Sh.Shaiahmetov atyndaǵy «Til-Qazyna» ulttyq ǵylymi-praktikalyq ortalyǵynyń atqarýshy direktory, filologiia ǵylymdarynyń kandidaty Erbol Tileshov Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń «Abai jáne HHI ǵasyrdaǵy Qazaqstan» atty maqalasyna qatysty pikir bildirdi, dep habarlaidy QazAqparat.
«Abaidy taný, Abaidy igerý, shyǵarmashylyǵyn qorytý – ár kezde de bolǵan. Onyń basynda HH ǵasyrdyń bas sheninde Álihan Bókeihanuly, Ahmet Baitursynuly, Mirjaqyp Dýlatuly siiaqty azamattar tur. Tarihty aqtarsańyz, Alash arystarynyń Abai Qunanbaiulyna qatysty birshama maqalasy jariialanǵan. Sodan beri Abaidy taný jalǵasyp keledi. Abaitanýdy Muhtar Áýezov úlken bir biikke shyǵardy. Odan keiingi kezeńde Mekemtas Myrzahmetov, bergide Tursynjan Shapai degen azamattar Abaidy tereń zerttedi. Al Prezidenttiń búgingi maqalasynyń jóni basqa. Nege deseńiz, ǵylymi maqala bar da, qoǵamǵa tastalǵan baǵdarlamalyq uran bar. Prezidenttiń búgingi maqalasy – qoǵamǵa tastalǵan uran siiaqty. Munda da álbette, eń birinshi másele – Abaidy taný, igerý dep aitar edim», - dedi Erbol Tileshov.
Ǵalym «Abaidy tanysaq bizge ne beredi?» degen suraqqa jaýap izdep kórdi.
«Abai – qazaqtyń rýhani ainasy. Abaidy taný arqyly biz ózimizdi tanimyz, ózimizdi adam retinde, qazaq retinde jónge salamyz. Osy turǵydan kelgende adamnyń nieti, peiili, eńbekke qatynasy, ortaǵa qatynasy, ómirdegi ádilettilik sanattaryna qatysty qundylyqtardyń bári de Abaida bar. Ǵulamanyń shyǵarmalary qazaqtyń ǵasyrlar boiy jetilgen, suryptalǵan, kórkem tilimen jazylǵan. Sondyqtan, Abaidy tanyǵannan keiin biz adami mádenietimizdi jóndeimiz. Onyń ber jaǵynda Abaidyń tili arqyly ózimizdiń tildik mádenietimizdi, tilimizdiń tazalyǵyn, kórkemdigin, beineliligin igeremiz», - dedi ol.
Erbol Tileshov sonymen qatar, «qyrda ósken Abai qalaǵa beiimdelgen qazirgi qazaqqa ózekti me?» degen suraq tóńireginde pikirin aita kele, «Abaidyń ózektiligi – adami qarym-qatynastardyń, qoǵamdaǵy adami sabaqtastyqtyń jónin kórsetýinde», deidi.
«Adamnyń búgin kigen kiimi ózgergenimen, peiili, mahabbaty, sezimi burynǵysha qaldy. Abai osy sezimderdiń bárin shyrqaý shyńyna jetkize jazyp ketti. Sondai-aq, Prezidenttiń maqalasynda Abaidy ǵalamdyq deńgeide taný máselesi aitylǵan. Qytaida Lao-tszy men Konfýtsii bar desek, orysta Tolstoi men Dostoevskiidi aitady. Al Abai – bizdiń biigimiz. Kezinde Elbasy «Abai – qazaqtyń boitumary» dep aitqan. Bizdiń rýhani boitumarymyz. Sondyqtan, Abai shyǵarmalaryn neǵurlym kóbirek aýdaryp, shetelge tanytsaq – Abai qazaqty soǵurlym tanyta túspek. Qazaqtyń munaiyn, Baiqońyryn, qazba bailyǵyn tanyǵan, paidalanǵan álem endi Abaidy taný arqyly bul halyqtyń jai halyq emes ekenin, Abaidai aqyndy týǵan el ekenin tanýy kerek», - dedi ol.
Eske sala ketsek, «Egemen Qazaqstan» gazetiniń búgingi sanynda QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Abai jáne HHI ǵasyrdaǵy Qazaqstan» atty maqalasy jariialanǵan bolatyn.
