz: jaqyn mańdaǵy nysandardy, eldi mekenge deiingi qashyqtyqty jáne bailanys múmkindigin anyqtańyz.
- Eger kólikte qalýdy sheshseńiz, úsip qalmaý úshin qozǵalys jasap, uiyqtamaýǵa tyrysyńyz.
- Jarqyraýyq sham nemese raketalar siiaqty signaldyq quraldaryńyz bolsa, olardy nazar aýdartý úshin paidalanyńyz.
7. Eger kómekke barý qajet bolsa:
- Tek óte shuǵyl jaǵdaida jáne kún ashyqta ǵana jolǵa shyǵyńyz.
- Maksimaldy jyly kiinińiz, deneniń ashyq jerlerin qorǵańyz.
- Kólikte marshrýtyńyz ben jolǵa shyqqan ýaqytyńyz týraly aqparat qaldyryńyz.
Usynystar:
- Aýa raiy boljamyn jáne daýyl týraly eskertýlerdi únemi baqylap otyryńyz.
- Qolaisyz aýa raiynda saparlardan aýlaq bolyńyz jáne daýyl kezinde jolǵa shyqpańyz.
- Jaqyndaryńyzǵa marshrýtyńyz ben kelý ýaqytyńyz týraly habarlańyz.
Aita keteiik, Aqmola oblysynda trassada 40 kólik jol apatyna túskenin jazdyq.
