Foto: QR MAM
Qoljazbalar jáne sirek kitaptar ulttyq ortalyǵynyń mamandary qazaq halqynyń qundy muralarynyń biri – «Edige bi» jyrynyń eń kóne qoljazbasyn tsifrly formatqa kóshirip, faksimile nusqasyn jaryqqa shyǵardy, dep habarlaidy Ult.kz.
«Edige bi» jyryna arnalǵan qoljazba shamamen XV ǵasyrda belgisiz avtor tarapynan jazylǵan. Atalǵan jyrdyń alǵashqy nusqalaryn XIX ǵasyrdyń basynda qazaq ǵalymy, shyǵystanýshy jáne folklorist Shoqan Ýálihanovtyń ákesi Shyńǵys Ýálihanuly kóshirip jazyp, sol arqyly buryn joǵalyp ketken nusqalardy qaita qalpyna keltirgen bolatyn.
Keiinnen bul nusqa Shoqan Ýálihanov tarapynan tolyqtyrylyp, óńdelip, 1842 jyly Ahmet esimdi kisiniń qolymen birikken nusqa retinde kóshirilgen.
Foto: QR MAM
Atalǵan jyr túrki tilderine tán emes kóne tirkester men sózqoldanystarymen erekshelenedi, bul onyń kóne dáýirlerden qalǵan poema ekenin aiǵaqtaidy. Bul jaitqa belgili túrkitanýshy ǵalym P.M. Melioranskii óz eńbekterinde erekshe toqtalǵan.
Poema Edigeniń dúniege kelýimen bastalyp, Toqtamystyń uly Qadyrberdiniń qolynan qaza tabýymen aiaqtalady. Ańyz boiynsha, Edige qasietti Ulytaýdyń biik shyńdarynyń birinde jerlengen. Qazir bul shyń Edigeniń atymen atalady.
Aita keteiik, bul jyr alǵash ret 1905 jyly Sankt-Peterbýrgte professor P.M. Melioranskiidiń redaktsiiasymen «Edige men Toqtamysh týraly ańyz» degen atpen jaryq kórgen.
