© Photo: "Saliqaly urpaq" Qoǵamdyq qorynyń saity
Tsifrlyq tańbalaýdyń kóleńkeli naryqty qysqartýǵa esh yqpaly joq, ol taýardyń jasalý joly men sapasyn aiqyndaityn qural bolyp tabylmaidy. Bul týraly Májilis depýtaty Erjan Beisenbaev tómengi palatanyń jalpy otyrysynda aitty, dep habarlaidy Azattyq Ruhy.
Biyl 1 sáýirden bastap tsifrlyq tańbalaýy joq aiaq kiimdi satýǵa tyiym salý kúshine endi. Depýtattyń sózinshe, bul sheshim osy saladaǵy kásipkerlerdiń narazylyǵyn týdyrdy.
«Biryńǵai operator taýar birligi úshin markanyń qunyn 3 teńge dese, kásipkerler tańbalaýdyń naqty quny bir taýar birligine 550 teńgeden 3,5 myń teńgege deiin shyǵatynyn aitýda. Iaǵni qymbat emes aiaq kiim 20-30% qymbattaidy, bul turmysy tómen tutynýshylardyń jaǵdaiyn nasharlatady», - dedi ol.
Atalǵan máselede qarjylyq shyǵyndardan bólek, tehnikalyq qiyndyqtar da bar. Bul rette depýtat bir jup aiaq kiimge marka alý formasyn toltyrý úshin orta eseppen 20-30 minýt ketetinin eskere kele, formany jiberý kezinde 40% jaǵdaida júie qabyldamai, derekterdi qaita toltyrýǵa týra keletinin aitty.
«Buǵan qosa, tańbalaý elektrondyq shot-faktýralar jáne rastaý sertifikattary siiaqty burynnan bar esep berý nysandaryn qaitalaidy. Biraq eger sertifikatta taýarlar men materialdardyń sapasy zerthanalyq zertteýler negizinde rastalsa, tsifrlyq tańbalaýdyń eshbir dáleldik negizi joq. Ózderińiz biletindei, zańsyz ónimdermen kúresý degen jeleýmen tsifrlyq tańbalaýdy engizý jáne ázirleýge bastamashy reseilik tarap bolǵan. Búginde ózderinde tańbalaýdy engizý taýar qunynyń orta eseppen 20%-ǵa ósýine ákeldi», - dedi depýtat.
Sonymen qatar ol óziniń depýtattyq saýalynda ózge de taýarlardyń kóleńkeli ekonomikadaǵy róline toqtalyp ótti.
«Bizde aiaq kiimge jáne t.b. taýarlarǵa tańbalaýdy engizdi, al kóleńkeli naryqtyń eń joǵary úlesi bar alkogolge qatysty markirovkadan Úkimet bas tartty. Ózderińiz bilesizder, eski Qazaqstanda alkogol naryǵy Bolat Nazarbaevtyń qolynda boldy. Múmkin sondyqtan da olarǵa tiispei, qarapaiym kásipkerlerdi qosymsha tólemdermen qanaǵan shyǵar? Al eń negizgi másele, Memleket engizetin mindetti tólemder óziniń ekonomikalyq maǵynasy boiynsha salyqpen para-par jáne biýdjetke túsýi tiis. Biraq tańbalaý jaǵdaiynda qyrýar aqsha ROP (ýtilsbor) pen TsTS (kirme joldarǵa arnalǵan tarifter) siiaqty oligopoliiaǵa ainalǵan jeke kompaniia túrindegi «Qazaqtelekom» AQ quramyndaǵy jeke operatoryna túsedi. Osylaisha, «Qazaqtelekomda» onlain-saýda naryǵyn monopoliialaýǵa jáne basqa naryqtardaǵy básekelestikti tunshyqtyrýǵa múmkindik beretin málimetter bazasy qalyptasýda», - dedi Erjan Beisenbaev.