Alǵash ret astronomdar Kún júiesinen tys ornalasqan ekzoplanetany anyqtap, onyń atmosferasyn zerttedi. Nátijesinde bul jańa ǵalamshardan sý «bý kúiinde» tabylyp otyr, dep habarlaidy CNN.
Ekzoplanetanyń ataýy - K2-18b, ol Jer ǵalamsharynan 8 ese aýyr. Jer men Neptýn salmaǵynyń orta qosyndysyn quraityn, sýper jer nemese ekzo ǵalamshar dep atalady. Eń alǵash ret 2015 jyly NASA Kepler ǵarysh apparatynyń kómegimen anyqtalǵan. 2016 jyldan beri zertteý júrgizgen ǵalymdar bul ǵalamshardyń atmosferasynan sý tapqan. Olar sondai-aq sýdyń signatýrasy men atmosferadaǵy geliidi baqylap, bul ekeýiniń ǵalamdaǵy eń kóp taraǵan element ekenin aitty.
Ekzoplaneta atmosferasynan sýdy bý kúiinde anyqtaý jáne bul ǵalamshardyń juldyzdardy ainalýda tirshilikke qolaily ekendigin dáleldeý arqyly ǵalymdar suiyq sýdyń da paida bolatynyna kámil senimdi. Iaǵni, atalǵan ǵalamsharda tirshiliktiń paida bolýy nemese adam ómirine qolaily jaǵdai jasaý ábden múmkin.
Ǵalymdardyń zertteýi Nature Astronomy jýrnalynda jaryq kórdi. «K2-18b ekinshi Jer ǵalamshary emes, óitkeni, onyń massasy tym aýyr jáne atmosfera quramy ár túrli. Alaida, bul bárimizdi tolǵandyrǵan suraqqa jaýap izdeýge túrtki bolyp otyr: Jer ǵalamshary minsiz be? Zertteý jalǵasa beredi» dedi London ýniversiteti janyndaǵy kolledj, ǵarysh Ekzohimiia ortalyǵynyń ǵylymi qyzmetkeri Angelos Tsiaras.
Bir qyzyǵy, ekzoplaneta óz juldyzyn ár 33 kún saiyn ainalady jáne Jerdiń Kúnge qashyqtyǵymen salystyrǵanda, bul ǵalamshar óz juldyzyna áldeqaida jaqyn ornalasqan. Biraq onyń juldyzy kúnmen salystyrǵanda, sýyq. Sondyqtan Jerdegi temperatýra men bul ekzoplanetadaǵy aýa temperatýrasy uqsas. Ǵalymdar aldaǵy onjyldyqta ǵylymda buryn sońdy bolmaǵan jańalyq ashamyz dep otyr, sebebi, ekzoǵalamshardaǵy adam ómirine arnalǵan jaǵdai Jerden de qolaily bolýy múmkin.